{"id":801,"date":"2018-04-24T12:30:23","date_gmt":"2018-04-24T09:30:23","guid":{"rendered":"https:\/\/tatd.org.tr\/tatdtoks\/2021\/09\/17\/amiodaron-toksisitesi-sonucunda-gelisen-ards\/"},"modified":"2021-11-10T22:35:23","modified_gmt":"2021-11-10T19:35:23","slug":"amiodaron-toksisitesi-sonucunda-gelisen-ards","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/2018\/04\/24\/amiodaron-toksisitesi-sonucunda-gelisen-ards\/","title":{"rendered":"Amiodaron Toksisitesi Sonucunda Geli\u015fen ARDS"},"content":{"rendered":"<p>Amiodaron ve ARDS (acute respiratory distress syndrome) olarak vakalara bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman ilac\u0131n kullan\u0131m\u0131na ba\u011fl\u0131 pulmoner komplikasyonlar\u0131n hi\u00e7 de az olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. \u00d6zellikle kardiyak cerrahi ge\u00e7iren hastalarda antiaritmik olarak AMD kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n ARDS tablolar\u0131na yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131na dair\u00a0 bulgular mevcuttur. 1994 y\u0131l\u0131nda Walter van Mieghem ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 bir \u00e7al\u0131\u015fmada\u00a0 ise 100 arda\u015f\u0131k pn\u00f6monektomi ve 200 arda\u015f\u0131k lobektomi hastas\u0131nda antiaritmik olarak AMD veya\u00a0 verapamil alan hastalar k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131 zaman AMD \u00a0kullanan hastalarda ARDS riskini artt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterilmi\u015f. ARDS insidans\u0131 t\u00fcm hasta grubuna bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda AMD alan hastalarda %11 iken AMD almayan grupta %1.8 olarak bulunmu\u015f ki bu anlaml\u0131 bir farkr (\u03c7<a><sup>2<\/sup><\/a>\u00a033; p&lt;0.0001) olarak hesaplanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>2012 y\u0131l\u0131nda ise Kumar ve arkada\u015flar\u0131 Amiodaron kullan\u0131m\u0131na ba\u011fl\u0131 bir ARDS\u00a0 vakas\u0131\u00a0 yay\u0131nlad\u0131lar. Bu vakan\u0131n \u00f6zelli\u011fi altta yatan bir risk fakt\u00f6r\u00fc olmadan d\u00fc\u015f\u00fck doz AMD kullanan hastada ARDS geli\u015fmesi olmas\u0131d\u0131r. \u0130lk \u00f6nce bu hasta konjestif kalp yetmezli\u011fi olarak tan\u0131 alm\u0131\u015f ve tedavi edilmi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen daha sonra ARDS tan\u0131s\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Hastaya agresif di\u00fcretik tedavi uygulanmas\u0131na ra\u011fmen hastada y\u00fcksek ak\u0131ml\u0131 oksijen ihtiyac\u0131n\u0131n devam etmesi ayn\u0131 anda mevcut ba\u015fka bir pulmoner hastal\u0131k olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmi\u015ftir. Daha sonra ise radyolojik olarak pulmoner infiltratlar\u0131n da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 ile ARDS tan\u0131s\u0131 konmu\u015ftur.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><img decoding=\"async\" style=\"height: 250px;width: 800px\" src=\"https:\/\/tatd.org.tr\/tatdtoks\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2021\/10\/113-1.png\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p><em><strong>Resim \u00a01. <\/strong>Yukar\u0131da AMD kullanan hastadan al\u0131nan iki BT kesiti mevcut. A olarak g\u00f6sterilen kontrasts\u0131z BT\u2019 de intralobuler ve interlobuler septal kal\u0131nla\u015fma olan opasiteler mevcut. Tipik bir buzlu cam g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc var. B olarak g\u00f6sterilen abdominal kesitte ise ayn\u0131 hastada karaci\u011ferde diff\u00fcz hiperdansite g\u00f6r\u00fclmekte.<\/em><\/p>\n<p>Bildi\u011fimiz gibi ARDS tan\u0131s\u0131 i\u00e7in gerekli olan kriterler;<\/p>\n<ol>\n<li>PaO2\/FiO2 ratio &lt; 300<\/li>\n<li>Bilateral pulmoner infiltratlar<\/li>\n<li>Pulmoner arter wedge bas\u0131nc\u0131 &lt;18mmHg<\/li>\n<li>Di\u011fer kardiyojenik veya enfeksiy\u00f6z nedenleri d\u0131\u015flanmas\u0131d\u0131r.