{"id":573,"date":"2017-06-23T17:09:42","date_gmt":"2017-06-23T14:09:42","guid":{"rendered":"https:\/\/tatd.org.tr\/tatdtoks\/2021\/09\/17\/warfarin-toksisitesi-ve-genel-yaklasim\/"},"modified":"2021-11-10T22:35:24","modified_gmt":"2021-11-10T19:35:24","slug":"warfarin-toksisitesi-ve-genel-yaklasim","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/2017\/06\/23\/warfarin-toksisitesi-ve-genel-yaklasim\/","title":{"rendered":"Warfarin Toksisitesi ve Genel Yakla\u015f\u0131m"},"content":{"rendered":"
\n\n\n
 <\/td>\nWarfarin tromboembolik olaylar\u0131n \u00f6nlenmesi ve tedavisinde en yayg\u0131n kullan\u0131lan ila\u00e7lardan biridir (1). Farkl\u0131 fakat ayn\u0131 ama\u00e7l\u0131 bir\u00e7ok durumda kullan\u0131lan bu s\u00fcrekli oral antikoag\u00fclasyon tedaviyi alanlarda hemorajik olaylar s\u0131k g\u00f6r\u00fclen komplikasyonlardand\u0131r ve yakla\u015f\u0131k %10 oran\u0131nda g\u00f6r\u00fclmektedir (2). Min\u00f6r ya da major kanama \u015feklinde olabilen bu kanamalardan major olanlar\u0131 s\u0131kl\u0131kla intrakranial ya da retroperitoneal kanama \u015feklinde olmaktad\u0131r (3). Bu s\u00fcrekli oral antikoag\u00fclasyon tedaviye ba\u011fl\u0131 rastlanan bu komplikasyonlar yan\u0131nda,\u00a0 zaman zaman fare zehiri al\u0131m\u0131 \u015feklinde \u00f6zek\u0131y\u0131m giri\u015fimleri de olabilmektedir.<\/p>\n

Acil servislerde s\u0131k\u00e7a rastlanan bu ba\u015fvuru sebeplerinin tan\u0131 ve tedavisi hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r.<\/p>\n

Bu yaz\u0131 ile Warfarin kullan\u0131m\u0131na ait toksisiteye yakla\u015f\u0131mdan k\u0131saca bahsedilecek olup, daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgi deste\u011fi i\u00e7in; temel t\u0131p kitaplar\u0131m\u0131z ve g\u00fcncel k\u0131lavuz\/yay\u0131nlara g\u00f6z at\u0131lmas\u0131 yerinde olacakt\u0131r.<\/em><\/p>\n

Warfarin,<\/strong> Fakt\u00f6r 2-7-9-10 aktivasyonunu sa\u011flayan vitamin K metabolizmas\u0131n\u0131 ve koag\u00fclasyon kaskad\u0131n\u0131 inhibe eder. Yar\u0131lanma \u00f6mr\u00fc ortalama 40 saattir (4). Terap\u00f6tik dozu PT (Protrombin zaman\u0131) ve\u00a0 INR (Uluslaras\u0131 normalle\u015ftirilmi\u015f oran) de\u011ferlerine g\u00f6re ayarlan\u0131r.<\/p>\n

Endike oldu\u011fu hastalarda hedef INR de\u011ferinin 2,5-3,5 aral\u0131\u011f\u0131nda olmas\u0131 \u00f6nerilmektedir. Ancak, ila\u00e7 doz a\u015f\u0131m\u0131, kullan\u0131lan ek ila\u00e7lar ve diyetteki baz\u0131 besinlerle warfarinin etkile\u015fimi sebebi (Tablo 1) ile hastalar\u0131n INR de\u011feri hedeflenen aral\u0131kta tutulamayabilir. Bu etkile\u015fim nedeni ile, ajan\u0131 kullanan hastalar\u0131n acil servisten taburculu\u011fu s\u0131ras\u0131nda re\u00e7ete edilen ila\u00e7lara dikkat edilmeli ve diyetleri ile ilgili bilgilendirme yap\u0131lmal\u0131d\u0131r(4). Yine, ilgili bran\u015f doktorlar\u0131nca ba\u015flanm\u0131\u015f olan bu antikoag\u00fclan\u0131 kullanan hastalar\u0131n PT ve INR seviyeleri s\u0131k\u0131 ve d\u00fczenli bir \u015fekilde kontrol edilmelidir.<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table><\/div>\n

