E-sigara Nedir? Zararl\u0131 m\u0131d\u0131r?<\/strong><\/em><\/h2>\nSigara i\u00e7erisinde 4000 \u00fczerinde kimyasal madde vard\u0131r, bunlar\u0131n 93 tanesinin FDA (Food and Drug Administration) taraf\u0131nca zararl\u0131 oldu\u011fu bildirilmi\u015ftir. Sigara nikotin i\u00e7erdi\u011finden ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011fa yol a\u00e7ar bu nedenle kronik kullan\u0131c\u0131larda sigaray\u0131 b\u0131rakmak geri-\u00e7ekilme belirtilerinin olu\u015fmas\u0131na neden olur. Elektronik sigara (E-sigara)<\/u><\/strong>, ilk olarak az kimyasal i\u00e7eri\u011fe sahip olmas\u0131 nedeniyle sigaray\u0131 b\u0131rakmak i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015ft\u0131r. E-sigara<\/u><\/strong> bataryal\u0131 p\u00fcsk\u00fcrt\u00fcc\u00fc kullan\u0131r, tank\u0131n i\u00e7indeki e-s\u0131v\u0131lar\u0131 \u0131s\u0131t\u0131r ve nikotini ve tatland\u0131r\u0131c\u0131lar\u0131 da\u011f\u0131tarak aerosol \u00fcretir. E-s\u0131v\u0131lar, nikotin, propilen glikol, gliserol ve tatland\u0131r\u0131c\u0131lar i\u00e7erir. Tatland\u0131r\u0131c\u0131 bile\u015fenleri yiyeceklerdeki katk\u0131 maddesi kadar g\u00fcvenilir oldu\u011fu FDA taraf\u0131nca belirtilmi\u015ftir, fakat \u0131s\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda toksik ve karsinojenik \u00fcr\u00fcnlere d\u00f6n\u00fc\u015fmektedir. Tatland\u0131r\u0131c\u0131 bile\u015fenlerinin \u00e7o\u011fu aromatik aldehit i\u00e7erir. Y\u00fcksek s\u0131cakl\u0131klarda e-s\u0131v\u0131lar\u0131n \u0131s\u0131nmas\u0131 formaldehit gibi bir\u00e7ok toksin \u00fcretir. E-sigara, krom, kadmiyum, kur\u015fun, nikel, kalay ve bak\u0131r gibi a\u011f\u0131r metaller i\u00e7ermektedir. Bu metallerin baz\u0131lar\u0131n\u0131n konsantrasyonu geleneksel sigaraya oranla daha y\u00fcksek miktarlarda bulunmu\u015ftur. \u00a0T\u00fct\u00fcn yapraklar\u0131n\u0131 sigaraya g\u00f6re d\u00fc\u015f\u00fck s\u0131cakl\u0131kta \u0131s\u0131t\u0131r ve di\u011fer kimyasallar ile beraber nikotin a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131r. Asl\u0131nda E-sigara ile geleneksel sigaran\u0131n etkileri birbirlerine benzerdir. Bu arada E-sigara 2004\u2019te ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131ndan beri piyasalara h\u0131zla s\u0131zmaktad\u0131r. 2012\u2019de 3.5 milyon ayg\u0131t sat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 tahmin edilmektedir. Patofizyolojik etkilerinin yeterli bilimsel verileri olmamas\u0131na ra\u011fmen geleneksel sigaradan ucuz ve g\u00fcvenli olmas\u0131 nedenli sigara i\u00e7enler aras\u0131nda E-sigaran\u0131n pop\u00fclaritesi y\u00fckselmektedir.<\/strong> E-sigara, geleneksel sigara i\u00e7imini b\u0131rakt\u0131rmak i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f olsa da, e\u011flence ama\u00e7l\u0131 kullan\u0131m\u0131 nedeniyle yay\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/strong> \u00dcretim tasar\u0131m\u0131, reklamc\u0131l\u0131\u011f\u0131 gen\u00e7leri hedef almaktad\u0131r. E-sigara i\u00e7imi, sigaray\u0131 b\u0131rakmada etkili ve kullan\u0131m\u0131n\u0131n g\u00fcvenli oldu\u011fu anla\u015f\u0131lmas\u0131 \u00fczere gebe kad\u0131nlar aras\u0131ndaki kullan\u0131m\u0131 artmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca, \u00fcreme \u00e7a\u011f\u0131ndaki kad\u0131nlar aras\u0131nda planlanmam\u0131\u015f gebeliklerin say\u0131s\u0131ndaki art\u0131\u015f\u0131n gebeleri kayg\u0131land\u0131rmas\u0131 sonucunda E-sigara kullan\u0131m\u0131n\u0131 artt\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<\/strong> 2016 y\u0131l\u0131nda