{"id":3869,"date":"2024-09-23T19:39:15","date_gmt":"2024-09-23T16:39:15","guid":{"rendered":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/?p=3869"},"modified":"2024-09-23T19:39:16","modified_gmt":"2024-09-23T16:39:16","slug":"akrep-sokmalarina-bagli-gelisen-miyokardit-sistematik-bir-derleme","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/2024\/09\/23\/akrep-sokmalarina-bagli-gelisen-miyokardit-sistematik-bir-derleme\/","title":{"rendered":"Akrep Sokmalar\u0131na Ba\u011fl\u0131 Geli\u015fen Miyokardit: Sistematik Bir Derleme"},"content":{"rendered":"\n

Eyl\u00fcl ay\u0131 #TFT yaz\u0131m\u0131z i\u00e7in Fereidooini ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n “Scorpion envenomation-associated<\/em> myocarditis: A systematic review<\/em>” ba\u015fl\u0131kl\u0131 g\u00fcncel derlemesini T\u00fcrk\u00e7ele\u015ftirip bizlere sunan Uzm. Dr. Oktay Usluer’e te\u015fekk\u00fcr ederiz.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6zet<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u015eiddetli akrep zehri etkisine maruz kalan hastalarla ilgili olarak, doktorlar b\u00f6lgenin hangi akrep t\u00fcrlerini bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ak\u0131lda tutmal\u0131d\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu yolla hangi komplikasyonlar\u0131n beklenebilece\u011fini tahmin etmek kolayla\u015f\u0131r. Genel semptomlar akrep sokmas\u0131ndan birka\u00e7 dakika sonra ortaya \u00e7\u0131kabilirken, kardiyopulmoner semptomlar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 birka\u00e7 saat s\u00fcrebilir. Pulmoner \u00f6dem ve \u015fok, ta\u015fikardi veya hipertansiyondan sonra geli\u015fir, bu nedenle s\u00fcrekli g\u00f6zetim \u00f6nerilir.<\/p>\n\n\n\n

Kardiyak hasar ve pulmoner \u00f6dem varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011ferlendirmek i\u00e7in sistemik zehirlenme bulgular\u0131 olan hastalarda EKG, seri serum kardiyak biyobelirte\u00e7ler ve g\u00f6\u011f\u00fcs r\u00f6ntgeni elde edilmesi \u00f6nerilir. Y\u00fcksek kardiyak biyobelirte\u00e7ler, EKG de\u011fi\u015fiklikleri ve pulmoner \u00f6dem varl\u0131\u011f\u0131nda ekokardiyografi \u00f6nerilir. Bu t\u00fcr durumlarda yo\u011funbak\u0131m \u00fcnitesi bak\u0131m\u0131, rutin laboratuvar incelemeleri ve a\u011fr\u0131 y\u00f6netimi gibi destekleyici tedaviler ba\u015flat\u0131lmal\u0131d\u0131r. Solunum yetmezli\u011finde veya yakla\u015fan solunum yetmezli\u011fi durumunda oksijen tedavisi zorunludur. Hipertansiyon ve katekolamin fazlal\u0131\u011f\u0131 semptomlar\u0131 prazosin ile y\u00f6netilebilir. \u015eok ve hipotansiyon b\u00fcy\u00fck olas\u0131l\u0131kla kardiyak k\u00f6kenlidir, bu nedenle kardiyojenik \u015fok tedavisi k\u0131lavuzlar\u0131na g\u00f6re y\u00f6netilmelidirler. Ancak norepinefrin ve epinefrin kullan\u0131m\u0131 \u00f6nerilmez. Dobutamin en yayg\u0131n kullan\u0131lan inotropiktir ve pulmoner \u00f6dem tedavisinde nitrogliserin, di\u00fcretikler ve prazosin kullan\u0131labilir. \u015eiddetli zehirlenme durumlar\u0131nda semptomatik ve destekleyici tedavi ile birlikte SAV \u015fiddetle tavsiye edilir. Uygun destekleyici y\u00f6netimle, \u00e7o\u011fu komplikasyonsuz vakada, klinik iyile\u015fme k\u0131sa zamanda ba\u015flar ve pulmoner \u00f6dem ve \u015fokun regresyonu 48 ila 96 saat i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015fir. Ekokardiyogram veya hemodinamik \u00e7al\u0131\u015fmada LV disfonksiyonunun anlaml\u0131 olarak tersine \u00e7evrilmesi kabaca bir hafta i\u00e7inde sa\u011flan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Giri\u015f<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Akrep zehirlenmesi, \u00f6zellikle tropikal b\u00f6lgelerde s\u0131k g\u00f6r\u00fclen ve farkl\u0131 kliniklerle ili\u015fkilendirilebilen bir acil durumdur [1]. Son on y\u0131lda akrep zehirlenmesinin insidans\u0131n\u0131n ve mortalitesinin artt\u0131\u011f\u0131 bildirilmi\u015ftir [2].<\/p>\n\n\n\n

Akrep zehrinin klinik olarak en s\u0131k g\u00f6r\u00fclen lokal bulgusu genellikle a\u011fr\u0131 olup, hafif k\u0131zar\u0131kl\u0131k, ka\u015f\u0131nt\u0131, eritem, \u015fi\u015flik yapabilir, nadiren ekimoz, nekroz ve gangrene kadar de\u011fi\u015fen belirtilere neden olabilir; ayr\u0131ca ta\u015fikardi, takipne, \u015fok, solunum s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 gibi ajitasyon ve de\u011fi\u015fmi\u015f zihinsel durum gibi n\u00f6rolojik bozukluklar da g\u00f6r\u00fclebilir. Lokal belirtilerle birlikte bulant\u0131, kusma ve hemat\u00fcri gibi sistemik belirtiler de ortaya \u00e7\u0131kabilir [3,4]. Akrep zehirlenmesinin \u00f6nemli sistemik tutulumlar\u0131ndan biri de kardiyak prezentasyondur [5]. Pulmoner \u00f6dem ve kardiyojenik \u015fok gibi korkutucu komplikasyonlar, genellikle kardiyak tutulum ile ili\u015fkilidir [5,6]. Akrep zehirlenmesine ba\u011fl\u0131 mortalite, \u00e7o\u011funlukla miyokardit ve akut pulmoner \u00f6demden kaynaklanmaktad\u0131r [7].<\/p>\n\n\n\n