\n\n\n\n
INR y\u00fckselten ila\u00e7lar<\/td>\nINR y\u00fckselten g\u0131dalar<\/td>\n<\/tr>\n
-Antibiyotikler:<\/p>\n

(Amoksisilin,sulfonamid,metronidazol,florokinolon)<\/p>\n

-NSA\u0130D\u2019ler<\/p>\n

-Amiodaron<\/p>\n

-Prednizon<\/p>\n

-Simetidin<\/td>\n

-Greyfurt<\/p>\n

-Sar\u0131msak<\/p>\n

-Ginkobiloba<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table><\/div>\n

Tablo 1: Warfarin kullan\u0131m\u0131nda etkile\u015fim g\u00f6steren baz\u0131 g\u0131da ve ila\u00e7lar<\/p>\n

TANI:<\/strong><\/p>\n

Acil servise warfarin kullanmakta iken ba\u015fvuran hastalar warfarin toksisitesi klini\u011fi y\u00f6n\u00fcnden asemptomatik olabilece\u011fi gibi, farkl\u0131 sistemlerin de etkilendi\u011fi bir\u00e7ok kanama bulgusuna da sahip olabilir. Bu a\u00e7\u0131dan, dikkatli fizik muayene ve anamnez \u00f6nemlilik arzeder.<\/p>\n

Warfarin kullanan hastalar\u0131n fizik muayenesi s\u0131ras\u0131nda epistaksis, hemat\u00fcri, hipermenore, di\u015f eti kanamalar\u0131, ciltalt\u0131 ekimozlar, intrakranial kanamaya ba\u011fl\u0131 n\u00f6rolojik semptomlar rastlanmakla birlikte di\u011fer pek \u00e7ok kanama komplikasyonu a\u00e7\u0131s\u0131ndan alert olunmal\u0131d\u0131r. \u00d6zellikle de, intrakranial ve retroperitoneal kanamalar\u0131n olabilirli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan INR y\u00fcksekli\u011fi g\u00f6r\u00fclen hastalarda klinik \u015f\u00fcphe ve travma \u00f6yk\u00fcs\u00fc varl\u0131\u011f\u0131nda g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme e\u015fi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fck tutulmal\u0131d\u0131r. Yine, gastrointestinal kanamalar a\u00e7\u0131s\u0131ndan al\u0131nan ilk hemogramdaki hemoglobin de\u011ferinin yan\u0131lt\u0131c\u0131 olabilece\u011fi ak\u0131lda tutulmal\u0131 ve hemogram takibi gereklili\u011fi ak\u0131lda tutulmal\u0131d\u0131r (4).<\/p>\n

Yap\u0131lmas\u0131 gereken tetkikler\u00a0 :<\/strong><\/p>\n

    \n
  • PT,INR<\/li>\n
  • Tam kan say\u0131m\u0131 (hemoglobin, hematokrit, platelet) (\u0130lk hemoglobin de\u011feri yan\u0131lt\u0131c\u0131 olabilir)<\/li>\n
  • Kan grubu\/cross match<\/li>\n
  • Karaci\u011fer ve b\u00f6brek fonksiyon testleri, (BUN art\u0131\u015f\u0131, gastrointestinal kanama \u015f\u00fcphesini artt\u0131r\u0131r)<\/li>\n
  • Tam idrar tetkiki (hemat\u00fcri )<\/li>\n
  • Beyin BT (INR y\u00fcksekli\u011fine e\u015flik eden n\u00f6rolojik semptom veya travma \u00f6yk\u00fcs\u00fc varl\u0131\u011f\u0131nda)<\/li>\n
  • Abdominal BT (INR y\u00fcksekli\u011fi + travma \u00f6yk\u00fcs\u00fc varl\u0131\u011f\u0131nda)<\/li>\n<\/ul>\n

    TEDAV\u0130:<\/strong><\/p>\n

    Tedavide izlenecek yola, hastan\u0131n INR de\u011ferine ve kanama durumuna g\u00f6re karar verilir. K vitamini preperatlar\u0131, taze donmu\u015f plazma ve protrombin kompleksi konsantreleri, ba\u015fl\u0131ca tercih edilen tedavilerdir.<\/p>\n

