Değerli Acil Tıp Camiası

Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Tıp Kliniği'ne bugün trafik kazası ile gelen hastanın müdahalesi hemen yapılmış olmasına rağmen Acil Tıp asistanı arkadaşımız hasta yakınları tarafından hem sözel hem de fiziksel darp edilmiştir. Türkiye Acil Tıp Derneği olarak bu darp olayını kınıyoruz ve Acil Tıp Asistanımıza tekrar geçmiş olsun dileklerimizi sunuyoruz. Artık bu haberlerin son bulması için çok daha ciddi yaptırımların getirilmesi konusunda dernek olarak üzerimize düşeni yapacağımızı belirtmek isteriz. 

Türkiye Acil Tıp Derneği

Yönetim Kurulu

Saygıdeğer Acil Tıp Çalışanları,

Multidisipliner katılımla; FTR, Romatoloji, Radyoloji, Nöroloji, Spor Hekimliği, Dermatoloji, Anesteziyoloji, Ortopedi, Çocuk Nöroloji, Çocuk Romatoloji, Acil Tıp ve Geriatri uzmanlık alanlarından konuşmacı ve eğitimcilerin programda yer bulduğu TURK-MUS – I (Mulltidisipliner Ultrasonografi Sempozyumu) 18-20 Şubat 2016 Ankara’da gerçekleşmiştir. Ülkemizde alanında bir ilkin gerçekleştiği toplantıda Türkiye Acil Tıp Derneği’nden Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Yıldıray Çete, TATD USG (TATDUS) Çalışma Grubu üyeleri Dr. Murat Yeşilaras ve Dr. Aslıhan Yürüktümen Ünal uzmanlık alanımızı temsilen katılmıştır.

Etkinlik süresince ülkemizden farklı alanlarda hekimlerin tecrübelerini paylaştığı, ultrasonografinin farklı klinik kullanımlarının konuşulduğu ve birlikte çalışma kültürü adına da katılımcılarına vizyon sağlayan toplantının önümüzdeki dönemde geleneksel hale getirilerek, daha güçlü, çok sesli olacak şekilde ve farklı formatlarda tekrarlanması planlanmaktadır. TATD, oluşumu önümüzdeki dönemlerde de destekleyecektir.

Saygılarımızla

Saygıdeğer Acil Tıp Çalışanları, 

Dün akşam saatlerinde başkentimiz Ankara'da yaşanan terör saldırısını lanetliyoruz. Bu korkunç terör saldırısında; 28 vatandaşımız hayatını kaybetmiş, 61 vatandaşımız yaralanmıştır. Hayatını kaybeden vatandaşlarımıza Allah'tan rahmet, yaralılara acil şifalar dileriz.

Türkiye Acil Tıp Derneği
Yönetim Kurulu  

Saygıdeğer Acil Tıp Camiası 

Acil Tıp Uzmanlarımızın, nöbet ücretlerinin ödenmesi ile ilgili bazı kamu kurumlarında sorunlar yaşaması nedeni ile Türkiye Acil Tıp Derneği’ne yapılan başvurular neticesinde konu araştırılmış ve ekli belge hazırlanmıştır. Benzer sorunları yaşayan acil tıp uzmanları Türkiye Acil Tıp Derneği’ne başvuru yaparlarsa kendilerine gerekli kurumsal ve hukuki destek sağlanacaktır. 

Saygılarımızla, 

Dr. Özcan YAVAŞİ

Türkiye Acil Tıp Derneği 
Yönetim Kurulu Üyesi

2016 YILI ACİL SERVİS NÖBETLERİ HAKKINDA

Bilindiği üzere, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun nöbet ücretlerini düzenleyen 33. Ek maddesi  2014 yılında yapılan ek cümle ile

‘’Ek Madde 33 – (Ek: 23/2/1995 – KHK – 547/10 md.; Değişik: 21/1/2010-5947/10 md.) 