cochrane derlemesinde nikotin i\u00e7eren E-sigaralar\u0131n nikotin i\u00e7ermeyenlerden daha etkili oldu\u011fu, fakat uzun s\u00fcreli sigara i\u00e7meyi b\u0131rakmada ise nikotin band\u0131 ile benzer etkileri oldu\u011fu bulunmu\u015ftur. E-sigaran\u0131n sigaray\u0131 b\u0131rakt\u0131rmada kullan\u0131lan bupropion, vareniklin, NRT (nikotin resept\u00f6r t\u00fcrevi) gibi farmakoterapik ajanlara kar\u015f\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015f herhangi bir \u00e7al\u0131\u015fma yoktur. Ayr\u0131ca E-sigaran\u0131n NRT t\u00fcrevlerinden daha fazla toksin \u00fcretti\u011fi ve daha zararl\u0131 oldu\u011fu belirtilmi\u015ftir. E-sigara maruziyeti hayvanlarda solunumsal inflamasyonu ve oksidatif stresi artt\u0131rd\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterilmi\u015ftir. E-sigara geleneksel sigaradan d\u00fc\u015f\u00fck d\u00fczeylerde ROT (reaktif oksijen t\u00fcrleri)(1.2-8.9 nmol H\u2082O\u2082eq.\/puff.) i\u00e7ermektedir<\/strong>. \u0130nsanlarda yap\u0131lan tek k\u00f6r \u00e7al\u0131\u015fmada akut E-sigara kullan\u0131m\u0131n\u0131n kanda oksidatif stres biyomarkerlar\u0131n\u0131 artt\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bulunmu\u015ftur. Farelerin bronkoalveolar lavaj\u0131nda IL-6, IL1\u03b1 ve IL13 d\u00fczeylerinin artt\u0131\u011f\u0131, glutatyon d\u00fczeyinin ise azald\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterilmi\u015ftir. Bir ba\u015fka \u00e7al\u0131\u015fmada k\u0131sa d\u00f6nem E-sigara maruziyeti farelerin BAL s\u0131v\u0131s\u0131nda gran\u00fclositleri artt\u0131rd\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterilmi\u015ftir. E-sigara kullan\u0131m\u0131n\u0131n uzun d\u00f6nem etkileri ise yeni oldu\u011fu i\u00e7in halen bilinmemektedir.<\/p>\nAnneye ve Fet\u00fcse Etkileri<\/strong><\/em><\/h2>\nGebelik esnas\u0131nda sigara i\u00e7imi gestasyonel komplikasyonlar ve fet\u00fcste beyin ve solunumsal inflamasyon, b\u00f6brek hastal\u0131\u011f\u0131, obezite, hiperlipidemi, ins\u00fclin rezistans\u0131, tip 2 diyabet gibi organ bozukluklar\u0131 geli\u015ftirir. Hayvan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda nikotinin fet\u00fcs\u00fcn beyin ve akci\u011ferindeki nikotinik asetilkolin resept\u00f6r (nAChRs)<\/strong> aktivasyonunu artt\u0131rd\u0131\u011f\u0131 ve b\u00f6ylece organ geli\u015fimini bozdu\u011fu g\u00f6sterilmi\u015ftir. Gebelik esnas\u0131nda sigara i\u00e7imi yakla\u015f\u0131k olarak % 20 oran\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fck do\u011fum a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131, b\u00f6brek, karaci\u011fer gibi organlarda geli\u015fim gerili\u011fi olu\u015fturmakta ve doza ba\u011f\u0131ml\u0131 olarak preterm do\u011fumlara yol a\u00e7maktad\u0131r. D\u00fc\u015f\u00fck do\u011fum a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 2 mekanizma<\/strong> ile a\u00e7\u0131klanmaktad\u0131r. Birincisi, karbonmonoksit<\/strong> hipoksiye yol a\u00e7abilir, b\u00f6ylece fetal dokulara az oksijen ula\u015fm\u0131\u015f olur. \u0130kincisi, nikotin<\/strong> uteroplasental damarlarda vazokontriksiyon olu\u015fturabilir ve bunun sonucunda fet\u00fcse besin ve oksijen ula\u015f\u0131m\u0131 azal\u0131r. Sonu\u00e7 olarak beslenmede beyin, kalp gibi hayati organlara \u00f6ncelik verilir. Daha az hayati organlar olan karaci\u011fer, b\u00f6brekler, adrenal bezler ve pankreasta geli\u015fim gerili\u011fi ve fonksiyonel bozukluklar olu\u015fur. Fakat sigara maruziyetine kalan farenin yavrusunun do\u011fumundaki beyin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 