Acil Serviste Deprem G\u00fcn\u00fc
\n30 Ekim 2020 g\u00fcn\u00fc, asl\u0131nda acil serviste ge\u00e7irdi\u011fimiz onlarca g\u00fcnden herhangi biri gibi ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Saat 14:51\u2019i g\u00f6sterdi\u011finde aniden bir sars\u0131nt\u0131 ba\u015flad\u0131. Panik ve korkuyla ge\u00e7en s\u00fcrecin ard\u0131ndan herkesin akl\u0131nda benzer sorular vard\u0131, deprem nerede olmu\u015ftu, ka\u00e7 \u015fiddetindeydi, yaralananlar var m\u0131yd\u0131? Hi\u00e7 kimsenin zarar g\u00f6rmemesini temenni ederek acil koridoruna do\u011fru y\u00f6neldim. O s\u0131rada haber geldi. Deprem Seferihisar a\u00e7\u0131klar\u0131nda olmu\u015f, Bayrakl\u0131\u2019da binalar y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f, enkaz alt\u0131nda kalanlar varm\u0131\u015f, yaral\u0131lar geliyormu\u015f. Korku, \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k, endi\u015fe\u2026 Hepsini bir kenara b\u0131rakmak ve b\u00fct\u00fcn bunlara \u00e7are olmak zorundayd\u0131k. 5 Ocak 2017 tarihindeki adliye patlamas\u0131n\u0131 hat\u0131rlad\u0131m, o k\u00f6t\u00fc g\u00fcnde de acil serviste asistan doktor olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordum. Acil serviste ya\u015fanacaklar\u0131 bir nebze tahmin etmemi sa\u011flasa da durumla ilgili \u00e7ok \u00f6nemli bir istisnan\u0131n da fark\u0131ndayd\u0131m, depremle birlikte \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir alan etkilenmi\u015fti ve bu sefer bir pandeminin i\u00e7indeydik. <\/p>\n
Hangi afet s\u00f6z konusu olursa olsun, acil servislerin sa\u011fl\u0131k hizmeti sunumu i\u00e7in bir odak olaca\u011f\u0131, t\u0131bbi bak\u0131ma ihtiya\u00e7 duyacak pek \u00e7ok ki\u015finin ayn\u0131 anda ba\u015fvuraca\u011f\u0131 ve insanlar aras\u0131nda tela\u015f ve kaosun hakim olaca\u011f\u0131 bir ger\u00e7ek. Deprem gibi bu hizmetlerin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclece\u011fi binalara da do\u011frudan hasar verebilecek afetler i\u00e7in acil durum planlar\u0131n\u0131 \u00f6nceden belirlemek ve b\u00f6ylesi durumlar i\u00e7in tatbikat yapmak olduk\u00e7a gerekli. Hastane y\u00f6netimi ve \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131n bu konu ile ilgili rehber alaca\u011f\u0131 Hastane Afet ve Acil Durum Planlar\u0131 Uygulama Y\u00f6netmeli\u011fi, gelece\u011fin Acil T\u0131p uzmanlar\u0131 olacak bizler i\u00e7in mutlaka bilinmesi gereken bir kaynak. Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu afetle de bir plan dahilinde organize olman\u0131n olduk\u00e7a g\u00fcvenli oldu\u011funu bir kez daha g\u00f6rd\u00fcm. Pandemi ko\u015fullar\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m acil servis, enfekte ve temiz alan olarak iki tarafl\u0131 hizmet vermekteydi. COVID alanlar\u0131ndaki i\u015fleyi\u015f devam edecekti ancak gelecek onlarca hastan\u0131n enfekte olup olmad\u0131\u011f\u0131yla ilgili hi\u00e7bir fikrimiz olmayacakt\u0131. Herkes tam ki\u015fisel koruyucu ekipman\u0131 ile haz\u0131r oldu. Acil T\u0131p Anabilim Dal\u0131\u2019ndaki hocalar\u0131m\u0131z ve uzmanlar\u0131m\u0131z\u0131n direktifleriyle kan merkezi alert edildi, halihaz\u0131rda acilde tan\u0131s\u0131 konan hastalar\u0131n ivedilikle yat\u0131\u015f\u0131 sa\u011fland\u0131, tedavi g\u00f6rmekte olan hastalar i\u00e7in pandemi ko\u015fullar\u0131na uyularak bir alan belirlendi ve hastalar o alana al\u0131nd\u0131, kalan alanlar bo\u015falt\u0131ld\u0131 ve bu alanlarda hastalar\u0131n birbirinden enfekte