Bir kongrenin sosyal programı en az bilimsel programları kadar önemli ve değerlidir. Zira sosyal etkinliklerin ne kadar önemli olduğunu katılımcı sayıları ile çok net görmekteyiz. 

İki yıl aranın ardından 25-28 Kasım tarihleri arasında Antalya’da düzenlenen 7. Avrasya ve 17. Türkiye Acil Tıp Kongresi’nde “Umut Yükseliyor” sloganıyla güçlü bir sosyal program gerçekleştirdik. 

Aslında pandemi başından beri kongre yüzü görmemiş, bilime ve sosyal etkinliğe susamış arkadaşlar için buluşmak kaynaşmak bile büyük bir sosyal etkinlik olacaktı. Yine de işimizi şansa bırakamazdık! Her şeyi ile mükemmel olması gereken bir kongrede sosyal program da bir o kadar güçlü olmalıydı. 

Kongrenin mükemmel geçmesinde çok büyük emeği olan Kongre Başkanımız Prof. Dr. Süleyman Türedi, Kongre genel sekreterimiz Doç. Dr. Rıdvan Atilla, kongre sekreterlerimiz Doç. Dr. Müge Günalp Eneyli, Doç. Dr, Onur Karakayalı ve Uzm. Dr. Murat Çetin için günün kahramanları demek yanlış olmaz. Tabii ki sadece konuşmacılar ve düzenleme kurulundan oluşan bir kongre düşünülemez. Kongreyi kongre yapan katılımcılar, kongrenin istenilen etkiyi sağladığının göstergesi de katılımcı sayısıdır. Günübirlik katılımcılar haricinde 850’den fazla kişi ile Türkiye’de şu ana kadar yapılmış en kalabalık acil tıp kongrelerinden birine şahit olduk. 

5 dakika konuşalım panelleri, Umut yükseliyor konulu fotoğraf yarışması ödülleri, fuaye alanı gezisi sonrası form dolduranlar arasında yapılan çekiliş, ATAB söyleşileri, ünlü Türk tarihçi, akademisyen ve yazar İlber Ortaylı’nın video konferans ile katıldığı “Liberlikte Kadın Etkisi” panelimi dersin, basketbol oyuncusu ve eski Basketbol Federasyonu Başkanı Harun Erdenay ile söyleşi mi dersin, ayrıca TATD avukatlarından Av. Gonca Karakaptan ile fuaye alanında katılımcıların merak ettikleri hakkında konuştuk. Gel(e)meyenler çok pişman oldu çook…

Şimdi buradan okuyacaklarıyla muhtemelen daha çok pişman olup yıkılacaklar…

İlk gün muhteşem görsel bir şölen ile başladı… 

Kongrenin ilk gününde açılış muhteşem görsel videolarla başladı. Salon tıklım tıklım doluydu. Açılış konuşmaları devam ederken bir anda ışıklar kapandı. Herkes şokta, ilk kez bir açılış konuşmasında elektrikler kesiliyor. Herkes sus pus olmuşken en önden bir ses yükseldi. ‘’Böyle rezalet şey olamaz!!” diye ‘’Eyvahhh!!’’ dedi herkes… Tüm katılımcılarda büyük bir tedirgin hissi tabii ki. Sunucular şaşkın gözlerle en önde oturan düzenleme kurulunu kesiyor; tedirgin dakikaların sonunda birden en ön sıralardan bir kişi kalkıp İspanyolca şarkı söylemeye başladı. Herkes ne olduğunu anlamaya çalışırken olamaz, arka sıralarda akordeonlu ve gitarlı çalgıcılar ve yanlarında 2 kişi daha en öne gelip şarkıya eşlik ettiler. Evet, bu sürprizden sunucular dâhil kimsenin haberi yoktu. Yaklaşık 10 dakika süren, yabancı konuklarımız dahil herkesin hep birlikte eşlik ettiği müthiş İspanyolca ve Türkçe şarkılar herkesin mest olmasına yetti. 

