{"id":2723,"date":"2022-03-19T09:00:00","date_gmt":"2022-03-19T06:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/?p=2723"},"modified":"2022-03-08T22:58:00","modified_gmt":"2022-03-08T19:58:00","slug":"acil-serviste-is-arkadaslariyla-iliskiler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/2022\/03\/19\/acil-serviste-is-arkadaslariyla-iliskiler\/","title":{"rendered":"Acil Serviste \u0130\u015f Arkada\u015flar\u0131yla \u0130li\u015fkiler"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

\u201cFikir ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131, Biz tekrar bulu\u015faca\u011f\u0131z\u201d<\/em><\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

Her ne kadar \u00e7o\u011fumuz bunu \u00f6nlemek i\u00e7in elimizden geleni yap\u0131yor olsak da, \u00e7at\u0131\u015fma acil servisteki g\u00fcnl\u00fck i\u015fimizin vazge\u00e7ilmez bir par\u00e7as\u0131d\u0131r. Ancak ba\u015fkalar\u0131 ile inatla\u015fmay\u0131 sevmek zorunda olmamakla birlikte, ondan da korkmam\u0131z i\u00e7in bir sebep yok. \u00c7at\u0131\u015fma her zaman \u00e7evremizdedir. Hele ki acil serviste \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorsak \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n i\u00e7indeyiz diyebiliriz.  \u0130\u015f yerinde \u00e7at\u0131\u015fma alt\u0131n bir f\u0131rsatt\u0131r. \u0130yi yap\u0131l\u0131rsa, \u00e7at\u0131\u015fma anlaml\u0131 bir de\u011fi\u015fiklik ta\u015f\u0131yan ara\u00e7 olabilir. \u00c7at\u0131\u015fma talepleri, s\u00f6zel olsun ya da olmas\u0131n “Beni dinle!” c\u00fcmlesiyle ba\u015flar.<\/p>\n\n\n\n

Acil Servisteki \u00e7at\u0131\u015fma an\u0131nda neler yapmal\u0131y\u0131z?<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

\u00d6ncelikle kabul etmemiz gereklidir<\/em><\/strong>. Astronot Jack Swigert \u00fcnl\u00fc oldu\u011fu gibi “Houston burda bir sorun var” dedi. \u00c7at\u0131\u015fma oldu. \u00d6ncelikle bunu kabul etmeli ve hissetmeliyiz. \u00d6rne\u011fin, \u00e7\u00f6mez ortopedi kons\u00fcltan\u0131, uygun sedasyonun ba\u015flamas\u0131ndan \u00f6nce sab\u0131rs\u0131zl\u0131kla pediatrik bir hastan\u0131n k\u0131r\u0131k uzvuna red\u00fcksiyona ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda, v\u00fccudunuzun s\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve kalbinizin batt\u0131\u011f\u0131n\u0131 hissetti\u011finiz bir zaman\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Bu \u00e7at\u0131\u015fma an\u0131nda, kalbinizin s\u0131k\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 hissetti\u011finizde, g\u00f6\u011fs\u00fcn\u00fcz s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rabilir veya karn\u0131n\u0131z d\u00fc\u011f\u00fcmlenir, v\u00fccudunuzun g\u00f6nderdi\u011fi duyumlardan haberdar olun.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Sonra derin bir nefes al\u0131n. <\/em><\/strong>\u00c7at\u0131\u015fma oldu\u011funda ba\u015flang\u0131\u00e7ta, nefes almak i\u00e7in biraz zaman ay\u0131r\u0131n. Bilin\u00e7li nefes almak, i\u00e7 organ tepkilerinin bir k\u0131sm\u0131n\u0131 atmaya yard\u0131mc\u0131 olur ve dikkatinizi da\u011f\u0131tmadan soruna odaklanman\u0131z\u0131 sa\u011flar. Ayn\u0131 zamanda bize bir eylem plan\u0131 haz\u0131rlamak i\u00e7in k\u00fc\u00e7\u00fck zihinsel bir alan sa\u011flar. Spor yaparak ve diyafram solunumu egzersizleri yaparak do\u011fru nefes almay\u0131 \u00f6\u011frenmek bunun en g\u00fczel yoludur.<\/p>\n\n\n\n

Ard\u0131ndan, bir eylem plan\u0131 geli\u015ftirin. <\/em><\/strong>Bilinen en g\u00fczel \u00e7at\u0131\u015fma \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc kitaplar\u0131ndan biri olan \u201cGetting to Yes: Negotiating Agreement Without Giving In<\/em>\u201d yazarlar\u0131, bir eylem plan\u0131n\u0131 d\u00f6rt ad\u0131mda a\u00e7\u0131kl\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