kontrol grubundakilere g\u00f6re k\u00fc\u00e7\u00fck bulunmu\u015ftur. Asl\u0131nda \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir mekanizma da vard\u0131r, artm\u0131\u015f oksidatif stres<\/strong>. Gebelikte sigara i\u00e7imi bir\u00e7ok organda artm\u0131\u015f oksidatif stres olu\u015fturabilir ve etkileri \u00e7ocuk yeti\u015fkin d\u00f6nemine kadar s\u00fcrebilir. \u0130lgin\u00e7 \u015fekilde, \u00f6nceki \u00e7al\u0131\u015fmalar yaln\u0131zca hava kirlili\u011finin d\u00fc\u015f\u00fck do\u011fum a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131na yol a\u00e7abilece\u011fini \u00f6ng\u00f6r\u00fcrlerdi. Her ne kadar literat\u00fcrde iyi yap\u0131lm\u0131\u015f \u00e7al\u0131\u015fma olmasa da hava kirlili\u011findeki belirli bile\u015fenlerin (tanecikli madde \u00e7ap\u0131 \u2264 2.5 \u00b5m) plasentada okidatif strese neden oldu\u011fu g\u00f6sterilmi\u015ftir. Hayvan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n aksine gebelerde NRT d\u00fc\u015f\u00fck do\u011fum a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131yla ba\u011fda\u015ft\u0131r\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. Gebelik esnas\u0131nda NRT kullananlar ile sigara i\u00e7meyen gebelerin \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n do\u011fum a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 aras\u0131nda fark bulunmam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130ntrauterin d\u00f6nemde sigaraya maruz kalan yenido\u011fanlarda yap\u0131lan epidemiyolojik \u00e7al\u0131\u015fmalarda akci\u011fer fonksiyonlar\u0131n\u0131n azalm\u0131\u015f oldu\u011fu bulunmu\u015f ve etkilerinin \u00e7ocuk yeti\u015fkin d\u00f6neme kadar s\u00fcrebilece\u011fi belirtilmi\u015ftir. Gebelikte sigara i\u00e7mi\u015f annelerin \u00e7ocuklar\u0131nda wheezing, ast\u0131m, bron\u015fit ve solunum yolu enfeksiyonlar nedenli hastane ba\u015fvurular\u0131n\u0131n artm\u0131\u015f oldu\u011fu bulunmu\u015ftur. Hayvan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda sigara i\u00e7en annelerin \u00e7ocuklar\u0131nda kronik oksidatif stres ve inflamasyonun g\u00f6sterilmesi akci\u011fer geli\u015fiminde zararl\u0131 etkiler olu\u015fturmu\u015ftur. Ayn\u0131 yan etkiler akci\u011fer fonksiyonlar\u0131nda da bulunmu\u015ftur. Gebe annelerde direkt sigara maruziyeti RAGE (receptors for advanced glycation end products) <\/strong>resept\u00f6r\u00fcn\u00fc aktifle\u015ftirir. RAGE \u00e7o\u011funlukla akci\u011ferde bulunan multipl ligand resept\u00f6r\u00fcd\u00fcr ve oksidatif stres esnas\u0131nda ya da pro-inflamatuvar yan\u0131t olan ROT \u00fcr\u00fcnlerine kar\u015f\u0131l\u0131k verir. RAGE sigara ile ili\u015fkili akci\u011fer hastal\u0131klar\u0131nda anahtar rol oynamaktad\u0131r. Primatlarda prenatal nikotin maruziyeti sonucu akci\u011fer vol\u00fcm\u00fc ve a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 azalm\u0131\u015f, akci\u011fer parankiminde tip 1 ve 3 kollajen sentezi artm\u0131\u015f, elastin azalm\u0131\u015f, alveolar vol\u00fcm artm\u0131\u015f ve havayollar\u0131 sahas\u0131 artm\u0131\u015f bulunmaktad\u0131r. Bu etki epigenetik mekanizman\u0131n rol oynad\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclerek ikinci jenerasyon \u00e7ocuklara kadar ula\u015fmakta oldu\u011fu bulunmu\u015ftur. Gestasyon ve laktasyon d\u00f6nemindeki annelerin sigara maruziyeti sonucunda ya\u011f dokusu ve iskelet kas\u0131 gibi glukoz depolayan organlarda sistemik ins\u00fclin rezistans i\u00e7in risk fakt\u00f6r\u00fc olan trigliserid miktar\u0131 dola\u015f\u0131mda artm\u0131\u015f<\/strong> bulunmaktad\u0131r. Hayvan