Yataklı tedavi kurumları, seyyar hastaneler, ağız ve diş sağlığı merkezleri, aile sağlığı merkezleri, toplum sağlığı merkezleri ve 112 acil sağlık hizmetlerinde haftalık çalışma süresi dışında normal, acil veya branş nöbeti tutarak, bu nöbet karşılığında kurumunca izin kullanmasına müsaade edilmeyen memurlar ile sözleşmeli personele, izin suretiyle karşılanamayan her bir nöbet saati için (nöbet süresi kesintisiz 6 saatten az olmamak üzere), aşağıda gösterilen gösterge rakamlarının aylık katsayısı ile çarpılması sonucu hesaplanacak tutarda nöbet ücreti ödenir. (Ek cümle:2/1/2014 – 6514/10 md.) Bu ücret yoğun bakım, acil servis ve 112 acil sağlık hizmetlerinde tutulan söz konusu nöbetler için yüzde elli oranında artırımlı ödenir. Ancak ayda aile sağlığı ve toplum sağlığı merkezlerinde 60 saatten, diğer yerlerde ve hiçbir şekilde 130 saatten fazlası için ödeme yapılmaz. Bu ücret damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaz.’’şeklinde değiştirilmiş ve son halini almıştır.

Öte yandan 14/08/2014 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan ‘’Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2014 ve 2015 Yıllarını kapsayan 2. Dönem Toplu Sözleşme’nin ‘’Sağlık ve Sosyal Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme’’ başlıklı maddesinin ‘’Nöbet ücreti’’ alt başlıklı 7.ci maddesi

‘’Madde 7- (1)  657 sayılı kanunun ek 33 üncü maddesi uyarınca ödenen nöbet ücretleri dini bayram günleri için %20 artırımlı ödenir. Ayrıca yoğun bakım, diyaliz, ameliyathane, acil servis ve 112 acil sağlık hizmetlerinde tutulan nöbetler için ödenen nöbet ücretleri de %50 artırımlı ödenir.’’ hükmünü getirmiştir.

Görüldüğü gibi kanunda sadece yoğun bakım, acil servis ve 112 acil sağlık hizmetlerinde tutulan söz konusu nöbetler için %50 oranında artırım vardır. Ama  Toplu sözleşmede ‘’Yoğun bakım, diyaliz, ameliyathane, acil servis ve 112 acil sağlık hizmetlerinde tutulan nöbetler için ödenen nöbet ücretleri de %50 artırımlı ödenir.’’ dendiği için, diyaliz ve ameliyathane çalışanları da %50 artırımlı nöbet ücreti almıştır. Yalnız hastane mutemetliklerine sürekli hem kanuna göre %50, hem de Toplu sözleşmeye göre %50 (Yani %100 artırımlı) nöbet ücreti almak için başvuru olduğundan dolayı, bu karışıklığı gidermek için 23/08/2015 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan ‘’Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2016 ve 2017 Yıllarını kapsayan 3. Dönem Toplu Sözleşme’nin ‘’Sağlık ve Sosyal Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme’’ nin ‘’Nöbet ücreti’’ alt başlıklı 7.ci maddesi

‘’Madde 7- (1)  657 sayılı kanunun ek 33 üncü maddesi uyarınca ödenen nöbet ücretleri dini bayram günleri için %20 artırımlı ödenir. Ayrıca diyaliz ve ameliyathane hizmetlerinde tutulan nöbetler için ödenen nöbet ücretleri de %50 artırımlı ödenir.’’ şeklinde düzeltilmiştir.

Sonuç olarak yoğun bakım, acil servis ve 112 acil sağlık hizmetlerinde tutulan söz konusu nöbetlerin %50 artırımlı ödenmesi 657 sayılı kanunun Ek 33. maddesi ile zaten kanun ile belirlenmiş olup, bu bölümlere diyaliz ve ameliyathane de ilave edilerek, onların da %50 artırımlı nöbet ücreti alması da Toplu sözleşme ile sağlanmıştır.