Klinik, laboratuvar \u00f6zellikleri ve tan\u0131 y\u00f6ntemleri<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Akrep zehirlenmesi bir\u00e7ok komplikasyonla ili\u015fkilidir ve akut miyokardit vakalar\u0131n\u0131n bilinen nedenlerinden biridir [5]. Miyokard hasar\u0131, hemodinamik, metabolik ve miyokard de\u011fi\u015fkenlerinin karma\u015f\u0131k etkile\u015fimlerinden kaynaklan\u0131r; dolay\u0131s\u0131yla, zehrin kalp \u00fczerindeki spesifik etkisinin mekanizmas\u0131n\u0131 belirlemek zordur [8]. Akrep zehriyle ili\u015fkilendirilen miyokardite, esas olarak katekolaminlerin ve vazoaktif peptidlerin sal\u0131n\u0131m\u0131yla ili\u015fkilendirilen mekanizmalar neden olur [6]. Akrep zehrinin n\u00f6rotoksinleri, voltaj kap\u0131l\u0131 sodyum (Na) ve potasyum (K) kanallar\u0131n\u0131 etkileyerek n\u00f6ronal uyar\u0131lmaya ve sempatik ve parasempatik sinir u\u00e7lar\u0131ndan ve adrenal medulladan b\u00fcy\u00fck miktarda asetilkolin, epinefrin ve norepinefrin sal\u0131n\u0131m\u0131na yol a\u00e7ar [1,6]. Katekolaminlerin neden oldu\u011fu vazokonstriksiyon, afterloadda art\u0131\u015fa neden olur [5]. Ayr\u0131ca, akrep zehri miyokard iskemisine yol a\u00e7abilir. Miyokardiyal iskemi, vazokonstriksiyon, artm\u0131\u015f miyokard kontraktilitesi ve oksijen talebi gibi etkilerle ili\u015fkilendirilebilir [9,10]. Ayr\u0131ca zehrin miyositlerdeki iyon konsantrasyonlar\u0131n\u0131 bozarak miyokard \u00fczerinde do\u011frudan etkisi oldu\u011fu da g\u00f6sterilmi\u015ftir [8,11].<\/p>\n\n\n\n

Akrep zehirlenmesine ba\u011fl\u0131 miyokardit insidans\u0131n\u0131 de\u011ferlendirmek zordur. Miyokardit insidans\u0131, akrebin t\u00fcr\u00fcne, kullan\u0131lan tan\u0131 kriterlerine ve hastalar\u0131n \u0131s\u0131rmadan ne kadar s\u00fcre sonra de\u011ferlendirildi\u011fine ba\u011fl\u0131 olarak de\u011fi\u015febilir. Kardiyak biyobelirte\u00e7ler ve ekokardiyografi bulgular\u0131, sokmadan sonra h\u0131zla de\u011fi\u015febilir ve farkl\u0131 sonu\u00e7lara y\u00f6nlendirebilir [12].  Abroug ve arkada\u015flar\u0131, akrep zehirlenmesine ba\u011fl\u0131 akut kalp yetmezli\u011fi ve pulmoner \u00f6deme ba\u011fl\u0131 mortalitenin yakla\u015f\u0131k %0,27 oldu\u011funu bildirmi\u015ftir [6]. Literat\u00fcrde bildirilen vakalar\u0131n \u00e7o\u011fu \u00e7ocuklard\u0131r. Bu, \u00e7ocuklar\u0131n kardiyojenik \u015fok ve pulmoner \u00f6dem gibi kardiyorespiratuar semptomlar geli\u015ftirme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n yeti\u015fkinlere g\u00f6re daha y\u00fcksek oldu\u011funu bildiren \u00f6nceki \u00e7al\u0131\u015fmalarla uyumludur [4]. Tedavi edilmezse, hasta ne kadar gen\u00e7se \u00f6l\u00fcm riski o kadar y\u00fcksektir [7], bu durum muhtemelen \u00e7ocuklarda daha y\u00fcksek zehir-v\u00fccut k\u00fctle oran\u0131ndan kaynaklanmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Akrep ile ili\u015fkilendirilen kardiyak hasar\u0131n histopatolojik olarak ger\u00e7ek miyokardit oldu\u011fu kan\u0131tlanm\u0131\u015ft\u0131r; patolojik ara\u015ft\u0131rmalarda g\u00f6r\u00fclen inflamatuar infiltratlar, nekroz ve doku \u00f6demi, miyokarditin histolojik bulgular\u0131yla uyumludur [13,14]. Ate\u015f, terleme ve huzursuzluk gibi genel belirtiler sempatik uyar\u0131m, katekolamin f\u0131rt\u0131nas\u0131 ve muhtemelen a\u011fr\u0131n\u0131n sonucu olabilir ve kardiyak tutulumu olan vakalara \u00f6zg\u00fc de\u011fildirler [5]. Hiperglisemi, a\u011f\u0131r zehirlenmi\u015f bireylerde yayg\u0131nd\u0131r ve di\u011fer elektrolit dengesizliklerine, \u00f6zellikle hipokalemiye neden olabilir [15]. Bir \u00e7al\u0131\u015fma, miyokardit belirtisi olmayan vakalar\u0131n n\u00f6bet, koma, kar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131, ileus, oliguri ve d\u00fc\u015f\u00fck tansiyona sahip olma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n daha y\u00fcksek oldu\u011funu, miyokardit vakalar\u0131n\u0131n ise pulmoner \u00f6dem ve solunum s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 olma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n daha y\u00fcksek oldu\u011funu bulmu\u015ftur [16]. Bouaziz ve arkada\u015flar\u0131, pulmoner \u00f6demi olmayan vakalarda da takipne bulunabilece\u011fini bildirmi\u015ftir [17].<\/p>\n\n\n\n

