\u201cPandemi s\u00fcrecinde ba\u015far\u0131l\u0131 oldu\u011fumuz konular da var ba\u015far\u0131s\u0131z olduklar\u0131m\u0131z da\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Soru: Ka\u00e7 y\u0131ld\u0131r hekimlik mesle\u011fini yap\u0131yorsunuz? Tecr\u00fcbelerinize g\u00f6re bu Pandemi s\u00fcrecinde ba\u015far\u0131l\u0131 olabildik mi?<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n 2003 y\u0131l\u0131ndan beri acil serviste \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorum. 2008\u2019den beri de Acil T\u0131p Uzman\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorum.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Ba\u015ftan itibaren \u00e7e\u015fitli bran\u015flardan de\u011ferli isimlerin oldu\u011fu bir bilim kurulu olu\u015fturulmas\u0131 \u00e7ok isabetli bir karard\u0131. Ama bir e\u011fitim bilim kurulu da olu\u015fturulabilirdi. Ayn\u0131 \u015fekilde HES uygulamas\u0131 da yerinde bir karard\u0131. Ama mesela bu uygulaman\u0131n daha yayg\u0131n kullan\u0131m\u0131n\u0131, restorandan otele heryere giri\u015fte sorulmas\u0131n\u0131 sa\u011flayabilirdik, uygulamadan yeterince faydalanamad\u0131k.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Biz b\u00f6l\u00fcm olarak ba\u015f\u0131ndan itibaren bilimsel ve kan\u0131ta dayal\u0131 bir \u015fekilde uygulamalar\u0131 y\u00fcr\u00fctmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k ve Ankara\u2019da pandemi ile m\u00fccadelede \u00e7ok \u00f6nemli bir g\u00f6rev \u00fcstlendik. Acil T\u0131p e\u011fitimimiz kriz y\u00f6netme konusunda Acil T\u0131p\u00e7\u0131lara avantaj sa\u011flad\u0131. Sa\u011fl\u0131k sisteminin deliklerini d\u00fcnyada genelde acil t\u0131p\u00e7\u0131lar kapat\u0131r, pandemide de \u00f6yle oldu. T\u00fcrkiye\u2019de hastanelerimiz ve doktorlar\u0131m\u0131z a\u015f\u0131r\u0131 y\u00fcklenmeye al\u0131\u015f\u0131k oldu\u011fundan hastanelerde \u00e7ok sorun olmad\u0131, ama 1. basamak biraz\u00a0 ge\u00e7 devreye al\u0131nd\u0131.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201cPandeminin T\u00fcrkiye\u2019ye di\u011fer \u00fclkelerden daha ge\u00e7 gelmesi haz\u0131rl\u0131k yapmaya imkan verdi\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Pandeminin \u00fclkemize ge\u00e7 gelmesi haz\u0131rl\u0131k yapmamiza imkan verdi ancak y\u00f6neticilerin bu s\u00fcreyi iyi kullanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck, eksikleri son dakikada tamamlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck. \u00dclkemizde ba\u015fka \u00fclkelerde g\u00f6r\u00fclen malzeme s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 pek \u00e7ekilmedi ama a\u011f\u0131r ko\u015fullarda \u00e7al\u0131\u015fmak sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131 yordu.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Bir\u00e7ok doktorun bilimsel makaleleri k\u0131lavuzlar\u0131 takip etmek yerine halktan ki\u015filer gibi\u00a0 davran\u0131p sosyal medyay\u0131 kutsal bilgi kayna\u011f\u0131 gibi takip ettiklerini g\u00f6zledik, bir\u00e7ok b\u00fcy\u00fck hocan\u0131n da sosyal medyada fenomen olmak u\u011fruna bilimsel olmayan payla\u015f\u0131mlar yapt\u0131\u011f\u0131na tan\u0131k olduk. Bilim kurulu tan\u0131 tedavi algoritmalar\u0131n\u0131 h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde kullan\u0131ma soktu ve hekimlere y\u00f6nelik rehberler haz\u0131rlad\u0131 ama \u00fclke olarak tecr\u00fcbelerimizi yaz\u0131l\u0131 hale getirmede biraz geride kald\u0131k.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201cOkullar konusunda t\u00fcm haz\u0131rl\u0131klar\u0131 en sona b\u0131rakt\u0131k\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Okullar ile ilgili d\u00fc\u015f\u00fcnceler \u00fcretmeye \u00e7ok ge\u00e7 ba\u015flad\u0131k. Pek \u00e7ok \u00fclke yeni normale ge\u00e7me s\u00fcrecine okullar ile ba\u015flad\u0131. Biz okullar\u0131 en sona b\u0131rakt\u0131k, sadece bir tarih verip onu birka\u00e7 kez erteleyerek \u00e7ok \u00f6nceden yapabilece\u011fimiz haz\u0131rl\u0131klar\u0131 da son dakikaya b\u0131rakm\u0131\u015f olduk.