İlk günün konuşmacıları arasında Acil Tıpta tüm Dünya’nın tanıdığı sevgili Judith TINTINALLI’nin de video konferans ile bağlanması bizleri çok mutlu etti. 

Daha bitmedi … İlk günün akşamında, Antalya Büyükşehir Belediyesi tarafından verilen “13’üncü Baş Öğretmen Atatürk Onur Ödülü” sahibi, araştırmacı gazeteci, şair ve yazar sevgili Sunay Akın konuğumuz oldu. Tarihi ve kültürel bilgileriyle salondakileri adeta kendine hayran bırakan Sunay Akın, Tıp kelimesinin kökeninden tutun da Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane’ye, Cumhuriyet yıllarından günümüze uzanan hekimlerin tarihe dokunuşları konusunda bizleri harika bir yolculuğa çıkardı. Belki de, isimlerini ilk kez duyduğumuz birçok hekimin tarihteki önemini, salgınlarla nasıl mücadele ettiklerini anlattı. Katılamayanların çok şey kaçırdığı kesin … 

Gelelim ikinci güne …

İkinci gün tüm katılımcıları sosyal programa boğduğumuz gündü. Sabah henüz güneş doğmadan, TATDhayat çalışma grubunun sekreteri ve aynı zamanda Yoga eğitmeni olan Merve Ekşioğlu “kalp açıcı asanalar, dönüşümlü nefes, diyafram nefesi ve meditasyon” ile katılımcıların güne aktif ve dinç başlamasını sağladı. 

Öğle yemeğinden hemen önce bizleri çok güzel bir sürpriz bekliyordu. Türk millî eski basketbolcu ve eski Türkiye Basketbol Federasyonu Başkanı, “Pegasus” lakaplı Harun Erdenay bizlerle oldu. Harun Erdenay’a Pegasus lakabı eski basketbolcu, yorumcu ve köşe yazarı merhum İsmet Badem tarafından verilmiş. Harun Erdenay bizlerle olan sıcak sohbetinde belki birçoğumuzun bilmediği anılarından bahsetti. Mesela Fenerbahçe’de oynarken NBA’den teklif gelmiş. Gerek o günkü şartlar gerekse kontratındaki yükümlülükler nedeniyle teklifi değerlendirememiş. İbrahim Kutluay NBA takımlarından Seattle SuperSonics ile anlaştıktan sonra ilk Amerika yolculuğunda Harun Erdenay’ı da yanında götürmüş. Orda ilk antrenmana çıkarken koçundan izin alarak arkadaşının da katılmak istediğini söylüyor. Başta buna anlam veremeyen koç, antrenman sonunda Harun Erdenay’a hangi takımda oynadığını onu da takımda mutlaka görmek istediğini söylüyor ancak Harun Erdenay basketbolu bırakmak üzereyken gelen bu teklif güzel bir anı olarak kalıyor.  Harun Erdenay günümüz oyuncularından içinde en çok Furkan Korkmaz’ı kendisine benzetiyor. Zeljko Obradovic ile çalışma fırsatı yakalayamamış ancak geçmişe dönebilse mutlaka çalışmak isteyeceğinin altını çizdi. Erdenay ayrıca basketbolda takım doktorluğunun günümüze kadar geçen sürede çok geliştiğini, iyi bir basketbolcu olabilmenin önemli noktalarından birinin de kaliteli sağlık ekibi ile çalışmak olduğunu vurguladı. 