Katekolamin sal\u0131n\u0131m\u0131ndan kaynaklanan hipertansiyonun erken bir a\u015famas\u0131 genellikle vard\u0131r; ancak, miyokardiyal sersemleme meydana gelirse, bu hipotansiyon ve \u015foka d\u00f6n\u00fc\u015febilir. Hipotansiyon ve bradikardi, \u00f6zellikle ac\u0131dan sonra erken d\u00f6nemde g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ise, \u015foktan ziyade parasempatik uyar\u0131m nedeniyle olabilir [5,18].<\/p>\n\n\n\n

Pulmoner \u00f6demin t\u00fcm akrep sokmas\u0131 vakalar\u0131n\u0131n %7-%46’s\u0131nda mevcut oldu\u011fu bildirilmi\u015ftir [18]. Ba\u015fka bir \u00e7al\u0131\u015fmada 888 akrep sokmas\u0131 vakas\u0131n\u0131n %22,7’sinde pulmoner \u00f6dem geli\u015ftirdi\u011fini bulunmu\u015ftur [19]. Ayr\u0131ca, hem insan hem de hayvan modellerinde yap\u0131lan hemodinamik \u00e7al\u0131\u015fmalar, akrep zehri sonras\u0131 artm\u0131\u015f pulmoner arter bas\u0131nc\u0131 gibi bulgular\u0131 bildirmi\u015ftir [20,21]. Bir \u00e7al\u0131\u015fma, pulmoner \u00f6demin \u015fiddetinin EF azalmas\u0131 ile korelasyonlu oldu\u011funu bulmu\u015ftur [22]. Bu bulgular, pulmoner \u00f6demin hem kardiyak hem de kardiyak olmayan k\u00f6kenli oldu\u011funu g\u00f6stermektedir [9,23,24].<\/p>\n\n\n\n

Miyokardit vakalar\u0131nda troponin y\u00fcksekli\u011fi, miyokardit i\u00e7in tan\u0131sal bir g\u00f6sterge olabilir, ancak her zaman miyokardiyal disfonksiyonu g\u00f6stermeyebilir [25]. Troponin d\u00fczeylerinin seri \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc ile birlikte ekokardiyografinin birlikte de\u011ferlendirilmesi, kardiyak disfonksiyonu tahmin etmek i\u00e7in \u00f6nerilmektedir. [26,27,28]. Genel olarak, miyokard disfonksiyonu ve zehirlenmenin \u015fiddeti ile troponin seviyeleri aras\u0131nda g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ili\u015fki bulunmaktad\u0131r. Bu durum, troponini \u00f6zellikle etkili bir tarama arac\u0131 olarak \u00f6ne \u00e7\u0131karmaktad\u0131r [16,26]. CK-MB’nin \u00e7o\u011fu zehirlenme durumlar\u0131nda (kardiyak disfonksiyonu olmayanlar dahil) y\u00fckselme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 y\u00fcksek bulunurken, NT-proBNP ve troponin daha spesifik belirte\u00e7ler olarak kabul edilmektedir [26,27].<\/p>\n\n\n\n

Sin\u00fcs ta\u015fikardisi, en yayg\u0131n g\u00f6r\u00fclen elektrokardiyogram (EKG) bulgusudur (10,13). Sin\u00fcs ta\u015fikardisini takiben en s\u0131k g\u00f6r\u00fclen EKG paternleri ise, miyokarditte kardiyak hasar ve iskeminin g\u00f6stergesi olabilecek ST-T segment de\u011fi\u015fiklikleri ve Q dalgalar\u0131d\u0131r [29]. Sofer ve arkada\u015flar\u0131 kardiyak disfonksiyonu olmayan vakalarda da anormal EKG bulgular\u0131 bildirmi\u015flerdir [28]. Bu durum, zehrin kendisinin veya sonras\u0131nda sal\u0131nan maddenin veya otonomik uyar\u0131n\u0131n, klinik olarak belirgin miyokardit yoklu\u011funda bile kardiyak elektrik iletimini etkileyebilece\u011fini g\u00f6stermektedir. \u0130letim bozukluklar\u0131n\u0131n sonucu olarak, ya\u015fam\u0131 tehdit eden aritmiler ortaya \u00e7\u0131kabilir ve ani \u00f6l\u00fcmlere neden olabilir. Ayr\u0131ca, glikoz ve elektrolit dengesizli\u011fi gibi fakt\u00f6rler de aritmilere katk\u0131da bulunabilir.<\/p>\n\n\n\n

Birka\u00e7 \u00e7al\u0131\u015fma, hemodinamik parametreleri de\u011ferlendirmek i\u00e7in pulmoner arter kateterizasyonu kullanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n sonu\u00e7lar\u0131, akut konjestif kalp yetmezli\u011fi profiline benzeyen t\u00fcm vakalarda kardiyak indekslerin azald\u0131\u011f\u0131n\u0131, pulmoner arter bas\u0131nc\u0131n\u0131n ise y\u00fckseldi\u011fini g\u00f6stermi\u015ftir. Nouira ve arkada\u015flar\u0131 akrep miyokarditinde RV fonksiyonunun da bozuldu\u011funu bulmu\u015flard\u0131r [30].<\/p>\n\n\n\n