\u00a0 \u00c7o\u011fu e\u011fitimci, sa\u011fl\u0131k\u00e7\u0131 ve veli okulun y\u00fcz y\u00fcze g\u00fcvenli a\u00e7\u0131lamayaca\u011f\u0131na inand\u0131. Bu konuda fikir \u00fcretmeye \u00e7al\u0131\u015fanlar az\u0131nl\u0131kta kald\u0131.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201cDi\u011fer \u00fclkelerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019nin iyi bir s\u0131nav verdi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Soru: Sizce ki\u015filer pandemiden dolay\u0131 olu\u015fan g\u00fcndelik hayatlar\u0131ndaki de\u011fi\u015fimleri nas\u0131l kar\u015f\u0131lad\u0131? Yeterli hassasiyeti g\u00f6sterebiliyor muyuz?<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Bir d\u00f6nem \u00e7ok s\u0131k\u0131 k\u0131s\u0131tlamalar uyguland\u0131 ama sonras\u0131nda normalle\u015fme s\u00fcrecinde i\u015f bireylere b\u0131rak\u0131ld\u0131. \u0130lk ba\u015flarda insanlara verilen en \u00f6nemli mesaj \u201cevde kal\u201d idi. Biz pek bireysel sorumluluk almay\u0131 seven bir \u00fclke de\u011filiz. \u201cKurallara uyarsak kendimizi, ailemizi, sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131, herkesi koruyabiliriz\u201d denildi ama bu mesajlar tam etkili olamad\u0131. Kurallara uymayanlar i\u00e7in yapt\u0131r\u0131mlar devreye girdi\u011finde kurallar daha iyi uygulanmaya ba\u015flad\u0131. Ba\u015flang\u0131\u00e7ta neyin yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fine dair belirsizlik de insanlar\u0131n kafas\u0131n\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131rd\u0131.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201c\u0130nsanlara evde kalmak d\u0131\u015f\u0131nda neler yaparak korunacaklar\u0131 konusunda \u00e7ok net mesajlar verilemedi\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Baz\u0131 ki\u015filerin vir\u00fcs\u00fc engellemek i\u00e7in a\u015f\u0131r\u0131 tedbirler almaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve art\u0131k yoruldu\u011funu, baz\u0131 insanlar\u0131n ise \u201cne yaparsak yapal\u0131m korunamayaca\u011f\u0131z, zaten bu vir\u00fcs de abart\u0131l\u0131yor\u201d diye d\u00fc\u015f\u00fcnerek ipin ucunu tamamen b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Ama bu ikisinin aras\u0131n\u0131 bulmal\u0131y\u0131z. Yani eskisi gibi serbest olamay\u0131z ama baz\u0131 kurallara uyarak yine de hayat\u0131m\u0131z\u0131 devam ettirmeye \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131y\u0131z. Asl\u0131nda bug\u00fcn \u00e7ok basit 3 kural\u0131 uygulad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda riski kabul edilebilir bir d\u00fczeye indirdi\u011fimizi biliyoruz.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201cMaske, Mesafe, El temizli\u011fi\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Bir de bunlara kapal\u0131 alanlardaki kalabal\u0131klardan uzak durmay\u0131 da ekleyebiliriz.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Soru: Siz ayn\u0131 zamanda bir anne ve ayn\u0131 zamanda bir e\u011fitimcisiniz. \u00c7ocu\u011funuz okul \u00e7a\u011f\u0131nda ise ge\u00e7ti\u011fimiz aylar boyunca uzaktan e\u011fitim faaliyetlerini siz de deneyimlediniz. Uzaktan e\u011fitimin art\u0131lar\u0131 ve eksilerini bir de sizin perspektifinizden \u00f6\u011frenebilir miyiz?<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n E\u011fitim alan taraf\u0131nda k\u0131z\u0131mla uzaktan anas\u0131n\u0131f\u0131 yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. Okulun \u00e7ok iyi rehberlik etmesine ve evdeki teknolojik imkanlar\u0131n yeterli olmas\u0131na ra\u011fmen \u00e7ok zor oldu. \u00d6zellikle k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7ocuklar i\u00e7in uzaktan e\u011fitim pek faydal\u0131 olmuyor diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Ayr\u0131ca e\u011fitimi sadece matemati\u011fe, okuma yazmaya indirmek demek oluyor uzaktan e\u011fitim k\u00fc\u00e7\u00fck s\u0131n\u0131flarda. Yani ortada ba\u015fka \u00e7ocuklar yokken bir \u00e7ocu\u011fa oyunda s\u0131ras\u0131n\u0131 beklemesi gerekti\u011fini nas\u0131l \u00f6\u011fretebilirsiniz ki. \u00d6\u011fretmenin rol\u00fcn\u00fcn sadece bilgi aktaran bir ki\u015fiye indirilmesini kabul etmiyorum. \u00d6\u011fretmen \u00f6\u011frenci taraf\u0131ndan \u00f6rnek al\u0131nand\u0131r, sevilendir. Bu ili\u015fkileri uzaktan kurmak k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7ocuklar i\u00e7in \u00e7ok zor.