İkinci gün tüm toplantılar bitip akşam yemeği yendikten sonra herkes büyük salona akın etti. Ve o müthiş yarışma “Acil Tıpbu” yani Tıbbi Tabu oyunu başladı. Öğretim üyeleri, asistanlar ve uzmanlardan oluşan üç grubun kıyasıya mücadele ettiği yarışmada kazanan taraf uzmanlar oldu. Tabi anlatıcılar yarışma esnasında ekranda çıkan kelimeleri anlatmada zorlanmadılar dersek yalan olur. Düşünsenize “SCIWORA” kelimesini nasıl anlatırsınız. Yusuf Ali Altuncı hocamızın konstipayon kelimesini anlatışı tüm salonu kahkahaya boğmuştu ki; asistan grubundan Kürşat Gül’ün priapizm kelimesi ile ilgili betimlemeleri Yusuf Ali hocayı maalesef ki geride bıraktı. Tüm salon bu harika performansı ayakta alkışladı. Ama son gülen taraf uzmanlar oldu.

Dediğim gibi ikinci sosyal programın en tepe yaptığı gündü. Acil Tıpbu bittikten hemen sonra, “Karaoke” için gösteri salonuna geçildi. Profesyonel bir Karaoke ekibi ile birlikte 20’den fazla kliniğin müthiş performansları geceye renk kattı. Öğretim üyeleri, uzmanlar, asistanlar, Kongre sekreterleri, derneğimizin eski başkanlarının hatta ve hatta Avrupa Acil Tıp Derneği Başkanı Dr. Jim Connolly’nin dahi sahne aldığı müthiş gecede performanslar görmeye değerdi. 

Bu seneki TATD Akademi Üyeliği (FEMAT) Ödülünün sahibi Ayhan Özhasenekler hocamızın “Gülüm Benim” performansı değme sanatçılara taş çıkarttı. Tabi katılımcılarımızın çoğu amatör olduğundan genelde yanlarına arkadaşlarını da alıp kalabalık gruplar halinde çıktılar. Tek başına sahne almaya cesaret eden konuklarımızın sesi birbirinden güzeldi. Ama benim favorim Tepecik Acil Tıp Kliniği’nden Orkun Ünek’ti. O nasıl bir ses Allahım! Salon titredi desek yeridir. Sahneye hâkimiyeti, sürekli hareket halinde ama detone olmadan şarkıyı seslendirmesi harikaydı. Orkun’un performansı harikaydı ama bence karaokeyi müthiş kılan hocaların asistan ve uzmanlarla aynı sahnede dans edip aynı mikrofonla şarkı söylemeleri idi. Muhtemelen hocaların kendi asistan ve uzmanlarıyla bu kadar samimi ama aynı oranda da saygıyı koruduğu başka bir branş yoktur Türkiye’de. Herkes o kadar eğlendi ki karaoke, gece 00:00’da bitmesine rağmen hala şarkı söylemek isteyen gruplar, klinikler vardı … 

Ve tabii ki sona yavaş yavaş yaklaşıyoruz … (3. Gün)

Üçüncü gün yine Merve Ekşioğlu ile birlikte sahilde sabah yürüyüşü ile başladı. Maalesef ki havanın azizliğine uğradık ve yürüyüşümüzü yağmur yüzünde 25 dakika içerisinde bitirmek zorunda kaldık. Spor salonuna hafif bir streching ile sabah sporumuzu tamamladık. 

Herkesin en merak ettiği “Gala gecesi” gelip çattı. Ödüller sahiplerini bulacak, sonrasında Kuzeyin Oğlu Volkan Konak, sahneye çıkacak diye herkes çok heyecanlıydı. Bakmayın Kuzeyin Oğlu diye lakabı olduğuna bildiğiniz Anadolu çocuğu. Her yöreye ait şarkıları dur durak bilmeden seslendirdi. Bir taraftan horon tepilirken, öteki taraftan çifte telli oynamaktan parmaklar yoruldu. Halay kuyruklarının sonu gözükmüyordu. Hele hele içinde efe duyguları olanlar bir zeybek oynamış ki sormayın. Tam o esnada barkovizyona bu oyunu herkesten daha iyi oynayan Mustafa Kemal Atatürk’ün videosu yansıdı. Katılımcıları hüzünlü bir sevinç sardı. Eminim herkes içinden keşke bu oyunu Atamla karşılıklı oynayabilseydik diye geçirmiştir. 