olmamas\u0131 i\u00e7in gereken ve t\u0131bbi m\u00fcdahalelerinde kullan\u0131labilecek b\u00fct\u00fcn malzemelerin alanlara temini sa\u011fland\u0131. Art arda s\u0131ralarken dahi uzun gelen b\u00fct\u00fcn bu noktalar dakikalar i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015fmi\u015fti. Acil T\u0131p ekibinden herkes ko\u015farak acile geldi, b\u00fct\u00fcn cerrahi bran\u015flar, anestezi ve \u00e7ocuk hastal\u0131klar\u0131 ekibi ve hastane y\u00f6netimi de acildeydi. Kalabal\u0131\u011f\u0131n yarataca\u011f\u0131 kaosu engellemek ad\u0131na herkes belirlenen alan\u0131nda, birlikte \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131 ekiple sa\u011fl\u0131k hizmetini s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc. Neyse ki hasta bak\u0131m alanlar\u0131m\u0131z deprem s\u0131ras\u0131nda hasar g\u00f6rmemi\u015fti. E\u011fer bu ger\u00e7ekle\u015fseydi hastalar\u0131 tahliye etmek ve alternatif bak\u0131m alanlar\u0131 olu\u015fturmak i\u00e7in farkl\u0131 yollar da izlememiz gerekecekti.<\/p>\n
\u00c7oklu ba\u015fvurular\u0131n yarataca\u011f\u0131 karma\u015fay\u0131 engellemek, hangi hastaya \u00f6nce m\u00fcdahale edilece\u011fine karar vermek i\u00e7in afet ko\u015fullar\u0131nda triyaj\u0131n \u00f6nemini bir kez daha g\u00f6rd\u00fcm. Hastane \u00f6ncesinde ve hastanede afet durumlar\u0131nda triyaj\u0131n yap\u0131lmas\u0131 i\u00e7in kullan\u0131lan START, JumpSTART, Homebush, Triage Sieve, CareFlight, Sacco Triyaj metodu, Military Triage, \u0130talyan CESIRA, SAVE ve SORT gibi pek \u00e7ok y\u00f6ntem olsa da ortak vurgulananlar triyaj\u0131 yapacak ki\u015finin k\u0131demli olmas\u0131 gerekti\u011fi, triyaj alan\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcnse acil servisin giri\u015finde, g\u00fcvenli\u011fi sa\u011flanm\u0131\u015f bir alanda kurulmas\u0131, kay\u0131t personellerinin haz\u0131r bulunmas\u0131 (hastalar\u0131n kimlik bilgilerine ula\u015f\u0131lamayabilece\u011fi unutulmamal\u0131) b\u00fct\u00fcn ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 ekipman\u0131n ve ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 personelin haz\u0131r bulunmas\u0131 gerekti\u011fi. Hasta yak\u0131nlar\u0131n\u0131n kay\u0131p olabilece\u011fini, onlar\u0131n da ayn\u0131 felaketten etkilendi\u011fini, yak\u0131nlar\u0131na ula\u015f\u0131labilen ki\u015filer i\u00e7in mutlaka hasta hakk\u0131nda ileti\u015fim halinde kalmay\u0131 unutmay\u0131n. Gerekirse o g\u00fcn de yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z gib bilgilendirme i\u00e7in bir ya da birden fazla personeli g\u00f6revlendirebilirsiniz. T\u0131bbi bak\u0131ma ihtiyac\u0131 olanlar d\u0131\u015f\u0131nda da acil servise gelecek pek \u00e7ok hasta yak\u0131n\u0131, bas\u0131n mensubu, halktan ki\u015fi olacakt\u0131r. Pandemi ko\u015fullar\u0131nda oldu\u011fumuzu bir an bile ak\u0131ldan \u00e7\u0131karmamak, maske mesafe ve hijyen konusunda s\u00fcrekli bilgilendirici kalmak olduk\u00e7a \u00f6nemli. <\/p>\n
Pandemi ko\u015fullar\u0131nda meydana gelen bir afetin b\u00f6lge nezdinde artan vaka say\u0131lar\u0131na sebep olabilece\u011fini ak\u0131lda tutmal\u0131y\u0131z. Acil T\u0131p uzmanlar\u0131n\u0131n idari g\u00f6revler de y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurursak afet i\u00e7inde afet ya\u015fanan b\u00f6yle durumlarda gerekli koruyucu hekimlik \u00f6nlemlerini almak, toplu bula\u015flar\u0131 \u00f6nlemek ve afetzedelerin temel ihtiya\u00e7lar\u0131ndan biri olan hijyen malzemelerine daha \u00e7ok