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201cUzaktan e\u011fitim s\u00fcrecinde davran\u0131\u015f, tutum kazand\u0131rma eksik kal\u0131yor\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n E\u011fitimci olarak da \u00fcniversite \u00f6\u011frencileri ve asistanlar\u0131m\u0131zla uzaktan ders yapt\u0131k ve meslekta\u015flar\u0131m\u0131zla uzaktan \u00e7e\u015fitli toplant\u0131lar d\u00fczenlendi. \u0130lk ba\u015flarda hi\u00e7 kimse evden \u00e7\u0131km\u0131yorken bunlar daha \u00e7ok heyecan veriyordu. Ancak uzaktan e\u011fitimde v\u00fccut dilinizi kullanman\u0131z zor, izleyicilerle g\u00f6z temas\u0131 kurmak zor, izleyicilerin nabz\u0131n\u0131 tutmak zor. Asl\u0131nda yeni nesil \u00fcniversite \u00f6\u011frencileri bu tip uzaktan dijital bir ileti\u015fime daha al\u0131\u015f\u0131k, ya\u015flar\u0131 itibar\u0131 ile kendi kendilerine \u00e7al\u0131\u015fma disiplini de kazanm\u0131\u015f durumdalar. B\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fczde \u00fcniversite dersleri belki uzaktan verilebilecek olsa bile \u00fcniversite ya\u015fant\u0131s\u0131n\u0131n olmayaca\u011f\u0131 bir \u00fcniversite e\u011fitimini ben d\u00fc\u015f\u00fcnmek istemiyorum. O deneyim de \u00fcniversite e\u011fitiminin bir par\u00e7as\u0131 ve \u00e7ok \u00f6nemli. O y\u00fczden g\u00fcvenli olduk\u00e7a y\u00fcz y\u00fcze e\u011fitime d\u00f6n\u00fc\u015f mutlaka \u00f6nceli\u011fimiz olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201cUzaktan e\u011fitimde etkili bir \u00f6\u011fretmen olman\u0131n yollar\u0131n\u0131 bulman\u0131z gerekiyor\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Uzaktan e\u011fitimin iyi yanlar\u0131 da var. Bana g\u00f6re en iyi yan\u0131 \u00e7ok farkl\u0131 \u00fclkelerdeki alan\u0131n\u0131n en iyisi ki\u015fileri kolayca dinleme f\u0131rsat\u0131 yaratmas\u0131d\u0131r. \u00d6rne\u011fin y\u00fcz y\u00fcze olarak y\u0131lda 1 kez belki bir kongrede dinleyebilece\u011finiz bir hocay\u0131 uzaktan dersine kay\u0131t yap\u0131p b\u00fct\u00fcn y\u0131l dinleyebilirsiniz evinizden \u00e7\u0131kmadan. Ya da yine evinizden \u00e7\u0131kmadan ABD\u2019deki bir konferansa konu\u015fmac\u0131 ya da dinleyici olarak kat\u0131labilirsiniz. Bu da u\u00e7ak, otel gibi masraflar\u0131n\u0131z olmayaca\u011f\u0131ndan uluslararas\u0131 etkinliklere kat\u0131lmay\u0131 kolayla\u015ft\u0131r\u0131r. Bundan sonraki kongrelerde hep bu \u015fekilde uzaktan konu\u015fmac\u0131 ve kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n da olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Soru: Pandemi s\u00fcrecinin en \u00f6nemli problemlerinden birisi de e\u011fitim ve \u00f6\u011fretim faaliyetlerinin nas\u0131l s\u00fcrd\u00fcr\u00fclece\u011fi konusuydu. Bilim kurulu dahil pek \u00e7ok farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f ortaya at\u0131ld\u0131. \u00d6\u011frenci ve \u00f6\u011fretmenlerin enfekte olma riskini en aza indirmek i\u00e7in uzaktan e\u011fitim planlamalar\u0131 \u00f6nerildi ve tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Sonu\u00e7ta baz\u0131 s\u0131n\u0131flar y\u00fcz y\u00fcze e\u011fitime ba\u015flarken, baz\u0131 s\u0131n\u0131flar\u0131n uzaktan e\u011fitime devam etmesi karar\u0131 al\u0131nd\u0131. Bu s\u00fcreci bir anne ve bir e\u011fitimci olarak de\u011ferlendirdi\u011finizde \u00e7ocuklar\u0131n ruhsal ve beden sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra e\u011fitim kalitesini nas\u0131l etkiledi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz?<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u0130lk ba\u015flarda elde olan k\u0131s\u0131tl\u0131 bilgi ile okullar\u0131n kapat\u0131lmas\u0131 belki gerekli idi. Ancak bug\u00fcn geldi\u011fimiz noktada art\u0131k COVID-19\u2019un \u00e7ocuklar i\u00e7in ya\u015famsal risklerinin yeti\u015fkinlere g\u00f6re \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011funu biliyoruz. Kendileri i\u00e7in k\u00f6t\u00fc sonu\u00e7lanma tehlikesi \u00e7ok az (influenza ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rabilecek d\u00fczeyde) olan bir hastal\u0131\u011f\u0131n toplumda yay\u0131lmas\u0131n\u0131 engellemek i\u00e7in \u00e7ocuklar\u0131n \u00e7ok a\u011f\u0131r bir bedel \u00f6dedi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. \u00c7ok uzun bir s\u00fcre evden \u00e7\u0131kmalar\u0131 bile yasakt\u0131 ve \u015fimdi de okula gidemiyorlar.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201c\u00c7ocuklar\u0131n tam bir iyilik halinde olmas\u0131 i\u00e7in okul \u00e7ok \u00f6nemlidir\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n \u0130\u015fler \u00f6yle bir noktaya geldi ki okullar a\u00e7\u0131ls\u0131n diyen anne babalar \u00e7ocu\u011fundan b\u0131km\u0131\u015f ya da \u00e7ocu\u011funun sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6nemsemiyormu\u015f gibi g\u00f6steriliyor. Halbuki bir \u00e7ocu\u011fun sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 sadece onun fiziksel sa\u011fl\u0131\u011f\u0131ndan ibaret de\u011fildir. Okullar kapal\u0131 oldu\u011funda sa\u011fl\u0131k i\u00e7in bir tak\u0131m faydalar bekleniyorsa (COV\u0130D-19 toplumsal yay\u0131l\u0131m\u0131n azalmas\u0131 gibi) bunu \u00e7ocuklarda meydana gelecek potansiyel zararla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rarak bir karar vermemiz gerekiyor.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201cBaz\u0131 \u00e7ocuklar b\u00f6yle devam ederse \u00f6\u011frenim hayat\u0131ndan\u00a0 tamamen kopacak\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n E\u011fitimle ve \u00e7ocuklarla ilgilenen pek \u00e7ok ulusal ve uluslararas\u0131 kurulu\u015fun raporlar\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda (\u00f6rne\u011fin WHO, UNICEF, TEDMEM, CDC, EDCD), d\u00fcnyada milyonlarca \u00e7ocu\u011fun uzaktan e\u011fitime eri\u015femedi\u011fini g\u00f6r\u00fcyorsunuz. Ayr\u0131ca e\u011fitime eri\u015fimle ilgili e\u015fitsizliklerin iyice \u00e7o\u011fald\u0131\u011f\u0131n\u0131, dezavantajl\u0131 gruplar\u0131n daha da a\u015fa\u011f\u0131 itildi\u011fini yaz\u0131yorlar. Okulun faydalar\u0131 sadece matematik \u00f6\u011frenmek de\u011fildir, pek \u00e7ok \u00e7ocuk okul sayesinde aile i\u00e7inde fiziksel istismardan korunuyor, bir \u00f6\u011f\u00fcn yemek yiyebiliyor, \u00e7ocuk i\u015f\u00e7i olmaktan korunuyor. Fakir \u00e7ocuklar\u0131n potansiyellerine ula\u015fmak i\u00e7in tek \u015fanslar\u0131 okula gitmek. Baz\u0131lar\u0131n\u0131n \u00e7ocuklar\u0131 evde \u00f6zel \u00f6\u011fretmenler, a\u00e7\u0131k olmas\u0131na izin verilen kurslar, uzaktan \u00f6zel derslerle \u00f6\u011frenimine devam ederken, baz\u0131 \u00e7ocuklar i\u00e7in evde internet yok, bilgisayar yok, olsa bile karde\u015f say\u0131s\u0131 \u00e7ok, ba\u015f\u0131na hangisi oturacak, anne baban\u0131n e\u011fitimi \u00e7ocu\u011fa yard\u0131mc\u0131 olabilecek d\u00fczeyde de\u011fil (\u00f6rne\u011fin onlar da okuma yazma bilmiyor). Bu riskleri d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde y\u00fcz y\u00fcze g\u00fcvenli bir \u015fekilde okullar\u0131 a\u00e7mak i\u00e7in gereken \u00e7abay\u0131 g\u00f6stermek ve salg\u0131n\u0131n kontrol\u00fc i\u00e7in okul kapama d\u0131\u015f\u0131ndaki di\u011fer ara\u00e7lar\u0131 kullanmak daha do\u011fru gibi g\u00f6z\u00fck\u00fcyor. Zaten di\u011fer \u00fclkeler de bu mant\u0131kla okullar\u0131 a\u00e7mak ve a\u00e7\u0131k tutabilmek i\u00e7in azami \u00e7aba g\u00f6steriyorlar.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Soru: Bu s\u00fcre\u00e7te \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 okula g\u00f6ndermek zorunda olan ailelere \u00f6nerileriniz neler olur?