Kısacası 2015 yılına göre değişen bir şey yok. 2016 yılında yoğun bakım, acil servis ve 112 acil sağlık hizmetlerinde tutulan nöbetler 657 sayılı kanunun Ek 33. Maddesine istinaden; ilaveten diyaliz ve ameliyathane nöbetleri ise toplu sözleşmenin 7. Maddesine istinaden, aynen 2015 yılında olduğu gibi %50 artırımlı alınmaya devam edecektir. Acil sevis çalışanları için herhangi bir hak veya maddi kayıp söz konusu değildir.

TATD Yönetim Kurulu

Dikkat ZİKA virus geliyor!..

Yeni olarak medyada H1N1 influenzadan sonra ZIKA  virus hakkında haberler çıkmaya başladı. Özellikle gebe kadınlarda önemli fetal anomaliye yol açabilen bu virus hakkında dezenformasyon nedeniyle panik var. Çünkü bazı Güney Amerika ülkelerinde kadınlara “2 yıl gebe kalmayın” diye uyarılar yapıldı. Özellikle Brezilya’ da bu yıl olimpiyat oyunları nedeniyle turizm hareketlerinin artacak olması devletleri ciddi önlemler almaya zorluyor. Henüz Türkiye’ de bu virus görülmedi (veya rapor edilmedi) ancak bu kadar çok insan hareketinin yaşandığı ve neredeyse günlük hareket halindeki nüfusun 20 milyonu bulduğu İstanbul’ a da bu virus muhtemelen gelecektir.

ZIKA virus arbovirus ailesinden vektör ile taşınan bir ajandır. Aynı zamanda transfüzyon yoluyla ve kan ile taşındığı da gösterilmiştir. Tek zincirli, ikosahedral RNA virusudur. Virus ilk kez tanındığı 1947 yılından beri daha çok tropikal iklimli ülkeler kuşağında Güney Amerika ve Afrika’ da rapor edilmiştir. ORF (Open Reading Frame) dizisini içeren bu virusta 7 adet yapısal olmayan ve değişebilen protein molekülü vardır. (NS1, NS2a, NS2b, NS3, NS4a, NS4b,  NS5).

 Şekil 1. ZIKA virus genomu.

İlk kez maymunlarda saptanan bu virus 1954 yılında 3 insanda Nijerya’ da enfeksiyon yaparak hayatımıza girmiştir. Bu virusun ilk tanımlandığı zamandan beri pek çok adaptif genetik  değişiklik geçirdiği gösterilmiştir. O yüzden virusun konak, vektör ve bulaş yolları ile ilgili farklı durumlar olabilir. Afrika, Asya ve Pasifik ülkelerinde endemik dağılımı fazladır.

Şekil 2. Aşağıdaki haritada gri ile gösterilen ülkeler virusun endemik bulunduğu, yıldız ile gösterilen ülkeler ise seyahat sonucu taşıma ile virusun tespit edildiği ülkelerdir. 2014 yılında izole vakalar, Norveç, Almanya, Avusturya ve İtalya’da bildirilmiştir.

Klinik Bulgular:

ZIKA virus  daha çok vector  olarak sivrisinekler ile bulaşır. Genelde asemptomatik veya hafif semptomlar ile gelişen bir enfeksiyondur. Bu basit bir ÜSYE gibi myalji ile presente olabilen bir durumdur.  Çoğunlukla, hafif ateş, artralji, (elde ve ayaklarda küçük eklemlerde), başağrısı, halsizlik, iştahsızlık, karın ağrısı, ödem, lendadenopati, retro- orbital ağrı, konjunktivit ve makulopapüler döküntüler gibi klinik bulgular mevcuttur. Tıpkı şu anda acillerde gördüğümüz influenza vakalarına benzer bir klinik ile hasta başvurabilir. Guillain Barre gibi ciddi semptomlar ve nörolojik komplikasyonlar da bildirilmiştir. Özellikle konjenital nörolojik anomaliler ile seyredebilen ciddi sekelli fetal anomalilere neden olabilir. Anne adayları veya gebe iken virusa maruz kalan kadınlarda şu anda endemik bölgede yaşayan veya seyahate gidenlerde bu durum risk yaratır.