Akrep sokmas\u0131na ba\u011fl\u0131 miyokarditte ekokardiyografi bulgular\u0131, b\u00f6lgesel veya global hipokineziyi, ventrik\u00fcl geni\u015flemesini, sol ventrik\u00fcl ejeksiyon fraksiyonu (LVEF) azal\u0131\u015f\u0131n\u0131, azalm\u0131\u015f fraksiyonel k\u0131salma (FS), sa\u011f ventrik\u00fcl (RV) disfonksiyonunu ve mitral veya trik\u00fcspit yetersizli\u011fini g\u00f6sterebilir [31].<\/p>\n\n\n\n

Bir vakada kalp yetmezli\u011finin klinik bulgular\u0131 varl\u0131\u011f\u0131nda g\u00f6r\u00fclen normal ekokardiyografi pulmoner \u00f6demin, akrep zehirlenmesinde ekstra-kardiyak k\u00f6kenli de olabilece\u011fi teorisine i\u015faret etmektedir [24,25]. Das ve arkada\u015flar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda miyokarditin klinik kan\u0131t\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131nda d\u00f6rt hastada ekokardiyografik de\u011fi\u015fiklikler bulmu\u015f, bu da akrep miyokarditinin bazen subklinik olabilece\u011fini g\u00f6stermi\u015ftir [24]. Sofer ve arkada\u015flar\u0131 hastaneye var\u0131\u015ftan sonraki 3 saat i\u00e7inde yap\u0131lan ekokardiyografisi normal olan 50 hastadan hi\u00e7birinin, 24 saat sonra tekrarlanan ekokardiyografide anormallik geli\u015ftirmedi\u011fini g\u00f6stermi\u015ftir. Bu \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 kan\u0131t g\u00f6stererek ekokardiyografiyi m\u00fckemmel bir tan\u0131 ve prognostik ara\u00e7 olarak g\u00f6stermi\u015flerdir [28].<\/p>\n\n\n\n

Akrep miyokarditinde kardiyak manyetik rezonans (CMR) ile ilgili bulgular azd\u0131r. T1-sekans\u0131nda art\u0131\u015f, sub-epikardial ila intra-miyokardiyal ge\u00e7 gadolinyum ge\u00e7i\u015fi akrep sokmu\u015f hastalarda miyokardit ile uyumlu CMR bulgular\u0131d\u0131r [32]. Di\u011fer ilgi \u00e7ekici bulgu apikal veya bazal baloncuk g\u00f6r\u00fclmesidir ki bu bulgu, baz\u0131lar\u0131n\u0131n akreple ili\u015fkili miyokarditi “ters Takotsubo sendromu” olarak etiketlemesine yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r [33].<\/p>\n\n\n\n

Perf\u00fczyon sintigrafisi \u015fiddetli akrep zehirinde iskemi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterebilir. D\u00f6rt \u00e7al\u0131\u015fmada miyokard perf\u00fczyonunu ara\u015ft\u0131rmak i\u00e7in n\u00fckleer g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Duvar hareketi anormallikleri olan 4 vakan\u0131n 3\u2019\u00fcnde iskemi g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu \u00e7al\u0131\u015fmalarda, apikal segmentlerin perf\u00fczyonu daha az etkilenmi\u015f ve interventrik\u00fcler septum dahil olacak \u015fekilde ventrik\u00fcler duvarlar\u0131n bazal k\u0131s\u0131mlar\u0131 daha fazla etkilenmi\u015ftir. [9,10]. <\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tedavi Stratejileri<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Akrep Antivenomu (SAV), tetanos toksoidi, analjezi, inotropik ajanlar, digoksin ve prazosin dahil olmak \u00fczere akrep sokmalar\u0131nda bir\u00e7ok tedavi stratejisi uygulanm\u0131\u015ft\u0131r. Analjezi t\u00fcm sokma vakalar\u0131nda \u00f6nerilir, ancak sistemik toksisite kan\u0131tlar\u0131 olan \u00f6zellikle pediatrik hastalarda opioidlerin kullan\u0131lmas\u0131 genellikle \u00f6nerilmez [34]. Baz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalarda kortikosteroidler denense de etkinlikleri belirsizli\u011fini korumaktad\u0131r [32].<\/p>\n\n\n\n

T\u00fcm akrep zehirlenmesi vakalar\u0131nda SAV’\u0131n rutin uygulamas\u0131 tart\u0131\u015fma konusudur ve ciddi zehirlenme vakalar\u0131nda faydas\u0131 daha da belirsizdir. SAV’\u0131n toksine ba\u011flanarak hareket etti\u011fi i\u00e7in, katekolamin sal\u0131n\u0131m\u0131, pulmoner \u00f6dem ve \u015fok gibi sistemik etkiler ortaya \u00e7\u0131kt\u0131ktan sonra uygulamas\u0131n\u0131n etkili olmayabilece\u011fi \u00f6ne s\u00fcr\u00fclmektedir [5]. Baz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar, dozunun y\u00fcksek olmas\u0131 ko\u015fuluyla antivenomun etkili oldu\u011funu g\u00f6stermektedir [34]. Sonu\u00e7 olarak, SAV lehine bir\u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fma (\u00e7o\u011funlukla g\u00f6zlemsel) oldu\u011fu i\u00e7in SAV’\u0131n faydas\u0131 g\u00f6zard\u0131 edilmemektedir. Pandi ve ark. taraf\u0131ndan yap\u0131lan bir \u00e7al\u0131\u015fma, SAV ile birlikte prazosin kullan\u0131m\u0131n\u0131n iyile\u015fme s\u00fcresini k\u0131saltt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve tek ba\u015f\u0131na prazosin kullan\u0131m\u0131na k\u0131yasla akrep zehirlenmesinde miyokardiyal disfonksiyon insidans\u0131n\u0131 azaltt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermi\u015ftir [35]. Benzer \u015fekilde, Kumar ve arkada\u015flar\u0131 SAV ve prazosinin erken uygulanmas\u0131n\u0131n miyokard disfonksiyonu riskini azaltt\u0131\u011f\u0131n\u0131 bulmu\u015ftur [36].<\/p>\n\n\n\n