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Yukar\u0131daki hastada AMD tedavisi kesilip glukokortikoidler ba\u015fland\u0131ktan sonra h\u0131zl\u0131ca d\u00fczelme olmas\u0131 ilaca ba\u011fl\u0131 ARDS oldu\u011funu kan\u0131tlam\u0131\u015ft\u0131r. (<u>doi:10.1016\/j.jemermed.2010.07.024)\u00a0<\/u><\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><u><img decoding=\"async\" style=\"height: 200px;width: 750px\" src=\"https:\/\/tatd.org.tr\/tatdtoks\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2021\/10\/313-1.png\" alt=\"\" \/><\/u><\/p>\n<p><em><strong>\u015eekil 1.<\/strong> Teerakonok \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda AMD kullanan hastalarda g\u00f6zlenen ARDS vakalar\u0131.<\/em><\/p>\n<p>2016 y\u0131l\u0131nda yay\u0131nlanan bir derleme yaz\u0131s\u0131nda ise Teerakanok ve arkada\u015flar\u0131 yukar\u0131da da g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u00fczere Amiodaron kullan\u0131m\u0131na ba\u011fl\u0131 olu\u015fan ARDS vakalar\u0131n\u0131 toplam\u0131\u015flar. Bu vakalarda kardiyak veya akci\u011fer ameliyatlar\u0131 sonucunda AMD kullanan hastalarda olu\u015fan ARDS vakalar\u0131 mevcut. Hastalar ameliyat oldujktan sonra antiaritmik ama\u00e7l\u0131 olarak Amiodaron kullan\u0131rken \u00e7ok ciddi ARDS tablolar\u0131na girmi\u015fler.<\/p>\n<h3><\/h3>\n<h3><strong>Neden Amiodaron ARDS klini\u011fine yol a\u00e7ar?<\/strong><\/h3>\n<p>Amiodaron\u00a0 iyotlu benzofuran t\u00fcrevidir ve \u201csitokrom P450 sistemi\u201d ile karaci\u011ferde desetil- amiodaron olarak metabolize olur. Hem\u00a0 ilac\u0131n \u00a0hem kendisi hem de\u00a0 metaboliti y\u00fcksek lipid solubilitesi olan maddelerdir. \u00a0Bundan dolay\u0131 lipid i\u00e7eren dokularda yani karaci\u011fer, dalak, akci\u011ferler ve ya\u011f dokusunda birikirler. Kronik kullan\u0131mda AMD yar\u0131lanma \u00f6mr\u00fc 50- 60 g\u00fcnd\u00fcr. Amiodaronun \u00a0pulmoner toksitesi genellikle 2 formdad\u0131r. En s\u0131k g\u00f6r\u00fclen subakut veya kronik pulmoner toksitedir. Hastalarda sinsi ba\u015flang\u0131\u00e7l\u0131 dispne, kuru \u00f6ks\u00fcr\u00fck, hafif y\u00fckselmi\u015f \u00a0ate\u015f, halsizlik ve pulmoner yayg\u0131n infiltrasyonlar g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Hastalarda akci\u011ferde karbonmonoksit i\u00e7in diff\u00fczyon kapasitesi d\u00fc\u015fer, total akci\u011fer kapasitesi azal\u0131r ve akci\u011ferde fibrozis geli\u015fir. Daha nadir g\u00f6r\u00fclen ikinci formda ise ani solunum yetmezli\u011fi geli\u015fir ve diff\u00fcz pulmoner infiltrasyonlar ile ARDS tablosu geli\u015fir.<\/p>\n<p>Literat\u00fcre bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman AMD ile ind\u00fcklenen pulmoner toksite insidans\u0131n\u0131 %1- 15 olarak g\u00f6r\u00fcyoruz.\u00a0 Bu ilac\u0131n nas\u0131l ARDS tablosuna yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131na dair ise en \u00e7ok \u015fu \u00a0fizyopatolojik mekanizmalar sorumlu tutulmaktad\u0131r.<\/p>\n<ol>\n<li>Birincisi immunolojik bir mekanizma ile CD-8 T h\u00fccrelerin artmas\u0131,<\/li>\n<li>\u0130kincisi serbest oksijen radikallerinin direkt sitotoksik etkisi olmas\u0131,<\/li>\n<li>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc anjiotensin II aktivasyonu s\u00fcre\u00e7leridir.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Bu mekanizmalar\u0131n biri veya ikisi sorumlu olabilir. Ancak kesin olan AMD kullanan baz\u0131 hastalar\u0131n daha fazla ARDS riski ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Bu risk fakt\u00f6rleri; ileri ya\u015f, altta yatan pulmoner hastal\u0131k ve AMD kullan\u0131m\u0131 dozunun g\u00fcnde 200 mg (baz\u0131 yazarlara g\u00f6re \u00a0400 mg\/ g\u00fcn) \u00fczerinde olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><img decoding=\"async\" style=\"height: 200px;width: 700px\" src=\"https:\/\/tatd.org.tr\/tatdtoks\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2021\/10\/48-1.png\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p><em><strong>\u015eekil 2.<\/strong> Amiodaron ile akci\u011fer hasar\u0131 olu\u015fmas\u0131 mekanizmalar\u0131.\u00a0 ATII= Anjiotensin 2; AEC = Alveolar epitelyal h\u00fccreler; Th1 = T helper tip 1 lenfosit; Th2 = T helper tip 2 lenfosit;\u00a0 TNF-\u03b1 = tumor nekrozis\u00a0 fakt\u00f6r-\u03b1; TGF-\u03b2 = transforming growth factor-\u03b2.