\u201c\u0130nsanlar\u0131 \u00a0problemden ay\u0131r\u0131n\u201d<\/em><\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

Tekrarlayan sorular soran bir hasta veya bizi beceriksizlikle su\u00e7layan bir kons\u00fcltan oldu\u011funda, damar\u0131m\u0131za bas\u0131p hepimizi y\u0131ld\u0131ran anlar vard\u0131r. Otomatik cevab\u0131m\u0131z ki\u015fiye tepkisel patlamad\u0131r. Bununla birlikte, ki\u015fiyi sorunun d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rakabilirsek, \u00e7at\u0131\u015fma oda\u011f\u0131 ki\u015fisel bir sald\u0131r\u0131 yerine duruma d\u00f6ner. Soruyu “Bu kons\u00fcltan nerde yanl\u0131\u015f yap\u0131yor?” yerine, “Bu kons\u00fcltan\u0131n davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 hangi fakt\u00f6rler etkiliyor?” \u015feklinde sormam\u0131z olaya daha farkl\u0131 a\u00e7\u0131lardan bakmam\u0131za yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r. Belki de yukar\u0131daki \u00f6rnekteki gen\u00e7 ortopedi asistan\u0131 daha \u00f6nce hi\u00e7 sedasyon ile red\u00fcksiyon uygulamas\u0131 g\u00f6rmemi\u015f veya k\u0131demli rol modelleri, benzer davran\u0131\u015flarda bu t\u00fcr davran\u0131\u015flar\u0131 g\u00f6z ard\u0131 eden hekime kat\u0131larak fazla i\u015flenmi\u015ftir. Sorundan insanlar\u0131 uzakla\u015ft\u0131rmak, \u00e7at\u0131\u015fmaya kar\u015f\u0131 yarg\u0131lay\u0131c\u0131 olmayan \u00e7\u00f6z\u00fcmler \u00fcretmemize izin vermektedir.<\/p>\n\n\n\n

\u201cDurumlara de\u011fil, ilgiye odaklan\u0131n\u201d<\/em><\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Bir zamanlar ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131n \u015fiddeti nedeniyle okula gidemeyen 3 haftal\u0131k ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 \u00f6yk\u00fcs\u00fc olan bir ergene bakt\u0131m. Annesi son 2 hafta i\u00e7erisinde di\u011fer sa\u011fl\u0131k kurulu\u015flar\u0131nda yap\u0131lm\u0131\u015f olan 2 normal taramaya ra\u011fmen beyin tomografisi \u00e7ekmem konusunda \u0131srarc\u0131yd\u0131. Annenin endi\u015felerini dinlerken, konu\u015fmay\u0131 ba\u015fka bir tomografi taramas\u0131 yap\u0131l\u0131p yap\u0131lmamas\u0131na ili\u015fkin bir tutum almak yerine k\u0131z\u0131n\u0131n semptomlar\u0131n\u0131 hafifletmenin yollar\u0131n\u0131 tart\u0131\u015fmaya odaklanacak \u015fekilde y\u00f6nlendirdim. Anneye sorduk: K\u0131z\u0131na tekrardan radyasyon verme konusunda \u0131srarc\u0131 m\u0131yd\u0131, yoksa k\u0131z\u0131n\u0131n ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131n olas\u0131 nedenleri ve alternatif tedavi se\u00e7enekleri hakk\u0131nda konu\u015fmak ister miydi? Daha sonra hasta i\u00e7in sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir tedavi plan\u0131 haz\u0131rlad\u0131k ve muhtemel gereksiz bir tomografi \u00e7ekimini \u00f6nledik. Herkes olaydan yarar sa\u011flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n

\u201cNe yapaca\u011f\u0131n\u0131za karar vermeden \u00f6nce \u00e7e\u015fitli olas\u0131l\u0131klar olu\u015fturun\u201d<\/em><\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

Yukar\u0131daki hikayede, tart\u0131\u015fmay\u0131 yeniden ba\u015flat\u0131p annenin d\u00fc\u015f\u00fcnmesi ve k\u0131z\u0131yla tart\u0131\u015fmas\u0131 i\u00e7in farkl\u0131 tedavi se\u00e7enekleri geli\u015ftirdim. Tart\u0131\u015fmay\u0131 bu konuma getirmek biraz zaman\u0131m\u0131 ald\u0131, ancak anne kayg\u0131lar\u0131n\u0131 takdir etti\u011fimi ve \u015fu anda k\u0131z\u0131 i\u00e7in en iyi bak\u0131m plan\u0131na sahip oldu\u011funu hissetti. Ayr\u0131ca, bu hastaya Acil Serviste en iyi bak\u0131m\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in memnundum.<\/p>\n\n\n\n

