{"id":904,"date":"2019-01-27T20:47:01","date_gmt":"2019-01-27T17:47:01","guid":{"rendered":"https:\/\/tatd.org.tr\/tatdtoks\/2021\/09\/17\/hastane-oncesi-nalokson-un-uygulama-yollari\/"},"modified":"2021-11-10T22:35:23","modified_gmt":"2021-11-10T19:35:23","slug":"hastane-oncesi-nalokson-un-uygulama-yollari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/2019\/01\/27\/hastane-oncesi-nalokson-un-uygulama-yollari\/","title":{"rendered":"Hastane \u00d6ncesi Nalokson\u2019un Uygulama Yollar\u0131"},"content":{"rendered":"<p>Acil servislerin olmazsa olmaz antidotu nalokson hem molek\u00fcler \u00f6zellikleri hem de farmakokinetik etkileri sayesinde farkl\u0131 yollardan uygulanabilen bir ila\u00e7t\u0131r. Bilinen odur ki hem kaza ile hem de istismar ama\u00e7l\u0131 pek \u00e7ok opioid t\u00fcrevi ile zehirlenmeleri Acil servislerde tedavi etmek zorunda kal\u0131yoruz. Bu zehirlenmelerin farkl\u0131 kaynaklara g\u00f6re de\u011fi\u015fse bile yakla\u015f\u0131k %80\u2019 i kaza ile alma suretiyle ger\u00e7ekle\u015fiyor. Yine \u00f6nemli olarak vurgulamak gerek ki \u00f6l\u00fcmlerin yakla\u015f\u0131k %75\u2019 i daha \u00f6nce madde ba\u011f\u0131ml\u0131s\u0131 olmayan ki\u015filerde g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ve hekim taraf\u0131ndan ba\u015flanm\u0131\u015f opioid t\u00fcrevinin dozunun\u00a0 ayarlanmas\u0131n\u0131n bozulmas\u0131 nedeniyle mortalite art\u0131yor.<\/p>\n<p><img alt='' src='https:\/\/tatd.org.tr\/tatdtoks\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2021\/10\/goersel1-1.png' style='height:427px;width:836px' \/><\/p>\n<p><img alt='' src='https:\/\/tatd.org.tr\/tatdtoks\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2021\/10\/goersel2-1.png' style='height:32px;width:340px' \/><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>\u015eekil 1. Bu da\u011f\u0131l\u0131mda x- ekseninde \u201cy\u0131llar\u201d ve y-ekseninde ise \u201ctotal mortalite\u201d say\u0131lar\u0131 mevcut. Koyu \u00e7izgi ve kareli e\u011fri re\u00e7ete edilmi\u015f opioidleri, a\u00e7\u0131k \u00e7izgi ve \u00fc\u00e7genli e\u011fri ise eroin ile olan mortaliteyi g\u00f6stermekte.<\/p>\n<p>Hasta hangi nedenle opioid zehirlenmesine maruz kal\u0131rsa kals\u0131n Nalokson standart ve etkili tedavi i\u00e7in verilmesi gereken alt\u0131n antidot. Hayat\u0131 tehdit edici ve santral sinir sistemini bask\u0131lay\u0131c\u0131 opioid zehirlenmelerinde hemen uygulanmas\u0131 gerekiyor. Naloksonun en \u00f6nemli \u00f6zelli\u011fi \u03bc-resept\u00f6rlerine y\u00fcksek afinitesi olmas\u0131 ve lipofilisitesini fazla olmas\u0131. Bu sayede resept\u00f6re ba\u011fl\u0131 olan agonisti yerinden ederek etkisini de geriye d\u00f6nd\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n<p><img alt='' src='https:\/\/tatd.org.tr\/tatdtoks\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2021\/10\/goersel3-1.png' style='height:363px;width:736px' \/><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>\u015eekil 2.\u00a0 Resept\u00f6r d\u00fczeyinde etkile\u015fim. Nalokson antagonist\u00a0 olarak resept\u00f6re ba\u011fland\u0131\u011f\u0131 zaman agonist veya parsiyel agonist etkilerinin sinyalleri tamamen yok olur. (Kaynak: Straus MM, Ghitza UE, Tai B. Preventing deaths from rising opiod overdose in the US. Subst Abuse Rehab. 