<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u00d6ncelikle \u015fimdilik \u00e7ocu\u011fu okula g\u00f6ndermek zorunda de\u011filler. \u0130\u00e7leri rahat de\u011filse uzaktan e\u011fitimi se\u00e7ebilirler. Bilim kurulu \u00f6nerisi ile k\u00fc\u00e7\u00fck s\u0131n\u0131flardan ba\u015flayarak okullar a\u00e7\u0131ld\u0131 ki bu COV\u0130D-19 ile ilgili risklerin ya\u015f k\u00fc\u00e7\u00fcld\u00fck\u00e7e azalmas\u0131 ve yine ya\u015f k\u00fc\u00e7\u00fcld\u00fck\u00e7e uzaktan e\u011fitimin zor olmas\u0131 nedeni ile do\u011fru bir karar. Bu kararlar\u0131n al\u0131nmas\u0131nda \u00e7ok b\u00fcy\u00fck \u00f6zen dikkat ve temkin var.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201cKendi aileleri i\u00e7in uygun olan\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp se\u00e7meliler\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n \u00c7ocuklar\u0131n\u0131 okula g\u00f6ndermeyi se\u00e7ecek olanlar Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 ve MEB\u2019in okullarla ilgili internette yay\u0131nlam\u0131\u015f olduklar\u0131 k\u0131lavuzlar\u0131 okusunlar. Sorun tespit eden olduklar\u0131 kadar sorun \u00e7\u00f6zen olmaya \u00e7al\u0131\u015fs\u0131nlar. Okullar\u0131n\u0131n g\u00fcvenle a\u00e7\u0131lmas\u0131 i\u00e7in bir katk\u0131lar\u0131 olacaksa esirgemesinler. En \u00f6nemlisi\u00a0 de okulun i\u00e7inde ya\u015fad\u0131klar\u0131 mahallenin ve toplumun bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011funu, kendilerini, mahallelerini, toplumu COV\u0130D-19\u2019dan korumak i\u00e7in yapt\u0131klar\u0131 her \u015feyini asl\u0131nda okullar\u0131n\u0131 ve \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 da koruyaca\u011f\u0131n\u0131 unutmas\u0131nlar.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201cOkullar\u0131ndaki \u00f6\u011fretmenler ve y\u00f6neticiler ile i\u015fbirli\u011fi yapmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Soru: Okul y\u00f6netimleri bu s\u00fcre\u00e7te ne gibi \u00f6nlemler almal\u0131, nelere dikkat edilmeli? Milli E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n ve Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n sunmu\u015f oldu\u011fu tedbirler ve \u00f6nerileri yeterli mi?<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 ve MEB\u2019in k\u0131lavuzlar\u0131na yay\u0131nlanan tedbir ve \u00f6neriler yeterli. Ancak uygulamada baz\u0131 sorunlar ya\u015fanabilir. Bunun i\u00e7in de di\u011fer okullardaki y\u00f6neticiler, \u00f6\u011fretmenler ve velilerle i\u015fbirli\u011fi yapmalar\u0131n\u0131 \u00f6neririm. Ayn\u0131 sorunlarla kar\u015f\u0131la\u015fan ve \u00e7ok basit ucuz, uygulanabilir bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc zaten bulmu\u015f meslekta\u015flar\u0131 yan okulda olabilir.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201cEn \u00e7ok dikkat etmeleri gereken yerlerden birisi \u00f6\u011fretmenler odas\u0131, bir di\u011feri yemek yenilen di\u011fer alanlar\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n \u00c7\u00fcnk\u00fc maalesef sa\u011fl\u0131k\u00e7\u0131lar olarak biz de bazen bu hataya d\u00fc\u015ft\u00fck. Hastalar\u0131n yan\u0131nda ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00f6nlemleri \u00e7al\u0131\u015fma arkada\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n yan\u0131nda \u00e7ok s\u0131k\u0131 uygulamad\u0131k ve vir\u00fcs\u00fc dinlenme odalar\u0131nda bir ba\u015fka sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 arkada\u015f\u0131m\u0131zdan ald\u0131k. \u00d6\u011fretmenler de vir\u00fcs\u00fc \u00e7ocuklardan alacaklar\u0131n\u0131 san\u0131yorlar ama daha b\u00fcy\u00fck olas\u0131l\u0131kla tehdit olarak g\u00f6rmedikleri \u00f6\u011fretmen arkada\u015flar\u0131ndan alacaklar. Maskelerini \u00e7\u0131kar\u0131p dinlendikleri, yemek yedikleri, \u00e7ay i\u00e7tikleri zamanlarda daha riskli olacaklar.