Akreple ili\u015fkili miyokardit y\u00f6netiminin temel dayanak noktas\u0131 kalp yetmezli\u011fi tedavisidir. Solunum ve kardiyopulmoner destek cihazlar\u0131 olan yo\u011fun bak\u0131m \u00fcnitelerinde k\u0131lavuzlar taraf\u0131ndan \u00f6nerilen inotroplar\u0131n ve di\u00fcretiklerin kullan\u0131lmas\u0131 \u00f6nerilmektedir [32]. Kardiyojenik \u015fok k\u0131lavuzlar\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir istisnas\u0131, akrep zehirlenmesine ba\u011fl\u0131 miyokarditte norepinefrin ve epinefrin gibi vazopress\u00f6rlere k\u0131yasla dobutaminin \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc olabilir, \u00e7\u00fcnk\u00fc norepinefrin ve epinefrin, akrep zehiri taraf\u0131ndan ind\u00fcklenen katekolamin f\u0131rt\u0131nas\u0131nda zaten y\u00fcksek seviyelerde bulunur. Dobutamin kalbin kas\u0131lmas\u0131n\u0131 art\u0131rarak hemodinamik parametrelerin iyile\u015fmesini sa\u011flar. \u00c7al\u0131\u015fmalar, akrep venomuna ba\u011fl\u0131 zehirlenmelerde, dobutamin uyguland\u0131ktan sonra kardiyak debinin artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve periferik vask\u00fcler direncin azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermi\u015ftir [21]. Pulmoner \u00f6demi tedavi etmek i\u00e7in \u00f6n-y\u00fck\u00fc ve ard-y\u00fck\u00fc azaltan bir vazodilat\u00f6r olan nitrogliserin \u00f6nerilmi\u015ftir [5]. Prazosin ayr\u0131ca akrep zehrinin kardiyovask\u00fcler komplikasyonlar\u0131n\u0131n tedavisinde de kullan\u0131l\u0131r. Prazosin \u00f6n-y\u00fck\u00fc ve ard-y\u00fck\u00fc azalt\u0131r, merkezi sinir sisteminin sempatik impulslar\u0131n\u0131 azalt\u0131r ve ins\u00fclin salg\u0131lanmas\u0131n\u0131 te\u015fvik eder, b\u00f6ylece akrep zehirinin hemodinamik ve metabolik etkilerini antagonize eder [37]. Akrep sokmas\u0131n\u0131n neden oldu\u011fu pulmoner \u00f6dem tedavisinde de umut vaat etmi\u015ftir [38]. Prazosin \u015fu anda akrep zehiri tedavisinde, \u00f6zellikle hipertansiyon gibi a\u015f\u0131r\u0131 katekolamin semptomlar\u0131 belirginse \u00f6nerilmektedir [5,37]. Ancak, \u015fok durumunda kontrendikedir. Zehirlenmenin akut faz\u0131 ge\u00e7ene kadar perf\u00fczyonu koruyan ve kardiyak fonksiyonu destekleyen ek se\u00e7enekleri de de\u011ferlendirmek gerekebilir. Bir \u00e7al\u0131\u015fmada akrep zehirlenmesi sonras\u0131 ilk EF’si %10 olan bir vakada intra-aortik balon pompas\u0131 kullan\u0131larak refrakter \u015fok d\u00fczeltilmi\u015f, hemodinamik optimizasyon ve daha sonra kardiyak fonksiyonun tamamen iyile\u015fmesi sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r [39].<\/p>\n\n\n\n

\u0130lk kardiyak ve solunum semptomlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kt\u0131k\u00e7a non-invaziv veya mekanik ventilasyon \u015feklinde solunum deste\u011fi ve oksijen tedavisi uygulanmas\u0131 son derece \u00f6nemlidir. Bir\u00e7ok hasta akrep zehirinde solunum yetmezli\u011finden kaynaklanan hipoksemiden \u00f6lmektedir. Mekanik ventilasyon sadece pulmoner \u00f6demin neden oldu\u011fu solunum s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131nda de\u011fil, ayn\u0131 zamanda bazen \u015fiddetli zehirlenmede ortaya \u00e7\u0131kan refrakter \u015fok, \u015fiddetli ge\u00e7ici ensefalopati, hipopne ve apne ataklar\u0131nda da de\u011ferlendirilmelidir [28].<\/p>\n\n\n\n

Antihistaminikler, kortikosteroidler ve aspirin \u00e7e\u015fitli \u00e7al\u0131\u015fmalarda incelenmi\u015f ancak anlaml\u0131 faydas\u0131 g\u00f6sterilememi\u015ftir. Nitrogliserin ve sodyum nitroprusid gibi nitratlar, pulmoner \u00f6dem olan \u00e7e\u015fitli \u00e7al\u0131\u015fmalarda kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r [40].<\/p>\n\n\n\n

Akreple ili\u015fkili miyokarditin sonlan\u0131m\u0131 genellikle iyidir ve mortalite oran\u0131 %7,3’t\u00fcr. Kardiyak fonksiyonun de\u011fi\u015fimini de\u011ferlendirmek i\u00e7in seri ekokardiyografi veya hemodinamik \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fcten hemen hemen t\u00fcm \u00e7al\u0131\u015fmalar ya\u015fayan hastalarda EF\u2019de tam iyile\u015fme bildirmi\u015ftir (ikincil LVEF>%50) [9,10,22,31]<\/p>\n\n\n\n