2013, 4: 65-72)<\/p>\n<p>Art\u0131k bir halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 sorunu olarak tan\u0131mlanan opiod zehirlenmeleri nedeniyle \u00a0toplum genelinde nalokson \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yapan \u00fclkeler naloksonun genel anlamda rahatl\u0131kla kullan\u0131labilmesi ve mortalitenin azalmas\u0131 i\u00e7in pek \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fma yapt\u0131lar. Otoenjekt\u00f6rle ve nazal sprayler halinde nalokson uygulamalar\u0131 ba\u015flat\u0131ld\u0131 ve sonu\u00e7lar\u0131 k\u0131yasland\u0131. FDA \u00f6zellkle bu iki form i\u00e7in inceleme ve \u00f6nerilerini a\u015fa\u011f\u0131daki tablodaki gibi sundu.<\/p>\n<p><img alt='' src='https:\/\/tatd.org.tr\/tatdtoks\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2021\/10\/goersel4-1.png' style='height:497px;width:1084px' \/><\/p>\n<p>\u015eekil 3. FDA \u00f6nerileri ve \u00e7ekinceleri do\u011frultusunda otoenjekt\u00f6r ve nasal spray halinde nalokson uygulamalar\u0131 hakk\u0131nda \u00f6zet tablo yukar\u0131da. \u00d6zellikle otoenjekt\u00f6r i\u00e7in \u00e7ekince olarak bir ya\u015f alt\u0131ndaki \u00e7ocuklarda i\u011fne uzunlu\u011funun emniyetli olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n belirsizli\u011fi vurguland\u0131. Nazal spray uygulamalar\u0131 i\u00e7in daha \u00e7ok belirsizlik tarif edildi. Yukar\u0131daki raporun detaylar\u0131nda eksik olan \u00e7al\u0131\u015fmalar vurguland\u0131ktan ba\u015fka ilac\u0131n saklanma s\u00fcresi, ortam \u0131s\u0131s\u0131 ve ortamdaki nem gibi fakt\u00f6rlere de dayanarak etkisinin tan\u0131mlanmas\u0131 istendi.<\/p>\n<p>Acil servislerde biz Acil T\u0131p hekimleri olarak naloksonu intraven\u00f6z uygulamaktay\u0131z. Ancak sahada intramuskuler veya intranazal formlar uygulamalar hakk\u0131nda yay\u0131nlar da yap\u0131ld\u0131. Bu konuda Barton ve Kelly\u2019 nin yapt\u0131\u011f\u0131 farkl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalarda ba\u015far\u0131l\u0131 sonu\u00e7lar da yay\u0131nland\u0131.<\/p>\n<p><img alt='' src='https:\/\/tatd.org.tr\/tatdtoks\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2021\/10\/goersel5-1.png' style='height:357px;width:1052px' \/><\/p>\n<p>\u015eekil 4. Bu g\u00f6rselde bu konuda 4 \u00f6nemli \u00e7al\u0131\u015fma ve k\u0131yaslamalar\u0131 mevcut. A\u015fa\u011f\u0131daki makalelerde sonu\u00e7lar\u0131 yay\u0131nlad\u0131lar;<\/p>\n<p>Barton ED, Ramos J, Colwell C, et al. Intranasal administration of naloxone by paramedics. Prehosp Emerg Care. 2002;6:54\u201358. <strong>(Hastane \u00f6ncesi uygulama i\u00e7in ) <\/strong><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>Barton ED, Colwell CB, Wolfe T, et al. Efficacy of intranasal naloxone as a needleless alternative for treatment of opioid overdose in the prehospital setting. J Emerg Med. 2005;29:265\u2013271. <strong>(Bu makalede intranazal uygulamadan sonra nalokson ba\u015far\u0131s\u0131z olursa hangi fiziksel bulgular olaca\u011f\u0131 tan\u0131mland\u0131)<\/strong><\/p>\n<p>Kelly A-M, Kerr D, Dietze P, et al. Randomised trial of intranasal versus intramuscular naloxone in prehospital treatment for suspected opioid overdose. Med J Aust. 2005;182:24\u201327. <strong>(Bu makalede nalokson enjeksiyonlar\u0131 ile intranazal uygulamalar\u0131n solunum say\u0131s\u0131 \u00fczerindeki etkileri k\u0131yaslanm\u0131\u015f)<\/strong><\/p>\n<p>Kerr D, Kelly A-M, Dietze P, et al. Randomized controlled trial comparing the effectiveness and safety of intranasal and intramuscular naloxone for the treatment of suspected heroin overdose. Addiction. 