{"id":559,"date":"2017-06-14T11:27:13","date_gmt":"2017-06-14T08:27:13","guid":{"rendered":"https:\/\/tatd.org.tr\/tatdtoks\/2021\/09\/17\/kursun-zehirlenmelerinin-cocuk-ve-eriskinlerdeki-tani-ve-tedavisi-hakkinda-guncelleme\/"},"modified":"2021-11-10T22:35:24","modified_gmt":"2021-11-10T19:35:24","slug":"kursun-zehirlenmelerinin-cocuk-ve-eriskinlerdeki-tani-ve-tedavisi-hakkinda-guncelleme","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/2017\/06\/14\/kursun-zehirlenmelerinin-cocuk-ve-eriskinlerdeki-tani-ve-tedavisi-hakkinda-guncelleme\/","title":{"rendered":"Kur\u015fun Zehirlenmelerinin \u00c7ocuk ve Eri\u015fkinlerdeki Tan\u0131 ve Tedavisi Hakk\u0131nda G\u00fcncelleme"},"content":{"rendered":"
\n\n\n
 <\/td>\nKur\u015fun \u00e7evresel olarak yayg\u0131n bulunan bir a\u011f\u0131r metaldir ancak ciddi toksik etkileri vard\u0131r. Demir veya \u00e7inkonun aksine insan v\u00fccudunda bilinen hi\u00e7bir faydal\u0131 etkisi yoktur. Normalde v\u00fccutta veya kanda istenen kur\u015fun bulunmamas\u0131d\u0131r. Geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde veya \u00c7in gibi yayg\u0131n end\u00fcstriyel \u00fcretim olan \u00fclkelerde hem \u00e7evresel kur\u015fun kirlili\u011fi hem de zehirlenme vakalar\u0131 artm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zellikle \u00e7ocuklarda ve adolesanlarda kur\u015fun zehirlenmesi vakalar\u0131nda art\u0131\u015f ve bu zehirlenmelerin kal\u0131c\u0131 sonu\u00e7lar\u0131 \u00fczerinde makaleler yay\u0131nlanmaktad\u0131r. Anne karn\u0131nda veya \u00e7ocukluk \u00e7a\u011f\u0131nda kur\u015fun maruziyeti abortus, fetal geli\u015fme gerili\u011fi, psikolojik ve kognitif geli\u015fme bozukluklar\u0131 ile sonlanabilmektedir. \u00c7evredeki kur\u015fun v\u00fccuttaki etkisini zamanla birikerek g\u00f6sterdi\u011fi i\u00e7in akut zehirlenme olarak acil servislerde nadir g\u00f6rmekteyiz. Ancak kronik zehirlenme nedeniyle gelen hastalarda \u015f\u00fcpheli klinik tablolara rastlanmaktad\u0131r. \u00a0Akut ensefalit, delirium, status epileptikus veya akut bat\u0131n tablolar\u0131 gibi yay\u0131nlanm\u0131\u015f bir\u00e7ok farkl\u0131 vakada altta yatan neden kur\u015fun zehirlenmesi olabilir (Tablo 1).<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table><\/div>\n

\"\"<\/p>\n

Tablo 1.<\/strong> Kur\u015fun zehirlenmesi olanlarda g\u00f6r\u00fclen bulgu ve belirtiler.\u00a0\u00a0<\/strong><\/p>\n