ula\u015f\u0131m sa\u011flamak, b\u00fct\u00fcn insani ihtiya\u00e7larla birlikte \u00f6nceli\u011fimiz olabilir. Hastane i\u00e7inde yo\u011fun \u015fekilde, normalden daha uzun s\u00fcrede ve katbekat fazla ki\u015fiyle hizmet verilen b\u00f6yle anlarda ekibinizden birilerinin de enfekte olabilece\u011fini ve bula\u015f ihtimalini ak\u0131lda tutmak gereklidir. Ki\u015fisel koruyucu ekipmana uyum, personeller aras\u0131 mesafenin korunmas\u0131 ve hijyen kurallar\u0131na s\u0131k\u0131 s\u0131k\u0131 uyulmas\u0131 b\u00f6yle zamanlarda daha \u00e7ok \u00f6nem ta\u015f\u0131r.<\/p>\n
Son olarak vurgulamak istedi\u011fim bir nokta daha var. Kitlesel olaylar\u0131n ka\u00e7\u0131n\u0131lmazl\u0131\u011f\u0131 bir ger\u00e7ek olsa da deprem gibi afetler maalesef \u00e7e\u015fitli ruhsal travmalar\u0131 da beraberinde getirebilir. Kayg\u0131 duygusu bizlere \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretmek, olay\u0131 de\u011ferlendirmek ve \u00f6nlem almak konusunda yard\u0131mc\u0131 olabilece\u011fi gibi etkileri ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fen ve uzam\u0131\u015f durumlar da s\u00f6z konusu olabilir. B\u00f6yle noktalarda uygun deste\u011fe ula\u015fmak b\u00fct\u00fcn afetzedeler i\u00e7in oldu\u011fu \u00fczere sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 i\u00e7in de gereklidir.<\/p>\n
Ba\u015fta hastanede hizmet veren b\u00fct\u00fcn sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 olmak \u00fczere, 112 Acil Sa\u011fl\u0131k Hizmetleri, UMKE, AFAD, K\u0131z\u0131lay, sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 ve maden i\u015f\u00e7ileri\u2026 B\u00fct\u00fcn bu pelerinsiz kahramanlara te\u015fekk\u00fcr\u00fc bor\u00e7 bilirim. B\u00f6yle ac\u0131 g\u00fcnleri tekrar ya\u015famamay\u0131 diliyorum.<\/p>\n
Dr. B\u00fc\u015fra Sapmaz
\nE\u00dcTF Acil T\u0131p Anabilim Dal\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Acil Serviste Deprem G\u00fcn\u00fc 30 Ekim 2020 g\u00fcn\u00fc, asl\u0131nda acil serviste ge\u00e7irdi\u011fimiz onlarca g\u00fcnden herhangi biri gibi ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Saat 14:51\u2019i g\u00f6sterdi\u011finde aniden…<\/p>\n","protected":false},"author":1599,"featured_media":2237,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[10015],"tags":[],"class_list":["post-2236","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sosyal-blog-yazisi"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/atab\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2236","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/atab\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/atab\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/atab\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1599"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/atab\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2236"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/atab\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2236\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/atab\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2237"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/atab\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2236"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/atab\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2236"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/atab\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2236"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}