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201c\u00c7ocu\u011fumun hasta olmas\u0131 ya da ailemizdeki b\u00fcy\u00fcklere hastal\u0131k getirmesinden elbetteki endi\u015feleniyorum\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Soru: Hekim olman\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda bir anne olarak sizi bu s\u00fcre\u00e7te en \u00e7ok endi\u015felendiren ne oldu?<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u0130statistikler ve bilimsel ger\u00e7ekler riskin \u00e7ocuklar i\u00e7in d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor ancak o d\u00fc\u015f\u00fck ihtimal sizin \u00e7ocu\u011funuza denk geldi\u011finde istatistiklerin hi\u00e7birinin bir anlam\u0131 kalmaz, ci\u011feriniz yanar, bunu biliyorum. Amac\u0131m hastal\u0131\u011f\u0131 ya da hastal\u0131ktan zarar g\u00f6rme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fcmsemek de\u011fil. Ancak salg\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131ndan beri bilim kurulu \u00fcyesi Do\u00e7 Dr Af\u015fin Emre Kay\u0131pmaz hoca ile birlikte bu konuda y\u00fczlerce yaz\u0131 ve ara\u015ft\u0131rma okuduk ve okumaya devam ediyoruz. S\u00fcrekli olarak ba\u015fka \u00fclkelerdeki \u00f6rnekleri takip ediyoruz. \u015eu andaki bilgilerimizle riskin kabul edilebilir s\u0131n\u0131rda oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201c\u0130nt\u00f6rnlerin uzaktan e\u011fitime ge\u00e7mesi kullan\u0131lan ki\u015fisel koruyucu ekipman say\u0131s\u0131n\u0131n azalt\u0131rken bir yandan da bizlerin s\u00fcrece uyum sa\u011flamam\u0131zda kolayla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 oldu\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Soru: Sizin ayn\u0131 zamanda anabilim dal\u0131n\u0131zdaki int\u00f6rnlerden sorumlu \u00f6\u011fretim \u00fcyesi oldu\u011funuzu biliyoruz. Biraz da t\u0131p \u00f6\u011frencileri ve onlar\u0131n bu s\u00fcre\u00e7teki durumu hakk\u0131nda g\u00f6r\u00fc\u015flerinizi almak isteriz. Pandemi s\u00fcrecinin en ba\u015f\u0131ndan itibaren int\u00f6rnlerin (6. S\u0131n\u0131f \u00f6\u011frencileri) e\u011fitimlerine uzaktan devam etmeleri karar\u0131 al\u0131nd\u0131. Sizce bu karar ne kadar do\u011fruydu?<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n O d\u00f6nem korunma \u00f6nlemleri ile ilgili \u00e7ok az bilgi vard\u0131 ve ki\u015fisel koruyucular\u0131n temini ile ilgili de s\u0131k\u0131nt\u0131lar ya\u015fanabilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyordu. O ortamda k\u0131sa bir s\u00fcre onlar da sadece s\u0131radan birer \u00f6\u011frenci gibi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc ve uzaktan e\u011fitim karar\u0131 al\u0131nd\u0131. Bu hem e\u011fitim ald\u0131klar\u0131 hastanelerde kullan\u0131lacak ki\u015fisel koruyucu malzeme say\u0131s\u0131n\u0131 azaltt\u0131, hem de pandemi ortam\u0131nda artan i\u015f y\u00fck\u00fc s\u0131ras\u0131nda onlar\u0131n olmamas\u0131 e\u011fiticiler a\u00e7\u0131s\u0131ndan hem hastalarla ilgilenmek i\u00e7in hem de yeniliklere uyum sa\u011flamak i\u00e7in bir kolayl\u0131k sa\u011flad\u0131. Ge\u00e7en y\u0131l\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 zaten bitmi\u015fti. Bu nedenle \u00e7ok \u00f6nemli bir zarara u\u011framad\u0131lar diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201cBug\u00fcn int\u00f6rnleri uygulamal\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmayarak korudu\u011fumuzu zannedebiliriz, ama tek ba\u015flar\u0131na \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131klar\u0131nda nas\u0131l olacak?