\u00c7ocuklarda kan kur\u015fun d\u00fczeyi 50 \u03bcg\/L \u00fczerine \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 zaman klinik bir bulgu olmasa bile kur\u015fun birikmesi nedeniyle b\u00fcy\u00fcme, haf\u0131za, zeka ve davran\u0131\u015f tiplerinde de\u011fi\u015fiklik ve etkilenme ba\u015flar. Eri\u015fkinlerde ise kan kur\u015fun d\u00fczeyi 40-60 \u03bcg\/dL olunca bulgular belirginle\u015fir. Belki de kur\u015fun zehirlenmesinin en \u00f6nemli etkisi infantlarda olu\u015fan zeka ve \u00f6\u011frenme \u00fczerindeki olumsuz etkilerdir. Son \u00e7al\u0131\u015fmalarda kandaki kur\u015fun d\u00fczeyine ters orant\u0131l\u0131 olarak IQ d\u00fczeyinin azald\u0131\u011f\u0131 kan\u0131tlanm\u0131\u015ft\u0131r. Kan kur\u015fun d\u00fczeyindeki her 100 \u03bcg\/L art\u0131\u015fta IQ yakla\u015f\u0131k 6 puan d\u00fc\u015fmektedir. Uluslararas\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalarda g\u00f6sterilmi\u015ftir ki kur\u015fun zehirlenmesinin etkileri persistan olup \u00f6zellikle ilk iki ya\u015f i\u00e7inde \u00e7ocu\u011fun maruziyeti geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcms\u00fcz olarak n\u00f6rolojik ve kognitif hasar yapar. Kan kur\u015fun d\u00fczeyi 20\u201350 \u03bcg\/L olan 4- 7 ya\u015f aras\u0131 \u00e7ocuklarda hem okuma hem de matematik yetenekleri bozulmaktad\u0131r. \u00c7ocuklardaki adaptif davran\u0131\u015flarda bozulma, kaba ve ince motor performansta azalma, dil geli\u015fimi ve bireysel sosyal davran\u0131\u015f paternlerinde gerileme g\u00f6zlenir. \u00a0Adolesan d\u00f6nemimde kur\u015funa maruziyetin su\u00e7a e\u011filimi art\u0131rd\u0131\u011f\u0131na dair de bulgular vard\u0131r. Kontrol gruplar\u0131 ile k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131 zaman kur\u015funa maruz kalan hastalarda daha fazla sosyal i\u00e7e kapanma, depresyon, atipik v\u00fccut hareketleri, agresyon, uyku bozuklu\u011fu ve hatta madde ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 gibi patolojiler saptan\u0131r. Dolay\u0131s\u0131 ile kan kur\u015fun d\u00fczeyi bakmadan \u00f6nce baz\u0131 ipu\u00e7lar\u0131 ile \u015f\u00fcpheli vakalar ayr\u0131labilir (Tablo 2).<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Tablo 2.<\/strong> Kur\u015fun zehirlenmesi olan bireylerde \u00f6zellikler ve y\u00fcksek kur\u015fun d\u00fczeyi saptananlarda yap\u0131lmas\u0131 gereken incelemeler<\/p>\n

\u00c7ocuklarda kur\u015fun zehirlenmesine kar\u015f\u0131 hassasiyetin nedeni \u00e7ocuk metabolizmas\u0131n\u0131n ve b\u00fcy\u00fcme \u00f6zelliklerinin y\u00fcz\u00fcndendir. \u00c7ocuklardaki kan- beyin bariyeri hen\u00fcz tam olu\u015fmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in kur\u015fun rahatl\u0131kla n\u00f6rolojik dokulara etki eder. S\u0131\u00e7anlarda yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalarda s\u0131\u00e7an ne kadar gen\u00e7 ise o kadar kur\u015fun permeabilitesinin fazla oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcnde kan\u0131t g\u00f6sterilmi\u015ftir. \u0130nsan v\u00fccuduna her g\u00fcn gastrointestinal ve respiratuar yoldan yakla\u015f\u0131k 100\u2013300 \u03bcg kur\u015fun girmektedir. Eri\u015fkinlerde bu miktar\u0131n %10\u2019u \u00e7ocuklarda ise neredeyse %40\u2019 \u0131 absorbe olmaktad\u0131r. Kur\u015fun daha sonra kan, kemik, beyin, dalak, b\u00f6brekler, akci\u011fer ve karaci\u011ferde depolan\u0131r. Di\u011fer a\u011f\u0131r metaller gibi fazla miktarda birikince serbest radikaller olu\u015fur ve bu da DNA ve h\u00fccre membranlar\u0131ndaki oksidatif hasara neden olmaktad\u0131r. Kur\u015fun DNA transkripsiyonunu, vitamin D sentezini ve h\u00fccre membran b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc sa\u011flayan enzimlerin fonksiyonunu bozar. Elektropozitif bir metal oldu\u011fu i\u00e7in hem sentezinde \u00f6nemli olan \u201cdelta-aminolevulinic acid dehydratase\u201d (ALA-D) ve \u201cferrochelatase\u201d iki elektronegatif enzimin fonksiyonunu bozar. Hem sentezi bozuldu\u011fu i\u00e7in serbest eritrosit protoporfiri d\u00fczeyi artar ve birikir. Sonu\u00e7ta kan kur\u015fun d\u00fczeyi 80 \u03bcg\/L \u00fczerine \u00e7\u0131k\u0131nca anemi geli\u015fir.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Tablo 3<\/strong>. Kur\u015fun d\u00fczeylerine g\u00f6re beklenen klinik tablolar\u0131n geli\u015fme s\u0131ras\u0131. GFR: Glomeruler Filtrasyon h\u0131z\u0131, ALA: Aminolevulinik acid, KBY: kronik b\u00f6brek yetmezli\u011fi<\/p>\n