ara\u015ft\u0131rmalar\u0131nda anneye nikotin maruziyeti pankreas\u0131n endokrin bez say\u0131s\u0131nda azalmaya yol a\u00e7makta ve b\u00f6ylece direkt olarak pankreas geli\u015fiminde k\u00f6t\u00fc etki olu\u015fturmaktad\u0131r. \u0130nsan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131, anne sigara kullan\u0131m\u0131n\u0131n fet\u00fcs beyninin fonksiyonel ve yap\u0131sal geli\u015fiminde ve kognitif bozukluklara \u00f6nc\u00fcl\u00fck etmede uzun d\u00f6nem yan etkileri oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. 13 \u2013 16 ya\u015flar\u0131ndaki \u00e7ocuklarda verbal ve g\u00f6rsel haf\u0131zada belirgin farkl\u0131l\u0131klar g\u00f6stermi\u015ftir. Gebelik esnas\u0131nda yo\u011fun sigara i\u00e7enlerde (> 20 paket\/y\u0131l) 1.5 \u2013 3 ya\u015f aral\u0131\u011f\u0131ndaki \u00e7ocuklarda anksiyete, korku, ani durum de\u011fi\u015fiklikleri gibi davran\u0131\u015fsal bozukluklar\u0131n g\u00f6r\u00fclmesi artmaktad\u0131r. Ek olarak, doza ba\u011f\u0131ml\u0131 olarak dikkat eksikli\u011fi hiperaktivite bozuklu\u011fu olu\u015fmaktad\u0131r ve depresyon, agresif ki\u015filik gibi psikolojik de\u011fi\u015fiklikler ile ba\u011flant\u0131l\u0131 bulunmu\u015ftur. Sigara i\u00e7enlerde olu\u015fan ROT myeloid ve lenfoid h\u00fccrelerinde inflamasyonun aktifle\u015fmesine \u00f6nc\u00fcl\u00fck eder. ROT makrofaj\u0131n aktifle\u015fmesini sa\u011flar. Sigaraya maruz kalan annelerin yeti\u015fkin erkek \u00e7ocuklar\u0131nda beyin inflamasyonu (IL-6, IL-1\u03b1 resept\u00f6r\u00fc ve Toll-like resept\u00f6r (TLR)4 ekspresyonu artm\u0131\u015ft\u0131r. TLR aktivasyonu monositteki IL-1\u03b2 ve IL-6 \u00fcretimini uyar\u0131r ve TLR ekspresyonu pozitif-feedback ile artmaya devam etmektedir. N\u00f6roinflamasyon n\u00f6rodejenerasyon olu\u015fumunda kritik \u00f6neme sahiptir. TLR4 ve IL-1 her ikisinin de art\u0131\u015f\u0131 ile Alzheimer hastal\u0131\u011f\u0131na yol a\u00e7an \u03b2-amiloid birikimi<\/strong> olu\u015fturabilmektedir. Beyindeki IL-6 art\u0131\u015f\u0131 anksiyete, otizm ve n\u00f6rodejeneratif hastal\u0131klar\u0131n art\u0131\u015f\u0131 ile ili\u015fkilidir. \u015eizofren ve otizm, sigara i\u00e7en annelerin \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n dola\u015f\u0131mlar\u0131ndaki inflamatuvar sitokin art\u0131\u015f\u0131 ile ili\u015fkili bulunmu\u015ftur. Eski \u00e7al\u0131\u015fmalar sigaraya maruz kalan makak maymunu annesinin fet\u00fcs\u00fcnde hipoksiye neden oldu\u011fu g\u00f6sterilmi\u015ftir. G\u00fcnde 10 adet veya daha fazla sigara maruziyeti gebelerde hipoksik-iskemik ensefalopati nedeniyle olu\u015fan serebral palsi riskinin artt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterilmi\u015ftir. Hayvan modellerinde nikotin, beynin nAChR\u2019de bulundu\u011fu g\u00f6sterilmi\u015ftir. Gebeli\u011fin ilk trimesterindeki nikotin maruziyetinin 2 mg\/kg\/g\u00fcn olmas\u0131 s\u0131\u00e7anlar\u0131n hipokamp\u00fcs ve somatosens\u00f6riyel korteksinde yap\u0131sal de\u011fi\u015fikliklere yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterilmi\u015ftir. Fakat istenmeyen etkiler 3.7 \u2013 67.1 mg\/g\u00fcn<\/strong> aral\u0131\u011f\u0131nda \u00f6ng\u00f6r\u00fclmektedir. Nikotin dozu 1.5 mg\/kg\/g\u00fcn\u2019e azalt\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00e7ocu\u011fun beyninde de\u011fi\u015fiklik g\u00f6zlenmez, yaln\u0131z do\u011fumda beynin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc k\u00fc\u00e7\u00fclm\u00fc\u015f bulunmu\u015ftur. NRT ya da e-sigara kullan\u0131m\u0131n\u0131n beyin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde de\u011fi\u015fikli\u011fe yol a\u00e7mad\u0131\u011f\u0131 ve dikkat eksikli\u011fi hiperaktivite bozuklu\u011fundaki riski de\u011fi\u015ftirmedi\u011fi bulunmu\u015ftur.