\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Ama uzaktan e\u011fitimin t\u0131p fak\u00fcltesinin uygulamal\u0131 y\u0131llar\u0131nda s\u00fcrekli olmas\u0131 do\u011fru de\u011fil. Bug\u00fcn biz onlar\u0131 uygulamal\u0131 staj yapt\u0131rmayarak korudu\u011fumuzu sanabiliriz, ama 3 g\u00fcn sonra tek ba\u015flar\u0131na hasta g\u00f6rmeye ba\u015flad\u0131klar\u0131nda bu i\u015fin yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131 ortaya \u00e7\u0131kar. Hekimlik hastalarla kar\u015f\u0131la\u015fmadan \u00f6\u011frenilecek bir meslek de\u011fildir. Fak\u00fcltemizde \u015fu anda int\u00f6rn doktorlar stajlar\u0131n\u0131 hastanede yap\u0131yorlar. Onlar\u0131 en y\u00fcksek riskli alanlarda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rm\u0131yoruz, derslerinde, n\u00f6bet saatlerinde baz\u0131 d\u00fczenlemeler yapt\u0131k. Kendimizi ne kadar koruyorsak onlar\u0131 da ayn\u0131 \u015fekilde koruyoruz, kendilerini nas\u0131l koruyacaklar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fck riskli alanlarda \u00f6\u011fretmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. \u00d6\u011frencilerin de \u00f6zellikle acil t\u0131p staj\u0131n\u0131 y\u00fcz y\u00fcze yapmak konusunda hi\u00e7bir problemleri yok. Endi\u015felerini ifade etmelerine uygun ortam sa\u011fl\u0131yoruz ve sorunlar\u0131n\u0131 h\u0131zl\u0131ca \u00e7\u00f6zmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201c\u0130nt\u00f6rnler ile s\u00fcrekli ileti\u015fim halindeyiz\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Soru: Peki int\u00f6rnlerden ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z yorumlar, onlar\u0131n bu s\u00fcrece yakla\u015f\u0131m\u0131 nas\u0131ld\u0131? Uzaktan e\u011fitim ile okuldan mezun olan hekim arkada\u015flar\u0131m\u0131z kendilerini g\u00fcvende hissediyor mu?<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Ge\u00e7ti\u011fimiz d\u00f6nem int\u00f6rn arkada\u015flar\u0131m\u0131z y\u0131l\u0131n b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131n\u0131 tamamlam\u0131\u015flard\u0131. Bu nedenle gittikleri yerlerde e\u011fer tecr\u00fcbeli hekimlerden de biraz destek alabilirlerse \u00e7ok \u00f6nemli bir sorun olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum. Tabi yine int\u00f6rnl\u00fck i\u00e7indeki Acil T\u0131p staj\u0131n\u0131 tamamlam\u0131\u015f olanlar daha \u015fansl\u0131yd\u0131.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n T\u0131p fak\u00fcltesinin \u00f6zellikle de hasta ba\u015f\u0131 pratiklerin ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 4-5-6. s\u0131n\u0131flar\u0131n sadece uzaktan olamayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bu uygulamal\u0131 e\u011fitim yap\u0131lan b\u00fct\u00fcn fak\u00fclteler i\u00e7in ge\u00e7erlidir. Bir hekim aday\u0131na diki\u015f prati\u011fi yapt\u0131rmadan nas\u0131l iyi diki\u015f atmay\u0131 \u00f6\u011fretebilirsiniz? Baz\u0131 hekim aday\u0131 \u00f6\u011frenci arkada\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n \u201cZaten bunlar\u0131 yapam\u0131yorduk gitmedi\u011fimiz iyi oldu, angarya i\u015fler yap\u0131yorduk sadece\u201d diye uzaktan e\u011fitimi tercih etti\u011fini ve \u00f6vd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc sosyal medyada g\u00f6r\u00fcyorum. Orada \u00e7\u00f6z\u00fcm staj\u0131n amac\u0131na ula\u015fmas\u0131 i\u00e7in d\u00fczenlemeler yapmak, \u00f6\u011frencileri angarya i\u015flerde kullan\u0131lacak bedava i\u015fg\u00fcc\u00fc gibi g\u00f6rmemektir. Yoksa olmas\u0131 gereken iyi bir \u015fekilde yap\u0131lam\u0131yor diye stajlar\u0131n uzaktan olmas\u0131n\u0131 savunmak do\u011fru de\u011fil.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Soru: Enfeksiyon riskinin \u00e7ok y\u00fcksek oldu\u011fu b\u00f6l\u00fcmlerin ba\u015f\u0131nda acil servis geliyor. Bir\u00e7ok sa\u011fl\u0131k\u00e7\u0131 arkada\u015f\u0131m\u0131z, hem\u015firemiz, paramedik, acil t\u0131p teknisyeni arkada\u015f\u0131m\u0131z enfekte oldu. Bir k\u0131sm\u0131 hastal\u0131k s\u00fcrecini hafif bir \u015fekilde atlat\u0131rken; bir k\u0131sm\u0131 maalesef ki COVID-19 nedeni ile hayat\u0131n\u0131 kaybetti. Haliyle hepimizde hafif bir endi\u015fe ve korku duygusu hakim. Sahada \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flayacak gen\u00e7 meslekta\u015flar\u0131m\u0131za bu s\u00fcre\u00e7le ilgili olarak ne gibi \u00f6nerileriniz olur?