Son zamanda \u00e7evresel nedenlerden ba\u015fka tan\u0131mlanan ba\u015fka kur\u015fun zehirlenmeleri de mevcuttur. Bunlar Ayurveda<\/em> ila\u00e7lar\u0131 denen ve son 25 y\u0131lda alternatif t\u0131pta kullan\u0131lan yurtd\u0131\u015f\u0131nda say\u0131lar\u0131 600 kaleme dek \u00e7\u0131kan farkl\u0131 ila\u00e7lard\u0131r. Yurdumuzda da baz\u0131 \u00e7evreler taraf\u0131ndan kullan\u0131lmaktad\u0131r. So\u011fuk alg\u0131nl\u0131\u011f\u0131, diyabet, k\u0131s\u0131rl\u0131k, kardiyovaskuler sorunlar, psikiyatrik bozukluklar, ba\u015fta ast\u0131m olmak \u00fczere solunumsal hastal\u0131klar, d\u00f6k\u00fcnt\u00fc ve a\u011fr\u0131 tedavisinde bu ila\u00e7lar kullan\u0131lmaktad\u0131rlar. \u00d6zellikle aktarlarda veya internet arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile kontrolsuz sat\u0131lan ve Herbal<\/em> k\u00f6kenli bu ila\u00e7larda sadece kur\u015fun de\u011fil arsenik ve civa da tespit edilmi\u015ftir. Acil servise ba\u015fvuran Ayurveda<\/em> ila\u00e7lar\u0131 ile kur\u015fun zehirlenmesi olan hastalar\u0131ndaki klinik bulgular ve belirtiler; akut abdomen, bulant\u0131, kusma, kab\u0131zl\u0131k, anoreksi, halsizlik, \u00a0libido azalmas\u0131, ba\u015fa\u011fr\u0131s\u0131, irritabilite, artralji, miyalji, anksiyet ve n\u00f6rolojik disfonksiyonlard\u0131r. N\u00f6rolojik bulgular hafif kognitif bozukluktan a\u011f\u0131r ensefalopatiye dek de\u011fi\u015fir. \u00d6zellikle n\u00f6rolojik semptomlar olmak \u00fczere bu tablolar kal\u0131c\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n

A\u015fa\u011f\u0131daki Tablo 4<\/strong>\u2019 de g\u00f6sterilen Ayurveda<\/em> (genelde Herbal<\/em> ila\u00e7lar) ilac\u0131 alan hastalar\u0131n t\u00fcm\u00fcnde kan kur\u015fun d\u00fczeyi y\u00fcksektir. Acil servislere farkl\u0131 nedenler ile ba\u015fvuran bu vakalarda tedavi olarak \u015felasyon tedavisi uygulanm\u0131\u015ft\u0131r. En s\u0131k kullan\u0131lan \u015felasyon ajanlar\u0131 DMSA ve EDTA ajanlar\u0131d\u0131r. A\u015fa\u011f\u0131daki tablodaki vakalarda ise de\u011fi\u015fmek \u00fczere D-penicillamine, \u00a0DMSA (Dimercaposuccinic acid), \u00a0Ca-EDTA, Na-EDTA,\u00a0 dimercaprol tedavileri uyguland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Tablo 4<\/strong>. Literat\u00fcrde Ayurveda <\/em>ila\u00e7lar\u0131 nedeniyle kur\u015fun zehirlenmesi olan vakalar\u0131n da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 ve tedavileri. Bu ila\u00e7lar\u0131n \u00e7o\u011funda etken ila\u00e7\/ madde belli de\u011fildir \u00e7\u00fcnk\u00fc ruhsat d\u0131\u015f\u0131 (FDA onay\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda) maddelerdir. Bo\u015f b\u0131rak\u0131lan kutularda bilgi eksiktir.<\/p>\n