Bu hastal\u0131\u011f\u0131n genellikle daha \u00f6nce sa\u011fl\u0131k durumu iyi olan \u00e7ocuklar\u0131 ve gen\u00e7 hastalar\u0131 etkiledi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde %7,3’l\u00fck mortalite oran\u0131 \u00f6nemlidir. Hayatta kalanlarda LVEF genellikle normale d\u00f6ner, bu da akreple ili\u015fkili miyokarditin muhtemelen klinik olarak belirgin viral miyokarditten daha az komplikasyonla ili\u015fkili oldu\u011funu g\u00f6sterir. Bawaskar ve arkada\u015flar\u0131 kardiyovask\u00fcler semptomlar\u0131n \u015fiddetinin hastan\u0131n ya\u015f\u0131na, v\u00fccut k\u00fctlesine, mevsimine, enjekte edilen zehir miktar\u0131na ve ki\u015finin zehirlenme s\u00fcresine g\u00f6re de\u011fi\u015fti\u011fini bildirmi\u015ftir [41].<\/p>\n\n\n\n

Sonu\u00e7<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Akrep zehirlenmesi ile ili\u015fkili miyokardit, \u00f6zellikle \u00e7ocuklarda nadir g\u00f6r\u00fclen ancak potansiyel olarak ciddi bir komplikasyondur. Akrep sokmalar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011fu hafif ila orta derecede semptomlara neden olurken, kardiyopulmoner semptomlar ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda miyokardit ay\u0131r\u0131c\u0131 tan\u0131lar aras\u0131nda yer almal\u0131d\u0131r. Kardiyak belirte\u00e7lerin ve ekokardiyografinin kullan\u0131m\u0131 tan\u0131ya yard\u0131mc\u0131 olabilir.<\/p>\n\n\n\n