<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u00d6nerim bilimsel olmay\u0131 hi\u00e7bir zaman b\u0131rakmas\u0131nlar, en \u00e7ok korktuklar\u0131 zamanda bile s\u00fcrekli okusunlar. Bu d\u00f6nemde hekimlerden bile mant\u0131k d\u0131\u015f\u0131, bilimsel temeli olmayan bilgileri kesin do\u011fru gibi yayan ki\u015filer var. En g\u00fcvenilir g\u00f6rd\u00fckleri ki\u015filer bile s\u00f6ylese kafalar\u0131na yatm\u0131yorsa o bilgiyi sorgulas\u0131nlar.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201cKimi takip ettiklerine, hangi bilgiyi do\u011fru kabul ettiklerine dikkat etsinler\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Korkunun biraz\u0131 insan\u0131 korur, fazlas\u0131 ise ki\u015finin i\u015flerini yapmas\u0131n\u0131 engeller. Ben Pandemi ba\u015f\u0131ndan beri tedirginli\u011fe kap\u0131ld\u0131\u011f\u0131mda bilimsel makale okuyorum. Bu benim durum kontrol alt\u0131nda gibi hissetmeme yard\u0131mc\u0131 oluyor. Bula\u015f\u0131c\u0131 hastal\u0131klar bizim i\u015fimizin bir par\u00e7as\u0131. Bilgimiz ve becerimiz ne kadar y\u00fcksek olursa, kurallara ne kadar iyi uyarsak tedirginli\u011fimiz o kadar azal\u0131r. B\u00fct\u00fcn bunlara ra\u011fmen t\u00fckenmi\u015flik de i\u015fimizin bir par\u00e7as\u0131. E\u011fer b\u00f6yle hissediyorlarsa yard\u0131m almaktan \u00e7ekinmesinler.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n \u201cMaalesef vir\u00fcs bir anl\u0131k dikkatsizli\u011fi kolluyor\u201d<\/strong><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Soru: Son olarak eklemek istedi\u011finiz bir konu veya kula\u011f\u0131m\u0131zda k\u00fcpe olmas\u0131 gerekli bir \u00f6neriniz?<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Bu hastal\u0131k kalabal\u0131\u011f\u0131, kapal\u0131 ortam\u0131 ve insanlar aras\u0131 yak\u0131n temaslar\u0131 seviyor. Biz kendimizi yabanc\u0131lardan ya da hastalardan korumak konusunda iyiyiz ancak yak\u0131nlar\u0131m\u0131z s\u00f6z konusu olunca mesela i\u015fyerinde ara verdi\u011fimizde meslekta\u015f\u0131m\u0131zla \u00e7ay i\u00e7erken, ya da d\u0131\u015farda sevdiklerimizle zaman ge\u00e7irirken hemen korunma d\u00fczeyimiz d\u00fc\u015f\u00fcyor, maskeler iniyor, mesafeler azal\u0131yor. Yak\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131n, tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131z insanlar\u0131n yan\u0131nda daha dikkatli olmam\u0131z, b\u00fct\u00fcn hayat\u0131m\u0131z\u0131 yeniden d\u00fczenlememiz gerekiyor. Sab\u0131rl\u0131 olmal\u0131 ve tedbiri b\u0131rakmamal\u0131y\u0131z.<\/p>\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Bug\u00fcn, hem bir doktor hem de bir anne olan G\u00fcl Pamuk\u00e7u G\u00fcnayd\u0131n ile COV\u0130D-19 pandemisinin e\u011fitim ve \u00f6\u011fretim faaliyetlerine olan etkisinden bahsedece\u011fiz.…<\/p>\n","protected":false},"author":870,"featured_media":2395,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[12,10015],"tags":[68,10214,10213],"class_list":["post-2363","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-roportaj","category-sosyal-blog-yazisi","tag-covid-19","tag-egitim-ogretim","tag-tedbir"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2363","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/users\/870"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2363"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2363\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2395"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2363"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2363"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2363"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}![\"\"](\"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/Yazi-ile-ilis\u0327kili-resim-1_Gu\u0308l-Pamukc\u0327u-Gu\u0308naydin-1024x682.jpg\")
<\/figure>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n\r\n\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
![\"\"](\"https:\/\/tatd.org.tr\/aciltipbulteni\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/Resim1.png\")
<\/figure>\r\n\r\n\r\n\r\n\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n