\u201cSonu\u00e7lar\u0131n baz\u0131 objektif standartlara dayanmas\u0131 konusunda \u0131srarc\u0131 olun\u201d<\/em><\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

Nesnel bir standart kullanarak, iki temel amaca ula\u015fabiliriz. Nesnel standard\u0131 belirlemek i\u00e7in i\u015fbirli\u011fi, ekip \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak hedefler \u00fczerinde anla\u015fmaya var\u0131l\u0131r. Temel olarak, bu \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n olas\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne ili\u015fkin mant\u0131\u011f\u0131n\u0131n, “bana g\u00f6re \u015f\u00f6yle olmal\u0131”dan daha \u00f6nemli olmas\u0131 gerekti\u011fi anlam\u0131na gelir. Olas\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmlerin her biri, nesnel ak\u0131l y\u00fcr\u00fctme ve arkas\u0131nda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak \u00fczerinde anla\u015fmaya var\u0131lan bir \u00f6l\u00e7\u00fcm \u015fekline sahip olmal\u0131d\u0131r. \u00d6rne\u011fin, gen\u00e7 ortopedi kons\u00fcltan\u0131 ile  konu\u015furken “Hastay\u0131 ben kons\u00fclte ettim ve uygun g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcmde red\u00fcksiyona ba\u015flayabilir yada alan\u0131 terk edebilirsin” \u015feklinde objektif olmayan bir ifade sunmak yerine; objektif bir yakla\u015f\u0131m ile “Sedasyonun ba\u015flamas\u0131 i\u00e7in birka\u00e7 dakika daha beklersek, hem hasta daha konforlu olacak hem de sizin red\u00fcksiyonu ger\u00e7ekle\u015ftirmeniz daha kolay olacakt\u0131r” diyebilirsiniz. Bu durumda, yaln\u0131zca bir se\u00e7enek sunmakla kalmay\u0131p ayn\u0131 zamanda hastaya da birka\u00e7 dakika daha kazand\u0131racaks\u0131n\u0131z. Ayn\u0131 zamanda sizin \u00f6nerinizi objektif bir tarzda mant\u0131kl\u0131 hale getirmi\u015f olacaks\u0131n\u0131z.<\/p>\n\n\n\n

Anahtar noktalar\u0131 unutmamak en \u00f6nemli ipucudur.<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

\u00d6zetle;<\/p>\n\n\n\n

\u00c7at\u0131\u015fma hepimizin etraf\u0131ndad\u0131r ve \u00e7at\u0131\u015fma \u00f6\u011frenmek i\u00e7in bir f\u0131rsatt\u0131r. Derin bir nefes al\u0131p sonra \u00e7at\u0131\u015fmaya girmek sizi galibiyeti getirecektir.<\/p>\n\n\n\n

\u0130nsanlar\u0131 sorundan ay\u0131r\u0131n, ilgi alanlar\u0131na odaklan\u0131n.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7at\u0131\u015fmay\u0131 kazanmak i\u00e7in birden fazla se\u00e7enek sunun ve sonucun objektif standartlara dayanmas\u0131n\u0131 sa\u011flay\u0131n.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7at\u0131\u015fma ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. Ancak, iyi bir \u015fekilde ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, \u00e7at\u0131\u015fma fikirlerin, \u00e7\u0131karlar\u0131n ve g\u00f6r\u00fc\u015flerin \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmemi\u015f bir konu etraf\u0131nda \u00fcretken bir \u015fekilde payla\u015f\u0131lmas\u0131na neden olabilir. Kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 faydal\u0131 de\u011fi\u015fikliklere ilham verebilir.<\/p>\n\n\n\n

Tek gereken biraz yeniden tasarlama. Bu y\u00fczden, duygular\u0131n\u0131z\u0131 kabul etmek, derin nefes almak ve size, meslekta\u015flar\u0131n\u0131za ve hastalar\u0131n\u0131za fayda sa\u011flayacak somut bir eylem plan\u0131 haz\u0131rlamak i\u00e7in biraz zaman ay\u0131r\u0131n.<\/p>\n\n\n\n