Tedavinin odak noktas\u0131, kardiyojenik \u015fok ve pulmoner \u00f6demin y\u00f6netimidir. Do\u011fru ve zaman\u0131nda y\u00f6netimle, olumlu sonu\u00e7lar elde edilebilir. Bu nedenle, klinik belirtileri olan hastalarda uygun tarama ve h\u0131zl\u0131 m\u00fcdahale \u00f6nemlidir. Hastalar\u0131n yak\u0131n takibi, semptomlar\u0131n erken tan\u0131nmas\u0131na ve uygun tedavinin ba\u015flat\u0131lmas\u0131na olanak tan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Kaynaklar<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. Santos MSV, Silva CGL, Neto BS, Grangeiro J\u00fanior CRP, Lopes VHG, Teixeira J\u00fanior AG, et al. Clinical and Epidemiological Aspects of Scorpionism in the World: A Systematic Review. Wilderness & Environmental Medicine<\/em>. 2016;27(4):504\u201318. doi: 10.1016\/j.wem.2016.08.003<\/li>\n\n\n\n
  2. Lacerda AB, Lorenz C, De Azevedo TS, Candido DM, Wen FH, Eloy LJ, et al. Scorpion envenomation in the state of Sao Paulo, Brazil: Spatiotemporal analysis of a growing public health concern. PLoS One<\/em>. 2022;17(4):e0266138.<\/li>\n\n\n\n
  3. Dehghani R, Kamiabi F, Mohammadi M. Scorpionism by Hemiscorpius spp. in Iran: a review. Journal of Venomous Animals and Toxins including Tropical Diseases<\/em>. 2018;24(1):8. doi: 10.1186\/s40409-018-0145-z<\/li>\n\n\n\n
  4. Bahloul M, Chabchoub I, Chaari A, Chtara K, Kallel H, Dammak H, et al. Scorpion envenomation among children: clinical manifestations and outcome (analysis of 685 cases). Am J Trop Med Hyg<\/em>. 2010;83(5):1084\u201392. doi: 10.4269\/ajtmh.2010.10-0036<\/li>\n\n\n\n
  5. Isbister GK, Bawaskar HS. Scorpion envenomation. N Engl J Med<\/em>. 2014;371(5):457\u201363. doi: 10.1056\/NEJMra1401108<\/li>\n\n\n\n
  6. Abroug F, Souheil E, Ouanes I, Dachraoui F, Fekih-Hassen M, Ouanes Besbes L. Scorpion-related cardiomyopathy: Clinical characteristics, pathophysiology, and treatment. Clin Toxicol (Phila)<\/em>. 2015;53(6):511\u20138. doi: 10.3109\/15563650.2015.1030676<\/li>\n\n\n\n
  7. Baseer KA, Naser MAA. Predictors for Mortality in Children with Scorpion Envenomation Admitted to Pediatric Intensive Care Unit, Qena Governorate, Egypt. Am J Trop Med Hyg<\/em>. 2019;101(4):941\u20135. doi: 10.4269\/ajtmh.19-0319<\/li>\n\n\n\n
  8. Yarom R, Braun K. Ca2+ changes in the myocardium following scorpion venom injections. Journal of Molecular and Cellular Cardiology<\/em>. 1971;2(2):177\u20139. doi: 10.1016\/0022-2828(71)90070-8<\/li>\n\n\n\n
  9. Bahloul M, Ben Hamida C, Chtourou K, Ksibi H, Dammak H, Kallel H, et al. Evidence of myocardial ischaemia in severe scorpion envenomation. Myocardial perfusion scintigraphy study. Intensive Care Med<\/em>. 2004;30(3):461\u20137. doi: 10.1007\/s00134-003-2082-7<\/li>\n\n\n\n
  10. Figueiredo AB, Cupo P, Pintya AO, Caligaris F, Marin-Neto JA, Hering SE, et al. Assessment of myocardial perfusion and function in victims of scorpion envenomation using gated-SPECT. Arq Bras Cardiol<\/em>. 2010;94(4):444\u201351.<\/li>\n\n\n\n
  11. Wang R, Moreau P, Deschamps A, de Champlain J, Sauv\u00e9 R, Foucart S, et al. Cardiovascular effects of Buthus martensii (Karsch) scorpion venom. Toxicon<\/em>. 1994;32(2):191\u2013200. doi: 10.1016\/0041-0101(94)90108-2<\/li>\n\n\n\n
  12. Gokay SS, Kendir OT, Gulu UU, Nalbant T, Ekinci F, Matyar S, et al. Myocarditis and Early Markers of Cardiac Response Associated with Scorpion Stings in Children. Wildern Environ Med<\/em>. 2018;29(4):471\u20138. doi: 10.1016\/j.wem.2018.06.013<\/li>\n\n\n\n
  13. Amaral CFS, de Rezende NA, Freire-Maia L. Acute pulmonary edema after Tityus serrulatus scorpion sting in children. The American Journal of Cardiology<\/em>. 1993;71(2):242\u20135. doi: 10.1016\/0002-9149(93)90746-y<\/li>\n\n\n\n
  14. Cupo P, Jurca M, Azeedo-Marques MM, Oliveira JS, Hering SE. Severe scorpion envenomation in Brazil. Clinical, laboratory and anatomopathological aspects. Rev Inst Med Trop Sao Paulo<\/em>. 1994;36(1):67\u201376. doi: 10.1590\/s0036-46651994000100011<\/li>\n\n\n\n
  15. Miranda CH, Maio KT, Moreira HT, Moraes M, Custodio VIdC, Pazin-Filho A, et al. Sustained Ventricular Tachycardia and Cardiogenic Shock due to Scorpion Envenomation. Case Reports in Medicine<\/em>. 2014;2014:251870. doi: 10.1155\/2014\/251870<\/li>\n\n\n\n
  16. Abdel Baseer KA, Aboelela MG, Qubaisy HM. Echocardiographic Evaluation of the Response to Prazosin Treatment in Scorpion Sting. J Trop Pediatr<\/em>. 2021;67(3). doi: 10.1093\/tropej\/fmaa063<\/li>\n\n\n\n
  17. Bouaziz M, Bahloul M, Hergafi L, Kallel H, Chaari L, Ben Hamida C, et al. Factors Associated with Pulmonary Edema in Severe Scorpion Sting Patients\u2013A Multivariate Analysis of 428 Cases. Clin Toxicol<\/em>. 2006;44(3):293\u2013300. doi: 10.1080\/15563650600584501<\/li>\n\n\n\n
  18. Gueron M, Ilia R, Margulia G. Arthropod poisons and the cardiovascular system. The American Journal of Emergency Medicine<\/em>. 2000;18(6):708\u201314. doi: 10.1053\/ajem.2000.9265<\/li>\n\n\n\n
  19. Bawaskar HS, Bawaskar PH. Envenoming by scorpions and snakes (Elapidae), their neurotoxins and therapeutics. Trop Doct<\/em>. 2000;30(1):23\u20135. doi: 10.1177\/004947550003000112<\/li>\n\n\n\n
  20. Abroug F, Ayari M, Nouira S, Gamra H, Boujdaria R, Elatrous S, et al. Assessment of left ventricular function in severe scorpion envenomation: combined hemodynamic and echo-Doppler study. Intensive Care Med<\/em>. 1995;21(8):629\u201335. doi: 10.1007\/BF01711539<\/li>\n\n\n\n
  21. Elatrous S, Nouira S, Besbes-Ouanes L, Boussarsar M, Boukef R, Marghli S, et al. Dobutamine in severe scorpion envenomation: effects on standard hemodynamics, right ventricular performance, and tissue oxygenation. Chest<\/em>. 1999;116(3):748\u201353. doi: 10.1378\/chest.116.3.748<\/li>\n\n\n\n
  22. Mazzei de D\u00e0vila CA, D\u00e0vila DF, Donis JH, de Bellabarba GA, Villarreal V, Barboza JS. Sympathetic nervous system activation, antivenin administration and cardiovascular manifestations of scorpion envenomation. Toxicon<\/em>. 2002;40(9):1339\u201346. doi: 10.1016\/s0041-0101(02)00145-9<\/li>\n\n\n\n