    K vitamini IV yol ile uyguland\u0131\u011f\u0131nda anaflaktik reaksiyonlara yol a\u00e7abilece\u011finden rutin kullan\u0131m\u0131 \u00f6nerilmez (5). \u00d6ncelikli olarak oral formu tercih edilir. \u0130V formun gereklilik halinde (hayat\u0131 tehdit eden kanamalar) yava\u015f inf\u00fczyon halinde verilmesi \u00f6nerilir(10-30dk). K vitamini yakla\u015f\u0131k 16 saat i\u00e7erisinde etki g\u00f6sterece\u011finden INR de\u011ferinin h\u0131zl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesi gereken durumlarda TDP ve protrombin kompleksi konsantrelerinden yararlan\u0131l\u0131r.<\/p>\n

    A\u015fa\u011f\u0131daki tabloda tedavide izlenecek yol grafik olarak yer almaktad\u0131r.<\/p>\n

    \n\n\n\n\n\n\n\n
    INR <5<\/td>\nKanama yok<\/td>\nSonraki ila\u00e7 dozunu atla<\/td>\nEk tedaviye gerek yok<\/td>\n<\/tr>\n
    INR 5-9<\/td>\nKanama yok<\/td>\nSonraki 1-2 dozu atla<\/td>\nK Vit 1-2.5 mg po ver<\/td>\n<\/tr>\n
    Kanama riski y\u00fcksek<\/p>\n

    Veya<\/p>\n

    Preop hasta<\/td>\n

    		\u0130lac\u0131 kes<\/td>\nK Vit 2.5-5 mg po ver<\/td>\n<\/tr>\n
    INR >9<\/td>\nKanama yok<\/td>\n\u0130lac\u0131 kes<\/td>\nK Vit 2.5-5 mg po ver<\/td>\n<\/tr>\n
    INR Y\u00dcKSEK<\/td>\nKanama VAR<\/td>\n\u0130lac\u0131 kes<\/td>\nK Vit 10 mg iv (10-30dk)<\/p>\n

    +<\/p>\n

    TDP iv 3-4 \u00fc (1 lt)\u00a0 veya<\/p>\n

    Protrombin komplexi konsantreleri<\/td>\n<\/tr>\n

    Tedaviden 24 saat sonra t\u00fcm hastalar\u0131n INR de\u011feri kontrol edilmelidir.<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table><\/div>\n

    Sonu\u00e7 olarak warfarin kullan\u0131m\u0131 olan hastalarda bir\u00e7ok sebepten dolay\u0131 INR y\u00fcksekli\u011fi g\u00f6r\u00fclebilmektedir. Uygun tedavi ve s\u0131k\u0131 INR takibi ile bu hastalarda olu\u015fabilecek maj\u00f6r kanamalar\u0131n \u00f6nlenmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n

    KAYNAKLAR :<\/strong><\/p>\n

      \n
    1. \u00a0Zago G, Appel-da-Silva MC, Danzmann LC. Iliopsoas muscle hematoma during treatment with warfarin. Arq Bras Cardiol 2010;94:1-3.<\/li>\n
    2. Wysowski DK, Nourjah P, Swartz L. Varfarin kullan\u0131m\u0131yla ilgili kanama komplikasyonlar\u0131 – d\u00fczenleyici faaliyetle sonu\u00e7lanan yayg\u0131n bir advers etki. Arch Intern Med. 2007; 167 (13): 1414-9<\/li>\n
    3. \u00a0Warfarin kullan\u0131m\u0131na ba\u011fl\u0131 subakut retroperitoneal kanama – Kocat\u00fcrk ve ark. 58 Genel T\u0131p Derg 2013;23(2):56-8<\/li>\n
    4. \u00a0Rosen & Barkin\u2019s 5-Dakika Acil T\u0131p Rehberi .2016,s.1210-1211<\/li>\n
    5. Judith E.Tintinalli, Gabor D. Kelen. Emergency Medicine.2013,s. 1501-1503<\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

        Warfarin tromboembolik olaylar\u0131n \u00f6nlenmesi ve tedavisinde en yayg\u0131n kullan\u0131lan ila\u00e7lardan biridir (1). Farkl\u0131 fakat ayn\u0131 ama\u00e7l\u0131 bir\u00e7ok durumda kullan\u0131lan bu s\u00fcrekli…<\/p>\n","protected":false},"author":3106,"featured_media":1450,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[10014],"tags":[200,207,436],"class_list":["post-573","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-akademik-blog-yazisi","tag-inr","tag-k-vitamini","tag-warfarin-toksisitesi"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/573","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3106"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=573"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/573\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1450"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=573"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=573"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=573"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}