<\/strong> Gebeli\u011fin ilk trimesterinde sigara i\u00e7imi kronik b\u00f6brek hastal\u0131\u011f\u0131 geli\u015fme riskini artt\u0131rmaktad\u0131r. Son yap\u0131lan insan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda 3 ya\u015f\u0131ndaki \u00e7ocuklarda, gebelikte sigara i\u00e7imi ile alb\u00fcmin\u00fcri <\/strong>aras\u0131nda ili\u015fki bulunmu\u015ftur ve hayat\u0131n sonraki k\u0131s\u0131mlar\u0131nda kronik b\u00f6brek hastal\u0131\u011f\u0131 riski \u00f6ng\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu durum farelerde yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar ile benzerlik g\u00f6stermektedir. Fet\u00fcs ve yenido\u011fan b\u00f6brek hacmi, glomer\u00fclus say\u0131s\u0131 do\u011fum a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 ile ili\u015fkilidir. D\u00fc\u015f\u00fck do\u011fum a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131na sahip yenido\u011fanlarda % 30 daha az nefrona sahiptirler ve glomer\u00fclus boyutu artm\u0131\u015f ve fonksiyonunu korumaktad\u0131r. E\u011fer glomer\u00fclus a\u015f\u0131r\u0131 derecede geni\u015flemi\u015fse, glomer\u00fcler hipertansiyon ve hiperfiltrasyon olu\u015facakt\u0131r, b\u00f6ylece nefron kayb\u0131n\u0131n h\u0131zlanmas\u0131na yol a\u00e7acakt\u0131r. Bu durum glomer\u00fcloskleroza ilerleyecek ve sonu\u00e7 olarak kronik b\u00f6brek hastal\u0131\u011f\u0131 ve hipertansiyona neden olacakt\u0131r.<\/p>\nSonu\u00e7 Olarak<\/strong><\/em><\/h2>\nAnne sigara i\u00e7iminin etkileri sonucunda solunumsal, metabolik ve n\u00f6rolojik komplikasyonlar olu\u015fturdu\u011fu belgelenmi\u015ftir. Nikotin, v\u00fccutta oksidatif stres ve inflamasyonu artt\u0131rmas\u0131ndan dolay\u0131 sorumlu tutulmu\u015ftur. E-sigara kullan\u0131m\u0131 yayg\u0131nla\u015fmakta olup hen\u00fcz perinatal \u00fczerine etkileri tam anlam\u0131yla ara\u015ft\u0131r\u0131lamam\u0131\u015ft\u0131r. Bu nedenle gebelikte E-sigara kullan\u0131m\u0131 te\u015fvik edilmemelidir. Ayr\u0131ca gebelikte E-sigara kullan\u0131m\u0131 ile ilgili ek \u00e7al\u0131\u015fmalara ihtiya\u00e7 duyulmaktad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Son y\u0131llarda E-sigara kullan\u0131m\u0131n\u0131n artmas\u0131, geleneksel sigaran\u0131n yerine tercih edilmesi, kullananlar\u0131n E-sigaran\u0131n geleneksel sigara i\u00e7iminden zarars\u0131z oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015fleri beni biraz bu konuya…<\/p>\n","protected":false},"author":1054,"featured_media":2001,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[10014,10019],"tags":[134,144,152,166,364],"class_list":["post-1071","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-akademik-blog-yazisi","category-tft","tag-e-sigara","tag-elektronik-sigara","tag-fetus","tag-hamilelik","tag-sigara"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1071","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1054"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1071"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1071\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2001"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1071"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1071"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/toksikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1071"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}