Peki, Kendi B\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fczdeki Arkada\u015flar\u0131n\u0131zla olan \u0130li\u015fkiler?<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Kendi b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fczdeki arkada\u015flar\u0131n\u0131z sizin hem i\u015f arkada\u015f\u0131n\u0131z, hem de usta \u00e7\u0131rak ili\u015fkisi a\u00e7\u0131s\u0131ndan e\u011fiticiniz ve \u00f6\u011frencinizdir. En zor an\u0131n\u0131zda ba\u015f\u0131n\u0131z\u0131 \u00e7evirdi\u011finizde ilk onlar\u0131 g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz ve ba\u015f\u0131n\u0131z derde girse telefonda ilk onlar\u0131n numaras\u0131n\u0131 \u00e7evirirsiniz. Bu a\u00e7\u0131dan acil servis gibi ekip \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 olan b\u00f6l\u00fcmlerde i\u015f arkada\u015flar\u0131n\u0131z bazen ailenizden daha \u00e7ok g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz ki\u015filer olur. Hatta bir bakm\u0131\u015fs\u0131n\u0131z evlenmi\u015fsiniz aileniz olmu\u015f.<\/p>\n\n\n\n

Ekip arkada\u015flar\u0131n\u0131zla mesai i\u00e7indeki \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131z\u0131 mesai d\u0131\u015f\u0131na ta\u015f\u0131mamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n. \u0130\u015fler k\u00f6t\u00fcye gitme e\u011filiminde ise d\u0131\u015farda bulu\u015fup beraber baz\u0131 etkinlikler yap\u0131n. Ekip olarak spora gidebilir, bir gezi organize edebilirsiniz; bu ili\u015fkilerinizi g\u00fc\u00e7lendirecektir.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Acil serviste \u00e7al\u0131\u015fmak fedak\u00e2rl\u0131k isteyen bir i\u015ftir ve en b\u00fcy\u00fck fedak\u00e2rl\u0131\u011f\u0131 hak eden de ekip arkada\u015f\u0131n\u0131zd\u0131r. Arkada\u015flar\u0131n\u0131z\u0131n hem mutlu g\u00fcnlerinde hem de \u00fcz\u00fcnt\u00fcl\u00fc zamanlar\u0131nda yanlar\u0131nda olmayan \u00f6zen g\u00f6sterin, unutmay\u0131n siz onlar\u0131n ikinci ailesiniz.<\/p>\n\n\n\n

<\/a>N\u00f6betler her zaman sorun olur; bayram tatilleri ve yaz tatilleri gibi herkes i\u00e7in \u00f6nemli olan zamanlar\u0131n n\u00f6bet kurallar\u0131n\u0131n \u00f6nceden belli olmas\u0131 ekip i\u00e7erisinde gerginlik ya\u015fanmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7er. \u0130stisnai durumu olan arkada\u015flar\u0131n\u0131za ho\u015fg\u00f6r\u00fcl\u00fc bir \u015fekilde \u00e7\u00f6z\u00fcmler \u00fcretmeye \u00e7al\u0131\u015fmak, her zaman kesin bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulamasan\u0131z da bu iyi niyetli aray\u0131\u015f mutlaka kar\u015f\u0131 taraf\u0131 memnun edecektir.<\/p>\n\n\n\n

Unutmay\u0131n acil servis bir ekipten \u00f6te kocaman bir ailenin par\u00e7as\u0131 olmakt\u0131r. T\u00fcm ortamlarda bazen gergin anlar ya\u015fanabilir. \u00d6nemli olan n\u00f6betin sonunda bu gerginlikleri, k\u0131zg\u0131nl\u0131klar\u0131 i\u00e7erde b\u0131rak\u0131p; bir bardak kahve e\u015fli\u011finde sohbet edebilmektir.<\/p>\n\n\n\n

Bu yaz\u0131 Acil T\u0131p B\u00fclteni’nin Eyl\u00fcl 2021 tarihli <\/em>9. say\u0131s\u0131nda<\/em><\/a> yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u201cFikir ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131, Biz tekrar bulu\u015faca\u011f\u0131z\u201d Her ne kadar \u00e7o\u011fumuz bunu \u00f6nlemek i\u00e7in elimizden geleni yap\u0131yor olsak da, \u00e7at\u0131\u015fma acil servisteki g\u00fcnl\u00fck i\u015fimizin…<\/p>\n","protected":false},"author":917,"featured_media":2729,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[10,14,10015],"tags":[34,10257,10256],"class_list":["post-2723","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mercek","category-sizden-gelenler","category-sosyal-blog-yazisi","tag-acil-servis","tag-iliski","tag-is-arkadasi"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2723","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/users\/917"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2723"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2723\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2729"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2723"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2723"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2723"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}