2009;104:2067\u20132074 <strong>(Yine enjeksiyon ve nazal uygulamalar k\u0131yaslanm\u0131\u015f ama farkl\u0131 dozlar denemi\u015f)<\/strong><\/p>\n<p>Prospektif olarak tasarlanm\u0131\u015f olan Barton\u2019un analizleri ve Kelly\u2019 nin RK\u00c7 olarak yazd\u0131\u011f\u0131 makalelerde bilin\u00e7 d\u00fczeyinde solunum say\u0131s\u0131nda nalokson cevaplar\u0131n\u0131n ba\u015far\u0131s\u0131 g\u00f6sterilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131n t\u00fcm\u00fcn\u00fc okuman\u0131z\u0131 tavsiye ederim ancak kolayl\u0131k olsun diye vurgulanmas\u0131 gereken \u00f6nerileri maddeleyelim;<\/p>\n<ol>\n<li>Opiod etkisi\u00a0 ile olu\u015fan yan\u00a0 etkiler etki s\u00fcresi, formulasyon, lipofilisite, doz, uygulanma yolu, ba\u015flang\u0131\u00e7, titrasyon veya \u00e7oklu opioid kullan\u0131m\u0131 gibi fakt\u00f6rler taraf\u0131ndan belirlenir.<\/li>\n<li>Nazal yoldan verilen naloksonun biyoyaralan\u0131m\u0131 intramuskuler yoldan verilene g\u00f6re daha azd\u0131r ve daha y\u00fcksek doz gerekir.<\/li>\n<li>Intranazal opioid kitleri evde kullanmak i\u00e7in kullan\u0131\u015fl\u0131d\u0131r ve opiode ba\u011fl\u0131 mortaliyeti azalt\u0131r.<\/li>\n<li>Otoenjekt\u00f6r uygulamalar\u0131 FDA taraf\u0131ndan da onaylanm\u0131\u015f olup emniyetli olarak kullan\u0131labilirler.<\/li>\n<li>\u0130ntramuskuler nalokson uygulamas\u0131 solunum say\u0131s\u0131n\u0131 d\u00fczletmek a\u00e7\u0131s\u0131ndan ve\u00a0 ek doz nalokson gerektirme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 daha az oldu\u011fu i\u00e7in nazal uygulamaya daha \u00fcst\u00fcnd\u00fcr.<\/li>\n<li>Yan etki veya istenmeyen etkiler intranazal ve intramuskuler uygulamalarda benzer orandad\u0131r.<\/li>\n<li>Hastalar veya kullan\u0131c\u0131lar otoenjekt\u00f6r uygulamas\u0131n\u0131 intranazal uygulamalara g\u00f6re daha kullan\u0131\u015fl\u0131 bulmu\u015flar (kendilerine bir simulasyon e\u011fitimi verildikten sonra)<\/li>\n<\/ol>\n<p>De\u011ferli okurlar; Nalokson ilac\u0131na ula\u015fmam\u0131z zor oluyor. Ama umar\u0131m t\u00fcm bu formulasyonlara ula\u015fmam\u0131z m\u00fcmk\u00fcn olur. \u0130yi okumalar dilerim.<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Acil servislerin olmazsa olmaz antidotu nalokson hem molek\u00fcler \u00f6zellikleri hem de farmakokinetik etkileri sayesinde farkl\u0131 yollardan uygulanabilen bir ila\u00e7t\u0131r. Bilinen odur ki&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1380,"featured_media":1849,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[10014],"tags":[299,313],"class_list":["post-904","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-akademik-blog-yazisi","tag-nalokson","tag-opioid"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/904","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1380"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=904"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/904\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1849"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=904"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=904"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=904"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}