  23. Celik E, Caglar A, Celik SF. Clinical Effects and Predictive Factors Affecting the Clinical Severity of Scorpion Envenomations in Western Turkey. J Trop Pediatr<\/em>. 2021;67(3):11. doi: 10.1093\/tropej\/fmab053 <\/li>\n\n\n\n
  24. Gueron M, Ilia R. Non-cardiogenic pulmonary oedema after scorpion envenomation: a true entity?Toxicon<\/em>. 1996;34(4):393\u20135. doi: 10.1016\/0041-0101(95)00147-6<\/li>\n\n\n\n
  25. Chakroun-Walha O, Karray R, Jerbi M, Ben Rebeh A, Jammeli C, Bahloul M, et al. Value of troponin levels in the diagnosis of cardiac dysfunction in moderate scorpion envenomation. Hum Exp Toxicol<\/em>. 2018;37(6):580\u20136. doi: 10.1177\/0960327117722822<\/li>\n\n\n\n
  26. Meki A, Mohamed ZMM, El-Deen HMM. Significance of assessment of serum cardiac troponin I and interleukin-8 in scorpion envenomed children. Toxicon<\/em>. 2003;41(2):129\u201337. doi: 10.1016\/s0041-0101(02)00155-1<\/li>\n\n\n\n
  27. Prakash VJ, Patil MM, Sajjan AK, Patil SV, Kalyanshettar SS, Shannawaz M. Acute myocarditis in children with scorpion sting envenomation. Curr Paediatr Res<\/em>. 2021;25(4):578\u201382<\/li>\n\n\n\n
  28. Sofer S, Zucker N, Bilenko N, Levitas A, Zalzstein E, Amichay D, et al. The importance of early bedside echocardiography in children with scorpion envenomation. Toxicon<\/em>. 2013;68:1\u20138. doi: 10.1016\/j.toxicon.2013.02.016<\/li>\n\n\n\n
  29. Mohammadi H, Fereidooni R, Mehdizadegan N, Amoozgar H, Naghshzan A, Edraki MR, et al. Q wave in paediatric myocarditis: an underinvestigated, readily available prognostic factor. Acta Cardiologica<\/em>. 2022:1\u201310. doi: 10.1080\/00015385.2022.2148896<\/li>\n\n\n\n
  30. Nouira S, Abroug F, Haguiga H, Jaafoura M, Boujdaria R, Bouchoucha S. Right ventricular dysfunction following severe scorpion envenomation. Chest<\/em>. 1995;108(3):682\u20137. doi: 10.1378\/chest.108.3.682 <\/li>\n\n\n\n
  31. Cupo P, Hering SE. Cardiac troponin I release after severe scorpion envenoming by Tityus serrulatus. Toxicon<\/em>. 2002;40(6):823\u201330. doi: 10.1016\/s0041-0101(02)00080-6<\/li>\n\n\n\n
  32. Caforio AL, Pankuweit S, Arbustini E, Basso C, Gimeno-Blanes J, Felix SB, et al. Current state of knowledge on aetiology, diagnosis, management, and therapy of myocarditis: a position statement of the European Society of Cardiology Working Group on Myocardial and Pericardial Diseases. Eur Heart J<\/em>. 2013;34(33):2636\u201348, 48a-48d.<\/li>\n\n\n\n
  33. Abroug F, Ouanes I, Maatouk M, Golli M, Ouanes-Besbes L. Inverted Takotsubo syndrome in Androctonus australis scorpion envenomation. Clin Toxicol<\/em>. 2018;56(5):381\u20133. doi: 10.1080\/15563650.2017.1377221<\/li>\n\n\n\n
  34. Chippaux JP. Emerging options for the management of scorpion stings. Drug Des Devel Ther<\/em>. 2012;6:165\u201373. doi: 10.2147\/DDDT.S24754<\/li>\n\n\n\n
  35. Pandi K, Krishnamurthy S, Srinivasaraghavan R, Mahadevan S. Efficacy of scorpion antivenom plus prazosin versus prazosin alone for Mesobuthus tamulus scorpion sting envenomation in children: a randomised controlled trial. Arch Dis Child<\/em>. 2014;99(6):575\u201380. doi: 10.1136\/archdischild-2013-305483 <\/li>\n\n\n\n
  36. Kumar PM, Krishnamurthy S, Srinivasaraghavan R, Mahadevan S, Harichandrakumar KT. Predictors of Myocardial Dysfunction in Children with Indian Red Scorpion (Mesobuthus tamulus) Sting Envenomation. Indian Pediatr<\/em>. 2015;52(4):297\u2013301. doi: 10.1007\/s13312-015-0627-9<\/li>\n\n\n\n
  37. Gupta BD, Parakh M, Purohit A. Management of Scorpion Sting: Prazosin or Dobutamine. J Trop Pediatr<\/em>. 2009;56(2):115\u20138. doi: 10.1093\/tropej\/fmp070<\/li>\n\n\n\n
  38. Gupta V. Prazosin: A Pharmacological Antidote for Scorpion Envenomation. J Trop Pediatr<\/em>. 2006;52(2):150\u20131. doi: 10.1093\/tropej\/fmi097<\/li>\n\n\n\n
  39. D\u2019sa SR, Peter JV, Chacko B, Pichamuthu K, Sathyendra S. Intra-aortic balloon pump (IABP) rescue therapy for refractory cardiogenic shock due to scorpion sting envenomation. Clin Toxicol<\/em>. 2016;54(2):155\u20137. doi: 10.3109\/15563650.2015.1116043<\/li>\n\n\n\n
  40. Ersoy S, Yilmaz F, Sonmez BM, Kara AY, Guclu A. A Case of Acute Myocarditis and Rhabdomyolysis after a Scorpion Sting. J Emerg Med Case Rep<\/em>. 2017;8(1):10\u20132.<\/li>\n\n\n\n
  41. Bawaskar HS, Bawaskar PH. Cardiovascular manifestations of severe scorpion sting in India (review of 34 children). Annals of Tropical Paediatrics<\/em>. 1991;11(4):381\u20137. doi: 10.1080\/02724936.1991.11747534 <\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Eyl\u00fcl ay\u0131 #TFT yaz\u0131m\u0131z i\u00e7in Fereidooini ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n “Scorpion envenomation-associated myocarditis: A systematic review” ba\u015fl\u0131kl\u0131 g\u00fcncel derlemesini T\u00fcrk\u00e7ele\u015ftirip bizlere sunan Uzm. Dr.…<\/p>\n","protected":false},"author":6056,"featured_media":3870,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[1,10014,10019,8],"tags":[27,202,10022,406,413,449],"class_list":["post-3869","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","category-akademik-blog-yazisi","category-tft","category-toxipaper","tag-acil-tip","tag-intoksikasyon","tag-tft","tag-toksikoloji","tag-toksisite","tag-zehirlenme"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3869","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6056"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3869"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3869\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3870"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3869"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3869"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3869"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}