Volkan Konak adrenalin ile ilgili bir anısından bahsederken; seyircilere (yani bizlere) sordu: Adrenalin nedir biri anlatabilir mi? En önlerden Ayhan Özhasenekler hocamız galada bile, eğitime tam destek vererek gerekli açıklamaları yaptı. Yaptığı açıklamalar özetle; “Adrenalin, doğru kullanıldığında kişiye cenneti, yanlış kullanıldığında ise cehennemi yaşatır!!” Gala gecesindeki tek sorun eğlencenin sabaha kadar olmayışıydı. 

Kapanış günü sosyal programdan fakir bir diyet … (4.Gün)

Son güne kongrenin bitiş hüznü hakimdi. Son saate bırakılan bir yarışma daha vardı. En fazla #eacem2021 hashtagı ile tweet atan kişiye Harun Erdenay imzalı basketbol topu verilecekti. Bu ödülün sahibi son anda inanılmaz bir atak yapıp beni sollayan Ömer Yusuf Erdurmuş oldu. Kendisini buradan tebrik ediyorum. İnşallah gözüm kalan topu patlamaz. 

Acile gönül vermiş sevgili arkadaşlarım! Anlatamadığım o kadar çok güzel anı topladık ki; hepsini kaleme almaya kalksam bütün BÜLTEN’i bana ayırmaları gerekirdi. 

Bir hikayeyi en iyi dinleyen veya okuyan değil yaşayan bilir.

Onun için siz siz olun şimdiden Kasım 2022 TATKON/WinFOCUS kongresine hazırlık yapın. 

Sağlıcakla kalın…

“Bahsedilen düzenlemenin yeni olduğunu sanmayın aslında 1987’de yürürlüğe girmiş”

Pandemi süreci boyunca “Sağlıkta Şiddet Yasası” olarak bahsedilen düzenleme, aslında 1987 senesinde yürürlüğe girmiş olan 3359 Sayılı “Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu”nun 12. maddesine eklenen bazı cezai yaptırımlardır. 

“Sağlık personelini kasten yaralama tutuklanma sebebi”

12. maddenin ilk haline 2014 senesinde ekleme yapılmıştır. Getirilen yenilikle; sağlık kuruluşlarında çalışan personele karşı, görevleri sırasında veya görevleri sebebiyle “kasten yaralama suçu”nun işlenmesi tutuklama sebebi olarak düzenlenmiştir. 2018 yılında bu maddeye, “beyaz kod” konulu bülten yazımızda incelemiş olduğumuz bir düzenleme daha eklendi. 

“İfade vermek için karakola gitmek zorunda değilsiniz”

Tekrar bahsedecek olur isek; özel veya kamu sağlık kurum/kuruluşlarındaki personele karşı görevleri sebebi ile “kasten” işlenen tüm suçlarda, şüpheli, kolluk güçlerince yakalanarak savcı karşısına çıkarılmalıdır. Ayrıca müşteki, mağdur ya da tanık sağlık çalışanının ifadesi işyerinde alınmalıdır.

Konu ile ilgili son değişiklikler neler?

Nisan 2020’de yürürlüğe giren güncel değişikliklerde bu maddeye iki yeni fıkra eklendi. 

Biri saldırıya maruz kalan sağlık çalışanını, diğeri ise hasta haklarını korumaya yönelik görünüyor.

“Sağlık personeline karşı işlenen suçta %50 artırım”

Önce mağdur taraftan bahsetmek istiyorum; 

Özel ya da kamu ayırt etmeksizin tüm sağlık personeli ve yardımcı sağlık personeline karşı görev sebebiyle işlenen kasten yaralama, hakaret, tehdit, görevi yaptırmamak için direnme suçlarında, verilecek cezada yarı oranında artırım uygulanacağı yasal olarak kabul edilmiştir. Bu düzenlemede, verilecek cezanın ertelenmeyeceği belirtilmiştir ki bu ilginç bir yenilik, ancak kulağa geldiği kadar etkili değil. Çünkü erteleme dediğimiz şey, HAGB (hükmün açıklanmasının geri bırakılması) ile aynı şey değil. Onu da birazdan açıklayacağım.