Sa\u011fl\u0131kl\u0131 bireylerde kabul edilen kur\u015fun d\u00fczeyi \u00e7ocuklarda <10 \u03bcg\/dL ve eri\u015fkinde <25 \u03bc g\/dL olmas\u0131d\u0131r. \u0130deali ise d\u00fczeyin s\u0131f\u0131r olmas\u0131d\u0131r. \u015eelasyon tedavisi hasta asemptomatik ise kan kur\u015fun d\u00fczeyi >80 \u03bc g\/dL olarak saptan\u0131nca veya hasta semptomatik ise kan kur\u015fun d\u00fczeyi > 50 \u03bcg\/dL olarak saptan\u0131nca ba\u015flamal\u0131d\u0131r. Tedavide hedef kan kur\u015fun d\u00fczeyinin <50 \u03bc g\/dL alt\u0131na<\/strong> inmesidir. Sonu\u00e7 olarak kur\u015fun zehirlenmesi olarak tan\u0131mlanan tablo akut veya kronik s\u00fcre\u00e7ler olarak farkl\u0131 hastal\u0131k durumlar\u0131 yaratmas\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra ya\u015f gruplar\u0131na g\u00f6re de de\u011fi\u015fik klinik tablolara yaratabilir. Kur\u015fun zehirlenmesi tan\u0131s\u0131 ancak kan d\u00fczeyi belli olan hastalarda kan\u0131tlanabilece\u011fi i\u00e7in Acil Servislerde Ay\u0131r\u0131c\u0131 tan\u0131 safhas\u0131nda \u00f6nemlidir.<\/p>\n

Kaynaklar:<\/strong><\/h2>\n

1. Zheng H, Lin WX, Hu HY, Huang JH, Huang MN, He YS: Effects of low-level Lead exposure on the neurobehavioral development of infants and early intervention. Zhonghua Yu Fang Yi Xue Za Zhi 2008, 42(3):165\u2013168. Hou et al. Theoretical Biology and Medical Modelling 2013, 10:13 Page 8 of 9 http:\/\/www.tbiomed.com\/content\/10\/1\/13<\/p>\n

2. Shen X, Wu S, Yan C: Impacts of low-level Lead exposure on development of children: recent studies in China. Clin Chim Acta 2001, 313(1\u20132):217\u201320.<\/p>\n

3. Carlisle JC, Dowling KC, Siegel DM, Alexeeff GV: A blood Lead benchmark for assessing risks from childhood Lead exposure. J Environ Sci Health A Tox Hazard Subst Environ Eng 2009, 44(12):1200\u20138.<\/p>\n

4. Cleveland LM, Minter ML, Cobb KA, Scott AA, German VF: Lead hazards for pregnant women and children: part 2: more can still be done to reduce the chance of exposure to Lead in at-risk populations. Am J Nurs 2008, 108(11):40\u201347. quiz 47\u20138<\/p>\n

5. Gunturu et al. Ayurvedic herbal medicine and lead poisoning. Journal of Hematology & Oncology 2011, 4:51<\/p>\n

6. UpToDate 2017 (Tablolar i\u00e7in \u00f6zetlenmi\u015ftir)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

  Kur\u015fun \u00e7evresel olarak yayg\u0131n bulunan bir a\u011f\u0131r metaldir ancak ciddi toksik etkileri vard\u0131r. Demir veya \u00e7inkonun aksine insan v\u00fccudunda bilinen hi\u00e7bir…<\/p>\n","protected":false},"author":1538,"featured_media":1438,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[10014],"tags":[32,33,263,264,280,281],"class_list":["post-559","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-akademik-blog-yazisi","tag-agir-metal-intoksikasyonu","tag-agir-metal-zehirlenmesi","tag-kursun-intoksikasyonu","tag-kursun-zehirlenmesi","tag-metal-intoksikasyonu","tag-metal-zehirlenmesi"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/559","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1538"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=559"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/559\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1438"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=559"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=559"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=559"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}