Hamile kadınlar herhangi trimesterde bu virusa maruz kalabilirler. Gebelerde ZIKA insidansı bilinmemekle beraber gebelerin daha hastalığa duyarlı olduğuna dair bir kanıt da yoktur. Maternal-fetal ZIKA virusu transmisyonu dokumente edilmiştir ve fetal ölümleri artışı ile ilgili olduğu ve enfantlarda mikrosefali artışı ile ilgili olduğu da düşünülmektedir. Gebelikte tüm istenmeyen etkilerin araştırılması için çalışmalar devam etmektedir.

Tanı:

Şüphe altında olan hastalarda yapılan testlerde kan ve idrar örnekleri alınır. Tanıda PCR essay teknikleri ile hastanın kanında virusun RNA’ sı Revers transkriptaz enzimi ile tespit edilir.   Amnion sıvısında da PCR testi yapılabilmektedir. Yakın zamanda idrarda spot testler de geliştirilmiştir.

Bulaş yolları: 

Pekçok arbovirus gibi viremi sırasında bir sivrisinek tarafından ısırılan insanın kanının bulaşması ile hastalık yayılmaktadır. Ayrıca bugüne dek 130 farklı arbovirus vakası da kan ürünleri transfüzyonu ile bulaşmıştır. Bu virusun cinsel yolla da bulaştığına dair kanıtlar mevcuttur ve 2008 yılında ilk bir vakada semende virus tespit edilmiştir.  Hastalıktan korunmada endemik bölgelerde bu bulaş yollarına dikkat edilmelidir. Fransa Avrupa’ da ilk ZIKA görülen ülkedir. Vektörlerin çok rastlandığı dönemlerde bulaş yolları takibe alınmıştır. Hastalığın korunmaktan başka tedavisi yoktur. Şu anda antiviral bir ajan da mevcut değildir.

Center of Disease Control (CDC) tarafından önerilen ZIKA tanı algoritması 

Kaynaklar:

1. CDC. Travelers’ health. CDC issues interim travel guidance related to Zika virus for 14 countries and territories in Central and South America and the Caribbean. Atlanta, GA: US Department of Health and Human Services, CDC; 2016. 
2. Stramer SL. Current perspectives in transfusion-transmitted infectious diseases: emerging and re-emerging infections. ISBT Sci Ser 2014; 9: 30-6.
3. Baronti C, Piorkowski G, Charrel RN, et al. Complete coding sequence of Zika virus from a French Polynesia outbreak in 2013. Genome Announc 2014; 2: e00500-14.
4. Ioos S, Mallet HP, Leparc Goffart I, et al. Current Zika virus epidemiology and recent epidemics. Med Mal Infect 2014; 44: 302-7.
5. Tappe D, Rissland J, Gabriel M, et al. First case of laboratory-confirmed Zika virus infection imported to Europe, November 2013. Euro Surveill 2014; 19: 20685
6. Zammarchi L, Stella G, Mantella A, et al. Zika virus infections imported to Italy: clinical, immunological and virological findings, and public health implications. J Clin Virol 2015; 63: 32-5.
7. Oehler E, Watrin L, Larre P, et al. Zika virus infection complicated by Guillain-Barré syndrome – case report, French Polynesia, December 2013. Euro Surveill 2014; 19: 20720.

8. Musso D, Roche C, Robin E, et al. Potential sexual transmission of Zika virus. Emerg Infect Dis 2015; 21: 359-61.