“Özel kuruluşlardaki sağlık personelleri de kapsam içerisinde”

Ayrıca kamu görevlisi sıfatına sahip olmaması nedeniyle bazen kapsam dışında kalan özel sağlık kuruluşlarında çalışan personel de unutulmamış, aynı şekilde bu suçlara maruz kalması halinde, kamu görevlisi sayılacağı öngörülmüştür.

“Şiddet olayında şüpheliye sağlık bakımı hizmetini başka birinin yapması öneriliyor”

Fıkranın ikinci kısmına gelirsek, hasta hakları yönünden ise;

Şüpheli yahut şüphelinin yakınına, “aynı bakımı yapabilecek başka bir sağlık personeli tarafından bakılır” demek suretiyle koruma getirilmiştir. Bu maddeye, özellikle, saldırgan şahıs eğer ki hasta yakını ise, suçu olmadığı halde arada kalan hasta açısından önemli diyebiliriz. Ayrıca, saldırganın aynı mağdur sağlık çalışanına gelmesi halinde; o mağdurun artık haklı olarak objektif bakamayacağı ve o ruh haliyle bazı şeyleri gözden kaçırabileceği için, hukuki sorumluluğunun doğmasını da önleyecektir. 

“Red hakkı ile çelişki arasındaki ikilem”

Her ne kadar hekimin haklı durumlarda hastayı red hakkı olsada, bu düzenleme sayesinde çelişkiye yer bırakmaksızın muhatap olunması gerekmeyecektir.

“Şüpheli tutuklanıp, savcı ve hakim karşısına çıkarılmalı”

Şüphelinin tutuklanması meselesine gelince; yeni eklemeler sayesinde, eskiden karakolda ifade verip serbest kalan şahsın, artık emniyetteki ifadesiyle yetinilemeyeceği, devamında adliyeye sevk edilerek savcı ve sorgu hakimi karşısına çıkarılması gerekliliği söz konusu.

“Bu konuda maalesef ki ciddi bir baskı oluşturmak şart”

Ne yazık ki günümüzde hala, sosyal medya/kamuoyu baskısı oluşmadan veya mağdur avukatı olayı takiben emniyete gidip de yasa böyle demiyor diye ısrar etmediği sürece, bu müjdelenen(!) değişikliğin uygulandığını görmedim.

Peki ertelenme kararı HAGB ile aynı anlama mı geliyor?

Son söyleyeceğimi en başta belirteyim: HAYIR

Erteleme cezanın ertelenmesi, HAGB (Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması) ise infazın ertelenmesidir. İkisi hukuken farklı anlamlara gelir. Basit bir şekilde açıklamam gerekirse; HAGB’de 5 yıl boyunca herhangi bir suç işlememesi halinde sanık, o suçu hiç işlememiş kabul ediliyor. Erteleme kararında ise; sanık, hakim tarafından uygun görülen belli bir sürede ve bazı yaptırımlarla cezaevi dışında cezasını çekiyor.

“Erteleme HAGB’den daha büyük bir yaptırım aslında”

Erteleme kararı; velayet/vesayet hakları, memuriyet vb haklar üzerinde sonuç doğurabilme özelliği ile, HAGB’ye göre daha büyük bir yaptırım olarak kabul edilir. Yeni değişiklikte bahsedilen erteleme, cezanın ertelenmesidir. Oysaki, sağlık çalışanlarına saldıran bu şahıslar yönünden erteleme yerine HAGB uygulamasının kaldırılması gerçekten büyük değişiklik yaratırdı. Malumunuz, sanığın sicili temizse “nasıl olsa bir anlamı yok” bakış açısıyla fail cesaret buluyor, mağdur ise umutsuzluğa kapılıyor, bence bu konu üzerine eğilmek gerçekten faydalı olurdu. 