<\/em><\/p>\n<p>Bir hastada AMD kullan\u0131m\u0131na ba\u011fl\u0131 ARDS tan\u0131s\u0131n\u0131 koymak asl\u0131nda di\u011fer ARDS etkenlerini d\u0131\u015flamak ile m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Sadece kardiyak operasyon ge\u00e7irmi\u015f olmak, konjestif kalp yetmezli\u011fi, disritmiye sekonder kalp yetmezli\u011fi veya kardiyojenik \u015fok yapan t\u00fcm di\u011fer nedenler de ARDS nedenidir. Kald\u0131 ki bu hastalar bir de AMD tedavisi al\u0131yorlar ise bu tabloya direkt AMD mi yol a\u00e7t\u0131 veya ARDS nedeni altta yatan hastal\u0131k m\u0131d\u0131r sorular\u0131na cevap bulmak zor bir i\u015ftir.\u00a0 Bu sorulara cevap i\u00e7in\u00a0 kullan\u0131lan skorlama sistemleri vard\u0131r. Bunlardan biri olan Naranjo kriterleri \u00a0hastada yeni geli\u015fen bir hastal\u0131k ile \u00e7evresel bir maruziyet (veya al\u0131nan bir ila\u00e7) ili\u015fkisini tan\u0131mlamaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><img decoding=\"async\" style=\"height: 200px;width: 750px\" src=\"https:\/\/tatd.org.tr\/tatdtoks\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2021\/10\/51-1.png\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p><em><strong>\u015eekil 3.<\/strong> Naranjo risk skorlamas\u0131. Bu skorlama sisteminde ADR olarak k\u0131salt\u0131lm\u0131\u015f olan advers reaksiyon olu\u015fmas\u0131 hakk\u0131nda baz\u0131 maddelere g\u00f6r puan verilir. Skor 9 puan \u00fczerinde ise hastada kesin ilaca ba\u011fl\u0131 ADR mevcuttur.<\/em><\/p>\n<h3><strong>Son s\u00f6z<\/strong><\/h3>\n<p>Solunum yetmezli\u011fi ile gelen ARDS hastalar\u0131nda altta yatan toksik neden olabilece\u011fini unutmamal\u0131y\u0131z. \u00d6zellikle AMD gibi geni\u015f spektrumlu bir ajan alanlarda bu klinik tablo akla gelmelidir.<\/p>\n<h3><strong>Kaynaklar:<\/strong><\/h3>\n<ol>\n<li>Mella A, Messina M, et al. Case Rep Nephrol Urol 2014;4:75\u201381. DOI: 10.1159\/000362361<\/li>\n<li>Kumar S. The Journal of Emergency Medicine. doi:10.1016\/j.jemermed.2010.07.024<\/li>\n<li>Teerakonok J, Tantrachoti\u00a0 P, et al. Am J Med Sci. 2016;352(6):646\u2013651.<\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Amiodaron Toksisitesi Sonucunda Geli\u015fen ARDS\u00a0<\/p>\n<p>Acil t\u0131pta kardiyak acillerde en s\u0131k kullan\u0131lan ajan inotrop ila\u00e7lardan sonra Amiodaron (AMD) ilac\u0131d\u0131r. Klas 3 antiaritmik ajan olarak bildi\u011fimiz amiodaron ilk \u00f6nceleri antianginal ajan olarak kullan\u0131l\u0131rd\u0131. \u015eu anda AHA k\u0131lavuzlar\u0131na g\u00f6re kardiyovask\u00fcler acillerde resusitasyon k\u0131lavuzlar\u0131nda yer almaktad\u0131r. \u0130lac\u0131n geni\u015f etki mekanizmas\u0131 ve \u00e7e\u015fitli h\u00fccre kanalar\u0131na etki etmesi y\u00fcz\u00fcnden \u00a0yan etkilerinin de fazla oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz. Amiodaron (AMD) kullan\u0131m\u0131\u00a0 sonucunda geli\u015fen \u00e7e\u015fitli yan etkiler akci\u011fer, karaci\u011fer, kornea, tiroid bezi ve cilt gibi \u00e7e\u015fitli dokular\u0131 etkileyebilir. Amiodarona ba\u011fl\u0131 ilk akci\u011fer hasar\u0131 olan \u00a0pn\u00f6monit vakas\u0131 ABD\u2019 de 1980\u2019\u00a0 lerde bildirilmi\u015ftir. Bu vakada daha sonra ARDS geli\u015ferek hastan\u0131n klini\u011fi daha da k\u00f6t\u00fcle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n","protected":false},"author":1538,"featured_media":1723,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[10014],"tags":[41,51,52,65],"class_list":["post-801","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-akademik-blog-yazisi","tag-akut-respiratuvar-distress-sendromu","tag-amiodaron","tag-amiodaron-toksisitesi","tag-ards"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/801","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1538"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=801"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/801\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1723"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=801"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=801"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=801"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}