Mevcut yasal düzenlemenin yetersiz kaldığı noktalar mevcut. Caydırıcı özellikleri söz konusu. Ne var ki, mevcut olan da keyfi olarak uygulanmayınca hiçbir caydırıcılığı kalmıyor. 

“Caydırıcılık için yeterli uygulama gerekir”

Eğer ki, yasa tersini öngördüğü halde; sağlık personelini tehdit eden şahıs savcılığa sevk edilmeyip yarım saat sonra elini kolunu sallayarak hastaneye dönüyor, doktorun karşısına çıkıyorsa; sağlık personelinin ifadesi işyerinde alınmıyor ertesi gün ısrar kıyamet karakola çağırılıyorsa; saldırgan, personeli yaraladığında yasa tutuklanmasını öngördüğü halde serbest bırakılıyorsa; verilen kararda HAGB uygulanıyor ise yasalar ne için var? 

“İş yine başa düşüyor!”

Kanayan yara haline gelmiş böylesi önemli bir konuda, haklarınızı bilmeniz çok önemli. Bu konuda mevcut yasanın koruyuculuğundan faydalanmak için iş başa düşüyor; şüpheli hakkında gerekli işlemlerin yapılması için biz hukukçuların, ifadenizin işyerinizde alınması için de siz sağlık personelinin ısrarcı davranması gerekiyor. 

Aksi halde, yasa ne kadar koruyucu olursa olsun, uygulanmadıktan sonra aynı tas aynı hamam.

“Van mecburi için neden tercih edilir”

Van EAH büyük bir hastane ve bu nedenle oldukça yoğun bir hasta sirkülasyonu var. Dolayısıyla acil servisi hasta sayısı da oldukça fazla, bunun yanında bölge hastanesi olarak geçtiği için çevre illerdeki unstabil, çözülemeyen hastalarında son durağı. Acil servis şartları benim ve muhtemelen birçok kişinin asistanlık yaptığı yerlere göre kötü ama mecburi hizmet yapılan bir acil servis için oldukça iyi denilebilir. Triajı olan, yeşil-sarı-kırmızı alanlarında ayrı doktorların ve hemşirelerin görev yaptığı bir düzeni var. Tüm hekimler primer olarak kendi hastalarından sorumlu olmak ile beraber, uzmanların her yerde olduğu gibi bir görevi de pratisyen doktor arkadaşlara yardımcı olmak.

“Van’ın felaketler yılına denk geldim”

Benim mecburideki bir senem nasıl geçti derseniz, tabi o kadar mükemmel değildi. 2020 Ocaktan itibaren tüm dünyada olduğu gibi Van’da da hayat zordu. İlk olarak çığ felaketi yaşadık ve bir hafta içinde aynı felaket tekrar etti. Bu olaydan kısa bir süre geçmeden merkez üssü İran olan ve sınır komşumuz Başkale’de deprem oldu. Ve mart itibariyle COVİD-19 pandemisi başladı. Tüm hastane personeli, umke, jandarma, polis işbirliği içerisinde bu afetlerin üstesinden geldik.  Pandemi ise çok ayrı bir öneme sahip tüm hastaneler için. Son 3 aya kadar düzenli bir alanımız ve bizi koruyan çalışma şartlarımız yoktu. Ama eylülden itibaren düzenli bir alana ve iyi çalışma şartlarına kavuştuk. Çok fazla aksaklık, zorluk olmasına rağmen birçok mecburi bölgesindeki hastaneleri düşündüğümüzde şartlarımız onlara göre iyi denilebilir.

Peki Van nasıl bir yer? En büyük güzellik pek tabi Van gölü. Bu çevrenin deyişiyle Van denizi. Gerçekten deniz hissi yaratacak kadar büyük olan Van gölünde özellikle yaz aylarında içeceğinizi alıp göl kenarında keyif yapmaya kalktığınızda manzarasında ufuk çizgisi olduğunu göreceksiniz, bu olay bir göl için gerçekten şaşırtıcı bir durum. Aynı zamanda içinde en bilineni Akdamar adası olan birkaç tane ada barındıran Van denizinin suyu sodalıdır. Göle girdiğinizde ağzına acı bir tat gelir ve gölden çıktığınızda ince bir tabakanın vücudunuzu sardığını fark edeceksiniz.

“Van’daki önemli olaylardan biri meşhur Van kahvaltısı ve otlu peynir”

Van kahvaltısından otlu peynir ile birlikte birçok peynir ve reçel çeşitlerinin yanında, bu yöreye özel murtağa ve kavutu denemenizi mutlaka öneririm. Sabah ilk iş cumhuriyet caddesinin ara sokaklarından biri olan kahvaltıcılar sokağına gidebilirsiniz. Benim favori kahvaltıcım ise Kocaali Parkı göl kenarındaki sosyal tesislerdir. Yöresel tatlar sadece kahvaltıyla kalmıyor. Van pastası, kelodoş gibi yöresel lezzetleri de mutlaka denemelisiniz. Van’ın yöresel lezzetlerini tatmak için firavun ev yemekleri restoranını tercih edebilirsiniz.

Biz Van’daki günlerimi güzel geçirmek adına 3 günlük Van ilindeki ve Van gölü çevresindeki görülmesi değer yerler için bir tur yaptık. İlk olarak Van merkezde olan Van kalesiyle başladık. Urartular döneminde Tuşba olarak bilinen bu bölgeye düşmanlarından korunmak için oldukça büyük bir kale yapılmış. Kalenin her yerini bir kez dolanmak yaklaşık 1 saatinizi alacak ama bundan daha güzel bir olay ise kaleden dönerken hemen alt yolda bulunan Van müzesi. İnanılmaz muhteşem ve büyük olan Van müzesinde kategorize ederek bu bölgede yaşamış uygarlıkları geniş bilgiler ve bu bölgeden çıkan tarihi eserlerle sergilenmiş.

Özellikle Urartu ve Pars medeniyetleri hakkında çok fazla bilgiye sahip olacağınız bir deneyim olacaktır. Benim en çok ilgimi çeken ilk defa bu müzede bilgi sahibi olmamdan kaynaklı savat işçiliğiydi. Urartu döneminde yapılmaya başlamış savat gümüş üzerine çizilmiş bir desenin oyulduktan sonra savat denilen eriyiğin oyuklara doldurulmasıyla elde edilen nesnelerdir. Tabi bunu öğrendikten sonra müzenin merkeze bağlanan kalenin arka sokaklarından birinde savat işçiliği yapan bir yer bularak hemen bilekliklerimizi aldık. 

İkinci gün uğrak yerimiz Doğubayazıt. Erciş’ten sonra Ermenistan sınırına görerek, muhteşem dağ manzaraları arasında Doğubayazıt’a, daha doğrusu direk İshak Paşa sarayına ulaştık. İshak Paşa sarayı mükemmel bir mimarisi olan 2 avlu, bir sürü yatak, hizmetçi odası, misafir ağırlama alanları vb. olan bir tarihi yapı. Bu saray dağların arasında çok güzel manzaraları olan bir alanda. Ama çevre bölgelerin her yerinde gözüken ağrı dağı bu saraydan gözükmüyor. Ağrı dağı efsanesine göre sarayda yaşayan Bayazıt valisinin kızı bir çobana aşık olmuş. Çoban tüm gün ağrı dağında koyunlarını otlatırmış. Sürekli onu izleyen kızı Gülbahar’a sinirlenen Mahmut Paşa, Ağrı dağını görmeyen bir saray yaptırmış.

Bir sonraki durağımız Adilcevaz sınırları içindeki Aygır gölü. Bu gölde Van gölü gibi bir volkanik set gölüdür. Göl kıyısının Bitlis sınırları içerisinde olan kısma geçtiğimizi manzaralardan da anladık. Artık sürekli yeşil, sürekli mera alanları arasında yolculuk yapıyorduk. Aygır gölü manzaramız sonbaharda gitmemizden de kaynaklı yeşil alanların arasında tatlı küçük bir maviliktir. Şirinler kasabasına gitmiş gibi hissederek çevresini dolaşmaya başladık. Tüm o yoğun şehir gürültüsünden kurtulmak için aygır gölünün kenarında bungalovlar ve çadır kurma alanları var. Gerçekten sadece doğanın sesiyle beraber kalacağınız, güzel bir hafta sonu için burayı tercih edebilirsiniz.

Aygır gölünden ayrıldıktan sonra Adilcevaz çarşısına uğrayıp, el cevaz reçel dükkanından ceviz reçeli almadan geçmeyin. Sonra yolumuza Ahlat’taki Selçuklu Mezarlığı ile devam ettik. Selçuklu Mezarlığı dünyanın en büyük Türk mezarlığı aynı zamanda UNESCO’ nun dünya mirası asil listesinde bulunmaktadır. Çok büyük bir açık hava müzesi burası. Gezmesi uzun ve çok zevkli kesinlikle. Mezar taşlarında yazan hikayeler, şiirler, kimin olduğuna dair bilgileride yanlarına günümüz Türkçesiyle yazılmış. Ama tam olarak bütün mezar taşların yazıları çevrilmemiş, kim bilir daha ne hikayeler çıkacak o yazıtlardan.

“Bir nevi göller yöresi”

Bitlis’in diğer güzel gölü ise Nemrut Krater Gölü. Kötü bir yolu aştıktan sonra yine muhteşem bir yere ulaştık. Ne kadar çok gölden bahsettin diyeceksiniz ama hepsinin ayrı bir güzelliği, hepsinin ayrı bir havası var. Çevresinde daha küçük 4 göl ile birlikte Nemrut Kalderası’nda bulunmaktadır. Gölün suyu berrak, tatlı, normal içme suyu kıvamındadır. Aynı zamanda sıcak sular, kaplıcalar, volkanik hareketler bazı bölgelerinde devam etmektedir.

Biz buraya akşam güneş batışında geldik. Güneş batışının tadını Nemrut Gölü’nde çıkarmanızı kesinlikle öneririm.

Nemrut Kalderası’nda herhangi bir işletme yok. Tam doğanın içinde hissedilecek bir kamp alanı sunuyor size, ancak kamp yapanlardan duyduğum kadarıyla geceleri ayılar yemeklerinize ortak olmak istiyorlarmış. Biz de güneşin batışına dalmışken bir tilki gördük.

“Hoşap Kalesi’nin kocaman kapısından girdikten sonra kendinizi Game of Thrones setinde buluyorsunuz”

Son olarak da Van’ın en meşhur yerlerinden biri gölün ortasındaki Akdamar Adası’na gittik. İçerisinde aynı ismi taşıyan bir Ermeni kilisesi bulunduran küçük bir adadır. Bu adaya Van’ın Gevaş ilçesinden sürekli hizmet veren motorlarla geçebilirsiniz. Kilise dış duvarına oyulmuş küçük heykelleri ve isminin geldiği “Ah Tamara” efsanesi için mutlaka gidilip görülmesi gereken bir yer.

“Mecburi hizmet için tavsiye edebileceğim bir bölge”

Son söz olarak,

Van mecburi zamanınızı güzel geçirebileceğiniz, diğer şehirlerin mecburi bölge şartlarına göre gayet rahat çalışacağınız bir il. Hatta mecburi yılları için gelip burayı çok sevip yıllarca burada kalan doktorlardan olabilirsiniz.